III FZ 567/22

Dnia 15 listopada 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 240/22 odrzucające skargę w sprawie ze skargi R. sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 2 lutego 2022 r., nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.

1.1. Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 240/22, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w sprawie ze skargi ze skargi R. sp. o. o. z siedzibą w L. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 2 lutego 2022 roku w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną odrzucił skargę. Postanowieniem z dnia 25 maja 2022 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca złożyła sprzeciw od powyższego rozstrzygnięcia. Wobec utrzymania w mocy postanowienia referendarza sądowego przez sąd postanowieniem z 27 czerwca 2022 r., zarządzeniem z 1 lipca 2022 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zawierało pouczenie, że wniesienie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do uiszczenia wpisu. Skarżąca odebrała wezwanie 18 lipca 2022 r. W odpowiedzi na wezwanie złożyła ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, jednakże wpisu nie uiściła. W konsekwencji, Sąd pierwszej instancji skargę odrzucił. 1.2. Skarżąca wniosła zażalenie, wnosząc w nim o uchylenie powyższego postanowienia. 2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 2.1. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. 2.2. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (w tym przypadku wpis). W razie nieopłacenia skargi wzywa się wnoszącego, aby uiścił należny wpis, a niewykonanie tego wezwania w terminie skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a zgodnie z którym, skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W niniejszej sprawie wezwano stronę do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu sądowego od wniesionej skargi, pod rygorem jej odrzucenia. Skarżąca została zatem pouczony o skutkach nieuiszczenia wpisu. 2.3. Z treści art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. wynika, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Jednym z tego rodzaju pism jest zażalenie. Strona skarżąca ma zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od każdego wnoszonego zażalenia, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (art. 239 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a.), bądź postanowienia przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (art. 239 pkt 4 p.p.s.a.). 2.4. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, Sąd pierwszej instancji prawidłowo wezwał zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I z dnia 1 lipca 2022 r. stronę skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Zważając na to, że skarżąca nie została zwolniona z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia – postanowieniem z dnia 27 czerwca 2022 r., sygn. akt I SPP/Łd 109/22, Sąd pierwszej instancji utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 25 maja 2022 r. o odmowie przyznania prawa pomocy – miała ona obowiązek ten wpis uiścić. Zgodnie z datą na potwierdzeniu odbioru, odpis powyższego zarządzenia został skarżącej skutecznie doręczony w dniu 18 lipca 2022 r. (k. 30 akt sądowych). Termin na uiszczenie wpisu upływał wraz z dniem 25 lipca 2022 r. Skarżąca wpisu nie opłaciła. Należy zauważyć, że jakkolwiek strona ma prawo do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na każdym etapie postępowania, a obowiązkiem sądu administracyjnego jest jego rozpoznanie – należy pamiętać, że jeżeli w obrocie prawnym pozostaje prawomocne rozstrzygnięcie sądu w tym przedmiocie, ma ono charakter wiążący dla strony i sądu, który je wydał (art. 170 p.p.s.a.). Oznacza to, że złożenie ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie może mieć wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Wniosek ten nie uchyla bowiem skutków wynikających z prawomocnego orzeczenia sądu. Dopiero wydanie kolejnego prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy o innej treści skutkuje utratą mocy wcześniejszego postanowienia. 2.5. Skutkiem niewykonania w terminie lub nieprawidłowego wykonania wezwania do uzupełnienia braków formalnych zażalenia jest jego odrzucenie. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że prawidłowo Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę. Nie sposób również zgodzić się z argumentacją skarżącej, jakoby "brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych i faktycznych do jego (zaskarżonego postanowienia) wydania", bowiem Sąd pierwszej instancji jasno przytoczył podstawę prawną, tj. art. 220 § 3 p.p.s.a, na podstawie której odrzucił skargę. Treść powyższego przepisu została również przytoczona w niniejszym uzasadnieniu. Mając to na względzie należy uznać, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi odpowiada prawu. 2.6. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.