III OSK 2109/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 5 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr 59/2022 w sprawie ze skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2023 r., sygn. akt. II SA/Wa 104/23 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr 59/2022 w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr 59/2022.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 104/23, oddalił skargę M. K. (dalej jako skarżący) na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr 59/2022 w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący. W skardze kasacyjnej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że od dłuższego czasu nie pracuje. Ma na utrzymaniu rodzinę, a co za tym idzie zapłata kwoty 26 729,30 zł jest dla niego niemożliwa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: P.p.s.a.) podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że w okolicznościach sprawy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zagrożenie wystąpieniem znacznej szkody należy rozumieć jako możliwość powstania szkody zarówno majątkowej, jak i niemajątkowej, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia prawne i faktyczne skutki to następstwa, które powodują istotną i trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Zasadnicze znaczenie przy rozpoznawaniu wniosku o wstrzymanie wykonania aktu ma spełnienie przez wnioskodawcę obowiązku uprawdopodobnienia wystąpienia ww. przesłanek. Musi on przedstawić okoliczności świadczące o tym, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd może doprowadzić do takiej zmiany w jego osobistej sytuacji, że będzie narażony na znaczną szkodę czy trudne do odwrócenia skutki. Z kolei zgodnie z art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny jest uprawniony do zmiany zapadłego w sprawie prawomocnego postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli w sprawie zmianie uległy okoliczności sprawy. Również i w tym przypadku sąd orzeka na podstawie okoliczności przytoczonych we wniosku, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności stanowiących podstawę do zmiany prawomocnego postanowienia i wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu spoczywa na wnioskodawcy. Należy zwrócić uwagę, że w niniejszym postępowaniu Sąd I instancji postanowieniem z dnia 28 lutego 2023 r., sygn. akt. II SA/Wa 104/23 wydał już orzeczenie w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W takiej sytuacji przedmiotowy wniosek skarżącego rozpoznawany jest przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie ww. art. 61 § 4 p.p.s.a., a więc przedmiotem niniejszej sprawy wpadkowej jest w istocie wniosek o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2023 r., sygn. akt. II SA/Wa 104/23 o odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie rozpoznawany wniosek nie dawał podstaw do zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący, tak jak i w poprzednim wniosku, nie przedstawił jakichkolwiek argumentów, ani nie przedłożył dokumentów świadczących o konieczności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w trybie art. 61 § 3 P.p.s.a. Przede wszystkim skarżący nie wskazał, jaką szkodę poniesie lub też jakie nieodwracalne skutki spowoduje wykonanie zaskarżonej decyzji. Analizując treść zawartego w skardze kasacyjnej uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, stwierdzić należało, że cechowała go skrajna lakoniczność. W uzasadnieniu skarżący stwierdził bowiem jedynie, że od dłuższego czasu nie pracuje, ma na utrzymaniu rodzinę a zatem zwrot nienależnie pobranego równoważnika w kwocie 26 729,30 zł jest dla niego niemożliwy. Taka argumentacja nie może stanowić podstawy uwzględnienia żądania przedmiotowego wniosku bowiem skarżący nie wykazał na czym konkretnie (realnie) miałoby polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków, tj. zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie wiadomo też jaka jest aktualna sytuacja finansowa skarżącego, czy posiada jakieś zasoby pieniężne oraz majątek (nieruchomości, pojazdy mechaniczne, lokaty itp.). Również brak takich danych nie pozwala na ustalenie czy w przypadku skarżącego zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślenia wymaga, że to na skarżącym spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku w oparciu o konkretne okoliczności faktyczne i prawne. Obowiązkiem sądu jest natomiast ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku konkretnych okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd, co zdaje się czynić skarżący. W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 193 P.p.s.a., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.