Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III OSK 2730/23

III OSK 2730/23 - Wyrok NSA z 2026-05-22

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
22 maja 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (sprawozdawca) Protokolant: asystent sędziego Kamil Grabiński po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 lipca 2023 r. sygn. akt II SA/Po 287/23 w sprawie ze skargi W. L. na decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na rzecz Prezydenta Miasta [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 26 lipca 2023 r. sygn. akt II SA/Po 287/23 oddalił skargę W. L. na decyzję Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z dnia 16 stycznia 2023 r. W. L. (dalej: "wnioskodawca", "skarżący") zwrócił się do Ośrodka Szkolno-Wychowawczego im. [...] w [...] o udostępnienie informacji publicznej (w formie papierowej w postaci kserokopii lub w formie elektronicznej na nośniku trwałym - płycie) i przekazanie na miejscu lub przesyłką listową informacji o zgłoszonych arkuszach wyników pracy nauczyciela w I półroczu roku szkolnego 2022/23 (a właściwie za okres od 1 VII 2022 r. do 31 XII 2022 r.), stosowanych w związku z nimi kryteriach oceny, przyznanych ocenach, rankingu ocen raz przydzielonych miesięcznych dodatkach motywacyjnych brutto w skali miesiąca za miesiące I 2023 r. - VI 2023 r. w następującej postaci: 1. Wszystkie zgłoszone do Dyrekcji arkusze wyników pracy nauczyciela w I półroczu roku szkolnego 2022/23 (a właściwie za okres od 1 VII 2022 r. do 31 XII 2022 r.); 2. Dokładne kryteria punktacji w/w wyników pracy (ile punktów za co można było uzyskać) i dokładne kryteria przyznawania dodatku motywacyjnego w oparciu o owe zgłoszenia (przyjęty próg punktowy, sposób podziału środków pieniężnych); 3. W formie tabelarycznej następujące dane: 1. Pozycja w rankingu, 2. Imię i nazwisko pracownika, 3. Przyznane mu punkty za poszczególne wyniki pracy oraz suma tych punktów, 4. Przyznana mu brutto kwota dodatku motywacyjnego za jeden miesiąc (w przypadku nieprzyznania - proszę wpisać: 0). Po rozpatrzeniu wniosku, Dyrektor Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci i Młodzieży Niepełnosprawnej im. [...] w [...] (dalej: "Dyrektor") decyzją z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...], działając na podstawie art. 16 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176 z późn. zm., zwanej dalej: "u.d.i.p.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm., zwanej dalej: "k.p.a."), odmówił udostępnienia informacji publicznej w następującym zakresie: 1. wszystkich zgłoszonych do Dyrekcji arkuszy wyników pracy nauczyciela, 2. dokładnych kryteriów punktacji w. w. wyników pracy, pozycji w rankingu, przyznanych mu punktów za poszczególne wyniki pracy, imion i nazwisk wszystkich nauczycieli Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci i Młodzieży im. [...] w [...]. Skarżącemu natomiast udostępniono informacje w zakresie: tabela, wymiar etatu kwota przyznanego dodatku brutto za miesiąc. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor w pierwszej kolejności wskazał, że nie wpłynął do niego wniosek W. L. z dnia 16 stycznia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej. Z uwagi na powyższe, termin 14 dni na udzielenie informacji publicznej zaczął biec od dnia 8 lutego 2023 r., kiedy to podczas spotkania osobistego ze skarżącym Dyrektor powziął informację o takowym zapytaniu. Dyrektor następnie stwierdził, że nie może udostępnić informacji w zakresie wyników pracy nauczycieli bowiem jest to ich dobrowolne samodzielne ocenienie swojej pracy w określonym przedziale czasu. Dyrektor poinformował, że 23 takowe arkusze zostały złożone do Dyrektora. Dyrektor dalej wskazał, że nie może udostępnić kryteriów punktacji - wszystkie bowiem zasady przyznawania dodatku motywacyjnego są w dokumencie wewnętrznym, tj. Regulaminie przyznawania dodatku motywacyjnego i nie istnieje żaden inny dokument w tym zakresie. Odnosząc się do "Pozycji w rankingu" i "Przyznanych punktów za poszczególne wyniki pracy oraz suma tych punktów" organ podał, że nie dysponuje taką dokumentacją. W zakresie udostępnienia informacji ujętych w sentencji decyzji, tj.: 1) imion i nazwisk wszystkich nauczycieli Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci i Młodzieży im. [...] w [...] Dyrektor wskazał, że nauczyciel jest osobą pełniącą funkcję publiczną. Niemniej jednak prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniom ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Odmowa organu jest w tym zakresie podyktowana koniecznością ochrony dobra osobistego w postaci prawa do prywatności (ujawnienia imion i nazwisk nauczycieli), co nie koliduje z normą art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p. Organ zwrócił uwagę, że ww. zakazem nie byłaby objęta informacja na temat wynagrodzenia, stażu pracy, wykształcenia, prowadzonego przedmiotu, godzin pracy - lecz bez wskazania imienia i nazwiska osoby, której informacje takie dotyczą. Wobec tego w tym zakresie Dyrektor odmówił udostępnienia informacji publicznej. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie. Po rozpatrzeniu odwołania, Prezydent Miasta Poznania (dalej: "organ") decyzją z dnia [...] marca 2023 r. nr [...], działając na podstawie art. 16 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w związku z art. 138 ust. 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Pismem z dnia 31 maja 2023 r. Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] (dalej: "Stowarzyszenie") zgłosiło się do udziału w postępowaniu. Stowarzyszenie poparło skargę W. L. wskazując, że jego udział w sprawie jest uzasadniony celami statutowymi, bowiem jego działalność jest związana z dostępem do informacji publicznej. Stowarzyszenie podkreśliło, że informacje o wynagrodzeniu nauczycieli i dotyczące oceny ich pracy, jako związane bezpośrednio z wykonywaniem zadań publicznych, podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p. Bez znaczenia przy tym pozostaje, że udostępnienie informacji będzie umożliwiało identyfikację tożsamości nauczycieli, gdyż prywatność tych osób na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie stanowi przesłanki pozwalającej na odmowę udostępnienia takiej informacji. Wnioskowana przez skarżącego informacja dotyczy osób pełniących funkcje publiczne i bezpośrednio odnosi się do pełnienia tych funkcji przez te osoby. Podkreślono, że prawo do prywatności i prawo do informacji stanowią wartości równorzędne i organy, rozpatrując wnioski o udostępnienie informacji, muszą je wyważyć. Dokonując tego wyważenia należy mieć na względzie, że wniosek dotyczył osób pełniących funkcje publiczne - nauczycieli. Wniosek dotyczył w istocie informacji w przedmiocie wydatkowania środków publicznych, a nie związanych z prywatną (pozazawodową) sferą życia tych osób. Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2023 r. sygn. II SA/Po 287/23 Sąd dopuścił Stowarzyszenie do udziału w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w powołanym wyżej wyroku oddalił skargę W. L. uznając, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, iż arkusze wyników pracy nauczyciela nie podlegały udostępnieniu w trybie przewidzianym w u.d.i.p., bowiem nie stanowią informacji publicznej. Jak wynika ze stanowiska organu wymienione arkusze są wynikiem dobrowolnej, samodzielnej oceny pracy nauczyciela. Samoocena (autoewaluacja) to celowe i systematyczne zbieranie informacji o przebiegu i wynikach własnej pracy w celu planowania własnego rozwoju (zob. https://portal.librus.pl/szkola/artykuly/autoewaluacja-pracy-nauczyciela-pobierz-narzedzia, dostęp na dzień sporządzania niniejszego uzasadnienia). Arkusz samooceny nauczyciela jest więc narzędziem służącym zweryfikowaniu przez nauczyciela różnych kryteriów związanych z wykonywaną przez niego pracą pedagogiczną, realizacją zadań dydaktycznych i wychowawczych, poszerzania wiedzy i doskonalenie umiejętności związanych z wykonywaną pracą, w tym w ramach doskonalenia zawodowego. Arkusz ma więc stanowić narzędzie w refleksji nauczyciela nad własną pracą. Tego typu dokument nie stanowi w ocenie Sądu informacji publicznej, lecz jest dokumentem wewnętrznym, którego treść odnosi się do sfery odczuć (nauczyciela co do jego pracy) a nie do sfery faktów. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, iż cechą dokumentu wewnętrznego, który nie zawiera informacji publicznej, jest to, że został on wytworzony tylko na potrzeby działalności podmiotu, który go wytworzył i nie przedstawia jego stanowiska na zewnątrz (vide: wyr. NSA z dnia 15 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3335/21) a w wyroku WSA w Warszawie z dnia 10 marca 2020 r. (sygn. akt II SAB/Wa 828/19) wyrażono pogląd, iż dokumenty wewnętrzne służą wprawdzie realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzają o kierunkach działania organu. Dokumenty takie służą wymianie informacji, zgromadzeniu niezbędnych materiałów, uzgadnianiu poglądów i stanowisk, lecz nie są wyrazem stanowiska organu