Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III FZ 498/26

Postanowienie NSA z 28 października 2026 r., III FZ 498/26 – egzekucja świadczeń pieniężnych

Wynik

Oddalono zażalenie

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
28 października 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wojciech Stachurski po rozpoznaniu w dniu 28 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 maja 2026 r., sygn. akt I SA/Kr 317/25, w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 25 marca 2025 r., nr 1201-IEE.7113.1.21.2025.2.AG, w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Postanowieniem z 15 maja 2026 r., I SA/Kr 317/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie M. P. (dalej: ,,Skarżący") z 20 lutego 2026 r. na postanowienie tego sądu z 23 stycznia 2026 r., o odrzuceniu skargi, w sprawie ze skargi Skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 25 marca 2025 r., nr 1201-IEE.7113.1.21.2025.2.AG, w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że powodem odrzucenia zażalenia było nieusunięcie w wyznaczonym terminie jego braków formalnych, tj. brak przedstawienia zwięzłego uzasadnienia zażalenia oraz brak nadesłania odpisu zażalenia. Zdaniem sądu, uzasadnienie zażalenia musi odnosić się wprost do kwestionowanego orzeczenia, a nie sprowadzać się do jednozdaniowego stwierdzenia, że Skarżący nie zgadza się z zaskarżonym postanowieniem. Niewykonanie wezwania do usunięcia braków formalnych zażalenia, uniemożliwiło nadanie zażaleniu prawidłowego biegu. Na powyższe postanowienie pismem z 8 lipca 2026 r. Skarżący wniósł zażalenie, w którym zarzucił ,,rażące naruszenie prawa, a co najmniej przedwczesność jego wydania" i wniósł ,,o jego uchylenie". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu, bowiem zaskarżone postanowienie mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Problem poddany obecnie kontroli instancyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego był już przedmiotem rozważań zawartych w wydanym wobec Skarżącego postanowieniach NSA z: 22 października 2026 r., III FZ 496/26; oraz z 14 października 2026 r., III FZ 499/26. Wyrażone w tych orzeczeniach stanowisko podtrzymuje Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie. Do postępowania zażaleniowego nie stosuje się odpowiednio art. 174 i art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 z poźn. zm., dalej: ,,p.p.s.a."), a skoro wnoszący zażalenie nie ma obowiązku przytaczania jego podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest związany ani podstawami zażalenia, ani podniesionymi w nim zarzutami i wydaje rozstrzygnięcie odpowiadające prawu niezależnie od argumentacji strony (por. postanowienie NSA z 29 marca 2022 r., III FZ 78/22). Kontroli w niniejszym postępowaniu nie podlega przy tym zgodność z prawem postanowienia o odrzuceniu skargi, lecz wyłącznie postanowienie o odrzuceniu zażalenia, a więc to, czy zażalenie z 20 lutego 2026 r. zawierało braki uniemożliwiające nadanie mu prawidłowego biegu i czy braki te zostały usunięte w wyznaczonym terminie. Zgodnie z art. 194 § 3 p.p.s.a. zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Nie każde uchybienie tym wymaganiom uzasadnia jednak wezwanie do jego usunięcia, gdyż art. 49 § 1 p.p.s.a. wiąże obowiązek wezwania z sytuacją, w której pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych. Nie można podzielić stanowiska sądu pierwszej instancji, że zażalenie z 20 lutego 2026 r. było pozbawione zwięzłego uzasadnienia w stopniu uniemożliwiającym nadanie mu biegu. Zażalenie to nie ograniczało się do wyrażenia niezgody z zaskarżonym postanowieniem, lecz zarzucało mu rażące naruszenie prawa, a co najmniej przedwczesność wydania, i zawierało wniosek o jego uchylenie. Uzasadnienie jest lakoniczne, ale wskazuje wadę przypisywaną konkretnemu orzeczeniu, odnoszącą się do chwili jego wydania oraz rezultat, do którego zmierza Skarżący. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w postępowaniu zażaleniowym nie ma miejsca rygoryzm formalny właściwy skardze kasacyjnej, wobec czego, jeżeli z treści zażalenia możliwe jest wywiedzenie, jakimi intencjami i racjami kierował się wnoszący je, nie ma przeszkód do nadania sprawie dalszego biegu i jej merytorycznego rozpoznania, a w konkretnym przypadku należy ustalić, czy brak uzasadnienia czyni takie rozpoznanie niemożliwym (por. postanowienia NSA z 4 czerwca 2013 r., II FZ 291/13 i z 19 sierpnia 2014 r., II FZ 1048/14). Okoliczność, że Skarżący powtórzył to sformułowanie w zażaleniu na zaskarżone postanowienie, nie czyni go ogólnikiem przystającym do dowolnej sprawy, skoro zarzut przedwczesności każdorazowo odnosi się do chwili wydania tego orzeczenia, przeciwko któremu został skierowany. Wezwanie z 27 lutego 2026 r. w części dotyczącej uzasadnienia zażalenia nie miało zatem oparcia w art. 49 § 1 p.p.s.a., a o odrzuceniu zażalenia mogło przesądzić wyłącznie nieusunięcie drugiego ze wskazanych w nim braków. Trafnie bowiem sąd pierwszej instancji przyjął, że zażalenie nie mogło otrzymać prawidłowego biegu bez jego odpisu. Zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy dla doręczenia ich stronom, a stroną postępowania obok skarżącego jest organ, którego działanie jest przedmiotem skargi (art. 32 p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawia zaś akta sprawy wraz z zażaleniem Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu po doręczeniu zażalenia pozostałym stronom (art. 195 § 1 p.p.s.a.). Bez odpisu zażalenie nie mogło zatem zostać doręczone Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w Krakowie ani przedstawione do rozpoznania, a ponieważ wniesiono je w formie papierowej, nie miał zastosowania art. 47 § 3 p.p.s.a., zwalniający z obowiązku dołączania odpisów pism wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego. Wezwanie do złożenia odpisów zażalenia pod rygorem jego odrzucenia jest w takiej sytuacji uzasadnione (por. postanowienie NSA z 15 września 2026 r., II OZ 906/26). Brak ten nie został usunięty. Wezwanie w tym zakresie było jednoznaczne, zostało wydane przez referendarza sądowego na podstawie art. 49 § 4 p.p.s.a. i zawierało rygor odrzucenia zażalenia wynikający z art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Doręczono je Skarżącemu 12 marca 2026 r., wobec czego termin do usunięcia braku upłynął 19 marca 2026 r. Pismo Skarżącego z tego dnia nie zawierało odpisu zażalenia, a jego przedmiotem był wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, a więc czynność niezwiązana z wymogami formalnymi zażalenia. Skoro odrzucenie zażalenia następuje wtedy, gdy strona nie uzupełniła jego braków w wyznaczonym terminie, dla zastosowania tej sankcji wystarczy, że nieusunięty pozostał choćby jeden brak, do którego usunięcia zasadnie ją wezwano. Objęcie wezwaniem także żądania pozbawionego podstawy nie zmienia tego, że brak rzeczywisty, wskazany w wezwaniu odrębnie i w sposób zrozumiały, pozostał nieusunięty. Chybiony jest również zarzut przedwczesności zaskarżonego postanowienia, jeżeli odnieść go do tego, że w chwili jego wydania wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu pozostawał nierozpoznany. Zgłoszenie wniosku o przywrócenie terminu nie wstrzymuje postępowania w sprawie (art. 89 zdanie pierwsze p.p.s.a.), a o zgodności z prawem odrzucenia zażalenia rozstrzyga wyłącznie to, czy jego braki zostały usunięte w wyznaczonym terminie. Wniosek ten dotyczy terminu do uiszczenia wpisu od skargi i nie wpływa na wymogi formalne zażalenia, a zgodnie z zapowiedzią zawartą w zaskarżonym postanowieniu podlega rozpoznaniu przez sąd pierwszej instancji. Skoro zażalenie z 20 lutego 2026 r. podlegało odrzuceniu z powodu nieusunięcia w terminie braku w postaci odpisu, zaskarżone postanowienie, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na postawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Informacje o sprawie

Data wpływu
17 września 2026
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Sędziowie
Wojciech Stachurski /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny