III OSK 1533/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: sędzia NSA Teresa Zyglewska (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: asystent sędziego Dominika Daśko po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 2273/22 w sprawie ze skargi Gminy G. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 15 września 2022 r., nr DKO-WOK.401.660.2022.ml w przedmiocie administracyjnej kary pieniężnej za niewykonanie obowiązku ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Wyrokiem z 2 lutego 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 2273/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji, WSA) oddalił skargę Gminy G. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ, organ odwoławczy) z 15 września 2022 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z 31 października 2017 r. nakładającą na skarżącą Gminę administracyjną karę pieniężną za niewykonanie obowiązku ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się Gmina G. (dalej: skarżąca kasacyjnie, Gmina) i w skardze kasacyjnej zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: a. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. "art. 145 § 1 pkt a)" p.p.s.a. w zw. z art. 9x ust. 3 oraz art. 9g ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2022 r., poz. 2519; dalej u.c.p.g.) poprzez ich błędną wykładnię, to znaczy przyjęcie założenia, iż na skarżącej spoczywa wina za nieosiągnięcie odpowiedniego poziomu recyklingu, podczas gdy nieosiągnięcie odpowiedniego poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych nastąpiło z przyczyn niezależnych od skarżącej; b. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. "art. 145 § 1 pkt a)" p.p.s.a. w zw. z art. 9x ust. 3, art. 9zb ust. 2 oraz art. 3c ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. poprzez wymierzenie maksymalnie dopuszczalnej kary pieniężnej za niespełnienie poziomu biodegradacji odpadów, w sytuacji gdy brak osiągnięcia poziomu powstał z przyczyn niezależnych od skarżącej; 2) przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. "art. 145 § 1 pkt c)" p.p.s.a w zw. z art. 189f k.p.a. poprzez niezastosowanie przesłanek z art. 189f k.p.a. do odstąpienia od wymierzenia skarżącej administracyjnej kary pieniężnej za rok 2013; b. naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. "art. 145 § 1 pkt c)" p.p.s.a. zw. z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. poprzez niedokonanie przez Sąd I instancji prawidłowej kontroli decyzji administracyjnej i oddalenie skargi. Wobec tak sformułowanych zarzutów Gmina wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz rozpoznanie na zasadzie art. 188 p.p.s.a. skargi wniesionej do WSA, ewentualnie w przypadku uznania przez Sąd, że istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz przeprowadzenie rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie wywołane skargą kasacyjną wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podlega zawieszeniu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którym sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie wiadomy z urzędu jest bowiem fakt, że postanowieniem z 14 listopada 2025 r, sygn. akt II SA/Gl 931/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach działając na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz.U. C 202 z 7 czerwca 2016 r., s. 47 i nast., dalej: TFUE) skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE) pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego, czy: - art. 10 ust. 1 i 2, art. 11 ust. 1 i 2 lit. a)-e), art. 11a ust. 1 lit. a) oraz art. 11a ust. 3 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy (Dz. U. UE. L. z 2008 r., Nr 312, str. 3-30 z późn. zm.), w brzmieniu nadanym dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/851 z dnia 30 maja 2018 r., zmieniającą dyrektywę 2008/98/WE w sprawie odpadów (Dz. U. UE. L. z 2018 r., Nr 150, str. 109-140) oraz - w kontekście motywu 51 Preambuły dyrektywy 2018/851 z dnia 30 maja 2018 r., należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie ustawodawstwu krajowemu, które nie przewiduje - kierowanego do podmiotów odbierających odpady komunalne od właścicieli nieruchomości - obowiązku składania sprawozdań przed upływem terminów osiągnięcia celów (sprawozdań wczesnego ostrzegania, np. kwartalnych, półrocznych), a wprowadza jedynie sprawozdania następcze, za poprzedni rok kalendarzowy, odnoszące się do osiągniętego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, co utrudnia możliwość natychmiastowego wdrożenia przez organy administracji publicznej adekwatnych prewencyjnych środków prawnych, w tym nadzorczych, zapewniających zrealizowanie wymogów minimalnych i osiągnięcie celów dyrektyw. Rozstrzygnięcie przez TSUE wskazanego pytania prejudycjalnego może w istotny sposób oddziaływać na wynik niniejszego postępowania, sąd krajowy ma bowiem obowiązek uwzględniać wykładnię prawa Unii Europejskiej wynikającą z orzecznictwa TSUE, w tym również tę, która kształtuje się w następstwie odpowiedzi na pytania prejudycjalne kierowane przez sądy państw członkowskich. Nie ulega przy tym wątpliwości, że sformułowane pytanie prejudycjalne pozostaje w bezpośrednim związku z rozpoznawaną sprawą, w której strona skarżąca złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w przedmiocie administracyjnej kary pieniężnej za niewykonanie obowiązku ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania, a następnie skargę kasacyjną od wyroku oddalającego skargę na ww. decyzję. W konsekwencji należało uznać, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy będzie zależeć od rozstrzygnięcia sprawy zawisłej przed TSUE. W tych okolicznościach uzasadnione jest zawieszenie postępowania do czasu wydania przez TSUE orzeczenia w przedmiocie pytania prejudycjalnego skierowanego w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 931/25. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.