Sygnatura
III FZ 540/26
Postanowienie NSA z 3 listopada 2026 r., III FZ 540/26 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Wynik
Oddalono zażalenie
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 3 listopada 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Dnia 3 listopada 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 grudnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 625/24 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi W. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 17 lipca 2020 r., nr 2201-IEE.711.2.275.2020.BW w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z 1.12.2025 r. o sygn. I SA/Gd 625/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie ze skargi W. N. (dalej: skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 17.07.2020 r., nr 2201-IEE.711.2.275.2020.BW, wydane w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych - odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 61 § 3 i 5 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.). 2. Przebieg postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku. 2.1. Pismem z 25.11.2025 r., skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. 2.2. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie wniosek dotyczy wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora IAS w Gdańsku w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych, które to postanowienie utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Te postanowienia same w sobie nie nakładają na skarżącego żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy. Zaskarżone postanowienie nie wymaga ponadto żadnej czynności skarżącego, tj. nie przyznaje stronie, co do zasady, żadnych uprawnień, ani nie nakłada na stronę żadnych obowiązków. W świetle powyższego WSA w Gdańsku stwierdził, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia jest bezzasadny i brak jest podstaw do jego uwzględnienia. 3. Stanowisko skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. 3.1. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie WSA w Gdańsku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym domagał się uwzględnienia zażalenia. Wniósł także na podstawie nieprawomocnego wyroku WSA w Gdańsku o sygn. I SA/Gd 909/20 o uznanie, że uznanie, że ponowne wszczęcie przez Naczelnika US postępowań egzekucyjnych 14.06.2022 r., będących przedmiotem tego wyroku w zaistniałej sytuacji prawnej, odbyło się i jest do chwili obecnej, prowadzone z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa i jako takie narusza uprawnienia gwarancyjne do ochrony osoby zobowiązanej. Mając powyższe na uwadze, wniósł o orzeczenie niezgodności z prawem wszystkich zajęć egzekucyjnych dokonanych po terminie wydania wskazanego wyroku, w zakresie w jakim pokrywają się one z treścią wydanego wyroku oraz uchylonego postanowienia organu odwoławczego i postanowienia wydanego w pierwszej instancji, jak również nakazanie zwrotu wszystkich zajętych z tego tytułu środków finansowych wraz z naliczonymi zgodnie zobowiązującymi przepisami prawa odsetkami. Pismem procesowym z 1.11.2026 r. skarżący uzupełnił argumentację przedstawioną w zażaleniu i wniósł o: 1) dołączenie niniejszego pisma oraz wszystkich załączonych dokumentów do akt sprawy; 2) uwzględnienie przedstawionych dokumentów jako okoliczności istotnych dla rozpoznania sprawy, które nie były przedmiotem oceny przy rozpoznawaniu wcześniejszych wniosków dotyczących ochrony tymczasowej; 3) uwzględnienie okoliczności, że dokumenty pochodzące od samego organu egzekucyjnego potwierdzają obecnie istnienie stanu faktycznego, który od wielu lat był podnoszony przeze mnie zarówno przed organami administracji, jak i sądami administracyjnymi, a który polega na równoczesnym funkcjonowaniu czynności egzekucyjnych opartych na dwóch różnych tytułach wykonawczych odnoszących się do tych samych należności; 4) uwzględnienie wpływu ujawnionych dokumentów na ocenę skutków ochronnych wynikających z art. 152 § 1 p.p.s.a. w związku z wyrokiem WSA w Gdańsku, I SA/Gd 909/20; 5) uwzględnienie okoliczności, że pomimo wydania wyroku WSA w Gdańsku o sygn. I SA/Gd 909/20 oraz wielokrotnie składanych przez skarżącego wniosków o zastosowanie ochrony tymczasowej, egzekucja była prowadzona przez kolejne lata, co doprowadziło do powstania nieodwracalnych skutków majątkowych, rodzinnych, zdrowotnych oraz zawodowych; 6) odniesienie się w uzasadnieniu przyszłego rozstrzygnięcia do znaczenia wyroku NSA o sygn. III FSK 4596/21 dla ujawnionego obecnie stanu faktycznego, w szczególności do zawartego w nim zastrzeżenia, że nie może dojść do prowadzenia równocześnie dwóch egzekucji do tej samej należności; 7) rozważenie przedstawienia składowi właściwemu do podjęcia uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego następujących zagadnień prawnych budzących poważne wątpliwości: a) czy ochrona tymczasowa wynikająca z art. 152 § 1 p.p.s.a., rozumiana zgodnie z uchwałą NSA o sygn. II GPS 2/22 oraz wyrokami NSA o sygn. I GSK 1448/18 i II OSK 2716/16, może zostać uznana za skuteczną, jeżeli pomimo wyroku uwzględniającego skargę organ przez kolejne lata prowadzi egzekucję wywołującą nieodwracalne skutki majątkowe dla strony; b) czy dopuszczalne jest dalsze prowadzenie egzekucji