III FZ 475/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Stachurski po rozpoznaniu w dniu 12 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Ł. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 22 marca 2023 r., sygn. akt I SPP/Bd 8/23 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi Ł. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 24 maja 2022 r., nr SKO-4231/111/2022 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2014 r. postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 22 marca 2023 r., I SPP/Bd 8/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił zażalenie Ł. W. (dalej: ,,Skarżący") na postanowienie tego sądu z 22 lutego 2023 r., utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego z 25 stycznia 2023 r. o odmowie zmiany postanowienia z 15 lipca 2022 r., I SPP/Bd 109/22, w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z 24 maja 2022 r., nr SKO-4231/1111/2022, w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2014 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sąd pierwszej instancji stwierdził, że wniesione zażalenie było niedopuszczalne. Na powyższe postanowienie, pismem z 4 kwietnia 2023 r. Skarżący wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych wskazując, że sprzeciw złożył zgodnie z pouczeniem, które otrzymał. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 259 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, z późn. zm. dalej: ,,p.p.s.a"), od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga uzasadnienia. Zgodnie zaś z art. 260 § 1 p.p.s.a., sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia lub postanowień referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia lub utrzymuje w mocy. W tych sprawach sąd orzeka jako sąd drugiej instancji stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Z powyższych regulacji wynika, że postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest traktowane przez ustawodawcę jako orzeczenie wydane w pierwszej instancji. Sprzeciw wniesiony od tego orzeczenia jest więc środkiem odwoławczym. Z kolei wojewódzki sąd administracyjny, który rozpoznaje sprzeciw od postanowienia referendarza z zakresu prawa pomocy działa jako sąd drugiej instancji. Oznacza to, że postanowienie tego sądu o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia referendarza sądowego jest ostateczne i nie przysługuje od niego zażalenie. Żaden przepis szczególny nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienie. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy prawidłowo odrzucił, jako niedopuszczalne, zażalenie na postanowienie tego sądu z 22 lutego 2023 r., bowiem postanowienie to wydane zostało w drugiej instancji i nie przysługiwał od niego żaden środek zaskarżenia. Z uwagi na to, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej (art. 197 § 2 p.p.s.a.), prawidłowo sąd pierwszej instancji uznał, że zażalenie Skarżącego w tej sprawie jako niedopuszczalne podlegało odrzuceniu, na podstawie art. 178 p.p.s.a. Odnosząc się do argumentacji zażalenia należy wskazać, że w żaden sposób nie podważa ona zaskarżonego postanowienia. Skarżący myli etapy procedowania, bowiem pouczenie o możliwości złożenia środka zaskarżenia (sprzeciwu) otrzymał wraz z odpisem postanowienia referendarza sądowego. Z akt sprawy nie wynika, by został pouczony o możliwości złożenia sprzeciwu/zażalenia na postanowienie z 22 lutego 2023 r., w którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy działał jako sąd drugiej instancji. Niemniej nawet gdyby Skarżący otrzymał błędne pouczenie o przysługującym środku zaskarżenia, co nie wynika jednak z akt sprawy, to i tak zastosowanie się do niego, nie wpłynęłoby na niedopuszczalność wniesionego zażalenia, bowiem błędne pouczenie nie kreuje prawa do wniesienia środka zaskarżenia. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.