III FZ 521/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Stachurski po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 grudnia 2022 r., sygn. akt I SPP/Wr 111/21 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 4 lutego 2021 r., nr SKO 4121/544/2020 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2020 r. p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 5 grudnia 2022 r., I SPP/Wr 111/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił zażalenie M. S. (dalej: ,,Skarżący") na postanowienie tego sądu z 23 maja 2022 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego z 16 lutego 2022 r. o odmowie przyznania Skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z 4 lutego 2021 r., nr SKO 4121/544/2020, w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2020 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sąd pierwszej instancji stwierdził, że wniesione zażalenie było niedopuszczalne. Na powyższe postanowienie, pismem z 30 grudnia 2022 r. Skarżący wniósł zażalenie, wnosząc w nim o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zażalenie zostało przekazane do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu 5 października 2023 r., po przeprowadzeniu postępowania w zakresie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 259 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm. dalej: ,,p.p.s.a’’), od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga uzasadnienia. Zgodnie zaś z art. 260 § 1 p.p.s.a., sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia lub postanowień referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia lub utrzymuje w mocy. W tych sprawach sąd orzeka jako sąd drugiej instancji stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Z powyższych regulacji wynika, że postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest traktowane przez ustawodawcę jako orzeczenie wydane w pierwszej instancji. Sprzeciw wniesiony od tego orzeczenia jest więc środkiem odwoławczym. Z kolei wojewódzki sąd administracyjny, który rozpoznaje sprzeciw od postanowienia referendarza z zakresu prawa pomocy działa jako sąd drugiej instancji. Oznacza to, że postanowienie tego sądu o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia referendarza sądowego jest ostateczne i nie przysługuje od niego zażalenie. Żaden przepis szczególny nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienie. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawidłowo odrzucił, jako niedopuszczalne, zażalenie na postanowienie tego sądu z 23 maja 2022 r., bowiem postanowienie to wydane zostało w drugiej instancji i nie przysługiwał od niego żaden środek zaskarżenia. Z uwagi na to, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej (art. 197 § 2 p.p.s.a.), prawidłowo sąd pierwszej instancji uznał, że zażalenie Skarżącego w tej sprawie jako niedopuszczalne podlegało odrzuceniu, na podstawie art. 178 p.p.s.a. W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu zażalenia Skarżący nie wskazał żadnego zarzutu naruszenia przepisów prawa. Nie ma natomiast podstaw, aby uchylić zaskarżone postanowienie tylko z tego powodu, że Skarżący jest niezadowolony z jego treści. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.