administracyjnej, w sytuacji gdy zgodnie z art. 152 § 1 p.p.s.a. akt objęty wyrokiem uwzględniającym skargę nie wywołuje skutków prawnych do czasu uprawomocnienia się wyroku; c) czy utrzymywanie skuteczności zajęć dokonanych na podstawie wcześniejszych tytułów wykonawczych i pobieranie z nich środków przy jednoczesnym prowadzeniu egzekucji na podstawie nowych tytułów wykonawczych dotyczących tych samych należności stanowi prowadzenie równocześnie dwóch egzekucji do tej samej należności w rozumieniu wyroku NSA o sygn. III FSK 4596/21; d) czy dalsze pobieranie środków z zajęć opartych na wcześniejszych tytułach wykonawczych po wszczęciu egzekucji na podstawie nowych tytułów wykonawczych jest zgodne z zasadą jednokrotności egzekucji tej samej należności publicznoprawnej; e) czy wydanie nowych tytułów wykonawczych oraz prowadzenie na ich podstawie postępowań egzekucyjnych, przy jednoczesnym utrzymywaniu w mocy środków egzekucyjnych zastosowanych na podstawie wcześniejszych tytułów wykonawczych, dalszym poborze należności z tych zajęć oraz równoległym funkcjonowaniu obu podstaw egzekucyjnych, wywołuje skutki prawne w postaci skutecznego przerwania biegu przedawnienia dochodzonych należności publicznoprawnych. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4.1. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Zaskarżone postanowienie WSA w Gdańsku odpowiada prawu, ponieważ prawidłowo w nim stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie posiada przymiotu wykonalności. Wstrzymanie wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. może dotyczyć tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, a także aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, jak również aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. Zaskarżonym do WSA w Gdańsku postanowieniem Dyrektor IAS w Gdańsku na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) w związku z art. 59 § 5, art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. z 18.05.2020 r., w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o wskazane tam tytuły wykonawcze, z uwagi na jego bezskuteczność. Prawidłowo Sąd pierwszej instancji uznał, że ze względu na zakres i charakter prawny, postanowienie to nie nadaje się do wykonania, nie nakłada bowiem na skarżącego żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy. Nie kreuje obowiązku podatkowego, nie obliguje adresata do określonego zachowania, nie może być również wykonana w trybie przymusowym przez wdrożenie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Jest to zatem akt prawny nienoszący znamion wykonalności. W konsekwencji postanowienie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Odnosząc się do argumentacji skarżącego przedstawionej w zażaleniu i piśmie procesowym z 1.11.2026 r., należy stwierdzić, że na tym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny dokonuje jedynie kontroli formalnej zaskarżonego postanowienia dotyczącego odmowy wstrzymania zaskarżonego do WSA w Gdańsku postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny nie może w tym konkretnym postępowaniu wpadkowym ocenić, czy są zasadne wystawione wobec skarżącego zajęcia egzekucyjne, dokonane po terminie wydania wyroku z 20.04.2021 r. przez WSA w Gdańsku w sprawie o sygn. I SA/Gd 909/20, w zakresie w jakim pokrywają się one z treścią wydanego wyroku oraz uchylonego postanowienia organu odwoławczego i postanowienia wydanego w pierwszej instancji. Nie może również nakazać zwrotu wszystkich zajętych z tego tytułu środków finansowych wraz z naliczonymi odsetkami, ponieważ powyższe leży poza granicami rozpoznawanej obecnie sprawy dotyczącej kontroli prawidłowości postanowienia WSA w Gdańsku z 1.12.2025 r. (sygn. I SA/Gd 625/24) w przedmiocie wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora IAS w Gdańsku z 17.07.2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do przedstawienia do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów NSA wskazanych w piśmie procesowym z 1.11.2026 r. zagadnień, gdyż nie wystąpiła sytuacja przewidziana przez art. 187 § 1 p.p.s.a., aby przy rozpoznawaniu zażalenia wyłoniło się zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, tym bardziej, że podnoszone problemy znalazły swoje rozwiązanie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i pogląd w tych kwestiach jest ugruntowany. 4.2. Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. Sędzia NSA Stanisław Bogucki
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 15 października 2026
- Hasła tematyczne
- Wstrzymanie wykonania aktu
- Skarżony organ
- Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
- Sędziowie
- Stanisław Bogucki /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 61 § 3 i 5 · Dz.U. 2026 poz. 143
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Gd 484/26 · 3 listopada 2026
Wyrok WSA w Gdańsku z 3 listopada 2026 r., I SA/Gd 484/26 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Sygnatura: I SA/Gd 406/26 · 3 listopada 2026
Wyrok WSA w Gdańsku z 3 listopada 2026 r., I SA/Gd 406/26 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Sygnatura: I SA/Gd 350/26 · 3 listopada 2026
Wyrok WSA w Gdańsku z 3 listopada 2026 r., I SA/Gd 350/26 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny