III OSK 1363/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Spółki Wodnej [...] w likwidacji z siedzibą w S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 297/25 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Spółki Wodnej [...] w likwidacji z siedzibą w S. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w Poznaniu z dnia 27 lutego 2025 r. nr P.RUZ.4213.8.2024.PKO.2 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia oddalić skargę kasacyjną.

Postanowieniem z 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 297/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę Spółki Wodnej [...] w likwidacji z siedzibą w S. (dalej: skarżąca, skarżąca kasacyjnie) na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w Poznaniu z 27 lutego 2025 r. nr P.RUZ.4213.8.2024.PKO.2 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Pismem z 26 maja 2025 r. (data nadania w placówce pocztowej – 27 maja 2025 r.) skarżąca, reprezentowana przez adwokata, wywiodła skargę kasacyjną od ww. postanowienia WSA w Poznaniu z 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 297/25, zarzucając naruszenie art. 52 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie oraz art. 64a p.p.s.a. w zw. z "art. 138 ust. 2a ustawy ppsa" poprzez jego niezastosowanie i błędne uznanie, iż skarżąca wniosła środek odwoławczy w postaci skargi i na tej podstawie ją odrzucił uznając za niedopuszczalną w sytuacji, gdy skarżący złożył sprzeciw w trybie art. art. 64a p.p.s.a. w zw. z "art. 138 ust. 2a ustawy ppsa". Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. złożono oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie zarzutu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zgodnie z art. 182 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Uznając, że nie ma konieczności przeprowadzania rozprawy, Naczelny Sąd Administracyjny skorzystał z możliwości przewidzianej w art. 182 § 1 p.p.s.a. i rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, że systemowe odczytanie art. 176 i art. 183 powołanej ustawy prowadzi do wniosku, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może rozpoznać merytorycznie zarzutów skargi, które zostały wadliwie skonstruowane. Jest to zgodne z poglądem, według którego przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 powołanej ustawy, obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny tylko wtedy może uczynić zadość temu obowiązkowi, gdy wnoszący skargę kasacyjną poprawnie określi, jakie przepisy jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało. W pierwszej kolejności należy wskazać, że w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) nie zawarto przepisu oznaczonego jako "art. 138 ust. 2a", którego to naruszenie zarzucono w skardze kasacyjnej. Powołany art. 138 p.p.s.a. dotyczy elementów składowych sentencji wyroku i nie dzieli się na mniejsze jednostki redakcyjne. Wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony, gdy wskazuje ona jako naruszony konkretny przepis, z podaniem numeru konkretnej jednostki redakcyjnej aktu prawnego. Tylko tak sprecyzowany zarzut pozwala ustalić granice zaskarżenia (por. wyroki NSA z dnia 11 października 2022 r., sygn. akt III OSK 5368/21, z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 2520/10, i z dnia 29 stycznia 2008 r., sygn. akt I OSK 2034/06). Zarzuty skargi kasacyjnej zostały skonstruowane w oparciu o art. 64a p.p.s.a. oraz w oparciu o stanowiące podstawę orzekania Sądu I instancji przepisy: art. 52 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a. Zdaniem skarżącej kasacyjnie Sąd I instancji błędnie uznał, iż skarżąca wniosła środek odwoławczy w postaci skargi i na tej podstawie ją odrzucił (na podstawie art. 52 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a.) uznając za niedopuszczalną w sytuacji, gdy skarżący złożył sprzeciw w trybie art. art. 64a. Zgodnie z art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Odnotować zatem należy, że w niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia uczyniono postanowienie – działającego jako organ I instancji - Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w Poznaniu z 27 lutego 2025 r. nr P.RUZ.4213.8.2024.PKO.2 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie nie jest zatem decyzja, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), tj. decyzja organu odwoławczego uchylająca zaskarżoną w toku postępowania administracyjnego decyzję w całości i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Ta okoliczność sprawia, że zarzuty skargi kasacyjnej oraz zawarta w niej argumentacja nie zasługiwała na uwzględnienie. Na marginesie zauważyć należy, że postanowienie Dyrektora RZGW PGWWP z 27 lutego 2025 r. zawiera pouczenie o przysługującym od niego środku odwoławczym, tj. zażaleniu oraz terminie i sposobie jego wniesienia. Mając na względzie wyżej przedstawione rozważania, zarzuty skargi kasacyjnej są oczywiście bezzasadne. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.