i nie stanowią w związku z tym informacji publicznej. Podobne stanowisko wyrażone zostało w wyroku z dnia 30 listopada 2021 r. sygn. II SA/Bk 133/21, w którym sąd wskazał, że sprawozdania z pracy nauczycieli szkół za wskazany we wniosku okres, jako dokumenty pomocnicze, służące do dokonania przez dyrektora oceny pracy nauczyciela, kwalifikować należy jako dokumenty wewnętrzne, wobec czego nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p. Sąd poglądy te zaaprobował i uznał za własne. Reasumując, arkusze samooceny nauczycieli stanowią dokumenty wewnętrzne i jako takie nie podlegały udostępnieniu. Z tych samych względów organ odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie Regulaminu przyznawania dodatku motywacyjnego. Dokument ten również stanowi wewnętrzne uregulowanie organu, do którego skarżący jako nauczyciel zatrudniony w Ośrodku Szkolno-Wychowawczym dla Dzieci i Młodzieży im. [...] w [...] ma dostęp. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że informacja o rozdysponowaniu środków publicznych na dodatki motywacyjne jest informacją publiczną. Taka informacja została skarżącemu udostępniona. Dodatek motywacyjny stanowi składnik wynagrodzenia nauczyciela (art. 30 ust. 10 pkt 2 Karty Nauczyciela), niemniej jednak kwestia jego przyznania (również co do wysokości) pozostaje w sferze wewnętrznej organizacji (szkoły). Organ stwierdził, że w placówce obowiązuje wewnętrzny regulamin, część dokumentów służących jedynie potrzebom podmiotu zobowiązanego, pomimo że związana jest z jego działalnością, nie jest informacją publiczną i nie podlega ujawnieniu (dokumenty wewnętrzne - zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, komentarz do art. 1, teza 2, teza 4). Jednocześnie Sąd I instancji podzielił również stanowisko organu, iż nie podlegały udostępnieniu informacje na temat imion i nazwisk nauczycieli w zestawieniu z wysokością przyznanych dodatków motywacyjnych. W tym zakresie wskazać trzeba, że przepis art. 5 ust. 2 u.d.i.p. ogranicza prawo do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej. Przesłanka ta nie dotyczy "osób pełniących funkcje publiczne". Pojęcie osoby pełniącej funkcję publiczną jest, na co wielokrotnie zawracało uwagę orzecznictwo sądów administracyjnych, pojęciem węższym od pojęcia "funkcjonariusza publicznego", ponieważ obejmuje ono osoby, które posiadają wpływ na kształtowanie się spraw publicznych, a więc takich, które podejmują rozstrzygnięcia, wiążące decyzje związane z funkcjonowaniem instytucji publicznych, gospodarowaniem majątkiem publicznym lub też orzekaniem w sprawach administracyjnych, cywilnych lub karnych w imieniu Państwa. Stosownie do art. 63 ust. 1 Karty Nauczyciela nauczyciele podczas lub w związku z pełnieniem obowiązków służbowych, korzystają z ochrony przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych. Oznacza to, że nauczyciel korzysta z takiej ochrony nie jako funkcjonariusz publiczny, lecz na takich samych zasadach jak ten funkcjonariusz. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie organ udostępnił skarżącemu informacje dotyczące wydatkowania finansów publicznych - wysokości przyznanych nauczycielom dodatków motywacyjnych, lecz zasadnie odstąpił od ujawnienia prywatnych danych nauczycieli. Skarżący wykorzystując narzędzia jakie daje ustawa o dostępie do informacji publicznej zmierzał do uzyskania informacji na temat tego, w jakiej wysokości poszczególni (wymienieni z imienia i nazwiska) nauczyciele otrzymali dodatki motywacyjne, jednocześnie żądając wykazania ich arkuszy samooceny. W ocenie Sądu wniosek o udostępnienie informacji publicznej miał na celu uzyskanie informacji służącej indywidualnemu (prywatnemu) interesowi skarżącego. Taki zaś cel uzyskania danych nie może być realizowany w trybie dostępu do informacji publicznej. Oceniając przebieg postępowania Sąd uznał, że nie zasługiwały na uwzględnienie argumenty skargi, jak i Stowarzyszenia [...], a wydane w sprawie decyzje odpowiadają prawu. Nie doszło do naruszenia art. 19 ust. 3 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych oraz art. 10 ust. 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, ani art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Prawo do poszukiwania i rozpowszechniania informacji będące jednym z podstawowych praw człowieka może podlegać ograniczeniom w określonych przypadkach. Zastosowanie przez organ w niniejszej sprawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w związku z ochroną informacji prywatnych nie narusza tych przepisów, tak jak i zakwalifikowane części objętych wnioskiem dokumentów za mające charakter wewnętrzny. Sąd dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, tak z punktu widzenia prawa materialnego, jak i procesowego nie stwierdził naruszenia prawa. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosło Stowarzyszenie, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu: 1. na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm., zwanej dalej: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a) "art. 31. 3 Konstytucji", poprzez błędne uznanie, iż można ograniczyć konstytucyjne prawo do informacji, pomimo braku wyraźnego przepisu ustawowego zezwalającego na takie ograniczenie, b) art. 61 ust. 2 Konstytucji, poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że wnioskowany przez Pana W. L. dokument nie jest dokumentem, o jakim stanowi art. 61 ust. 2 Konstytucji RP, c) art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p., poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że istnieje kategoria dokumentów określana przez orzecznictwo jako dokumenty wewnętrzne, która nie jest zdefiniowana przez u.d.i.p. i która mimo, iż dotyczy funkcjonowania podmiotów publicznych nie może być udostępniona 2. na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mających wpływ na treść orzeczenia, tj.: "art. 141 § 4 a p.p.s.a. w zw. z art. 6 oraz 7 k.p.a.", poprzez niewłaściwą kontrolę działania Prezydenta Miasta Poznania polegającą na uznaniu, iż organ wydając decyzję odmawiającą udostępnienia informacji prawidłowo zareagował na wniosek Pana W. L.. Mając powyższe na uwadze skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i rozpoznanie skargi, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także rozpoznanie skargi na rozprawie. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jako niezasadny ocenić należy zarzut "naruszenia art. 31. 3 Konstytucji" (zapewne chodzi o art. 31 ust. 3 Konstytucji), gdyż Sąd I instancji nie stosował tego przepisu, jak również nie zawarł w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stwierdzenia, iż "można ograniczyć konstytucyjne prawo do informacji, pomimo braku wyraźnego przepisu ustawowego zezwalającego na takie ograniczenie". Na uwzględnienie nie zasługują także zarzuty naruszenia art. 61 ust. 2 Konstytucji, poprzez jego niezastosowanie oraz art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p., poprzez ich niezastosowanie. Po pierwsze w odniesieniu do powyższego zarzutu należy wskazać, że naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12, LEX nr 1408530; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12, LEX nr 1372091). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym nie jest dopuszczalne w świetle brzmienia art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi formułowanie zarzutu skargi kasacyjnej jako naruszenie przepisu prawa "poprzez jego niezastosowanie" czy "pominięcie" (por. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2008 r., I OSK 1807/07, LEX nr 525973; wyrok NSA z dnia 14 maja 2007 r., I OSK 1247/06, LEX nr 342527; wyrok NSA z dnia 28 marca 2007 r., I OSK 31/07, LEX nr 327781; postanowienie NSA z dnia 2 marca 2012 r., I OSK 294/12, LEX nr 1136684). Zgodnie jednak z dominującym poglądem wyrażanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej możliwe jest również kwestionowanie niezastosowania określonego przepisu prawa z tym jednak zastrzeżeniem, że jeżeli strona skarżąca kasacyjnie podnosi w skardze kasacyjnej, że Sąd rozpoznający sprawę zastosował nie ten przepis prawa materialnego, który powinien być zastosowany, to powinna wskazać przepis właściwy jako podstawę materialną rozstrzygnięcia i uzasadnić, dlaczego ten właśnie przepis powinien lec u podstaw kwestionowanego rozstrzygnięcia, tj. dlaczego powinien być zastosowany (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r., OSK 121/04, Lex 120212; wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2005 r., II OSK 299/05, LEX nr 190971; wyrok NSA z dnia 15 marca 2011 r., II OSK 323/10, LEX nr 1080252). Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego w postaci pozytywnej, czyli zarzucenia zastosowania normy prawnej, która nie powinna być w danej sprawie zastosowana, a także w postaci negatywnej, czyli zarzucenia niezastosowania normy prawnej, która w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną powinna być zastosowana, wymaga należytej precyzji w konstruowaniu danego zarzutu kasacyjnego w konkretnej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 3 października 2013 r., II FSK 1020/12, LEX nr 1382183). Niezastosowany przez sąd w procesie kontroli przepis prawa materialnego może stanowić podstawę skargi kasacyjnej, jeżeli w konkretnym stanie faktycznym istniały podstawy do dokonania subsumcji (zob. B. Dauter: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz do art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, teza 5, Lex 2013; wyrok NSA z dnia 16 marca 2011 r., II GSK 400/10, LEX nr 1080145), a sąd nie dostrzegając właściwej podstawy oparł swoje rozstrzygnięcie na podstawie niewłaściwej. Należy zatem stwierdzić, że nie dyskwalifikowałoby omawianych zarzutów skargi kasacyjnej wskazanie przez stronę skarżącą kasacyjnie na niezastosowanie ww. przepisów jedynie wtedy, gdyby jednocześnie przywołała ona przepis lub przepisy, które w jej przekonaniu zostały wadliwie zastosowane zamiast przepisów przez nie wskazywanych wraz z podaniem uzasadnienia tego stanowiska. Jednak wymogu tego skarga kasacyjna nie spełnia, co tym samym czyni podnoszone zarzuty niezastosowania przepisów prawa materialnego nieskutecznymi. Po drugie strona skarżąca kasacyjnie odnosi niezastosowanie powyższych przepisów do przyjętego w sprawie stanu faktycznego tj. do uznania, iż niektóre z żądanych informacji nie stanowią informacji publicznych (np. arkusze wyników pracy nauczyciela, Regulamin przyznawania dodatku motywacyjnego), albo stanowią informację publiczną, które jednak ze względu na ochronę prywatności na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie podlega udostępnieniu (imiona i nazwiska nauczycieli w zestawieniu z wysokością przyznanych dodatków motywacyjnych). Skarżący kasacyjnie nie zakwestionował jednak skutecznie przyjętego przez Sąd I instancji w niniejszej sprawie stanu faktycznego. W związku z konstrukcją skarg kasacyjnych w omawianym zakresie należy podkreślić, że zgodnie z ugruntowanymi poglądami prezentowanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania, zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych. Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12, LEX nr 1269660; wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11, LEX nr 1340137). Ocena zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (zob. wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11, LEX nr 1340138; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11, LEX nr 1358369). Jeżeli strona skarżąca kasacyjnie uważa, że ustalenia faktyczne są błędne, to zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie (czy niezastosowanie) jest co najmniej przedwczesny, zaś zarzut naruszenia prawa przez błędną jego wykładnię – niezasadny. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie może opierać się na wadliwym (kwestionowanym przez stronę) ustaleniu faktu (zob. wyrok NSA z dnia 13 marca 2013 r., II GSK 2391/11, LEX nr 1296051). Po trzecie WSA w Poznaniu stosował art. 1 ust. 1 u.d.i.p., jak również wskazał, że przy interpretacji tego przepisu "konieczne jest posiłkowanie się zarówno sformułowaniami zawartymi w art. 61 Konstytucji RP, jak uwzględnianie treści art. 6 u.d.i.p., który zawiera przykładowy katalog informacji mających walor informacji publicznej". Trudno zatem twierdzić, że Sąd I instancji nie stosował tych przepisów. Kolejny, podany jako naruszony, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, jakie powinno zawierać uzasadnienie wyroku i ma charakter formalny. O naruszeniu tego przepisu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie wyroku nie spełnia określonych w nim warunków. W niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, podano zarzuty sformułowane w skardze, stanowisko organu oraz wskazano podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala zatem na prześledzenie toku rozumowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i poznanie motywów, jakimi kierował się podejmując rozstrzygnięcie w sprawie. Podkreślenia wymaga, iż za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego, czy procesowego. Fakt reprezentowania odmiennego poglądu prawnego przez skarżącego kasacyjnie, nie oznacza wadliwości uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zostało wydane w oparciu o przepis art. 204 pkt 2 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
13 października 2023
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Sędziowie
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Wojciech Jakimowicz Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny