III FZ 375/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Paweł Borszowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 21 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 897/21 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 897/21 w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 22 kwietnia 2021 r., nr 2401-IEW2_.4123.35.2020 2401-IEW2.4123.3.2021 2401-21-087035 w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania.

Postanowieniem z 10 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 897/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach od wyroku tego Sądu z 8 lutego 2020 r. Wyrokiem tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił stanowiącą przedmiot skargi Z. K., zwanego dalej "Skarżącym" decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z 22 kwietnia 2021 r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich zasądzając jednocześnie od organu na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania. Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że z dokumentu zwrotnego potwierdzenia odbioru wynikało, że korespondencję obejmującą m.in. odpis wyroku z uzasadnieniem doręczono organowi w dniu 9 marca 2022 r. Z kolei data stempla pocztowego wskazuje, że skarga kasacyjna została nadana w dniu 11 kwietnia 2022 r., tj. 33. dnia od daty doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarga kasacyjna jako wniesiona po terminie podlegała odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), zwana dalej "p.p.s.a.". Na powyższe postanowienie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł zażalenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 177 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że skarga kasacyjna została wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu. Organ podniósł, że Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił datę doręczenia do organu odpisu wyroku z uzasadnieniem, tj. że miało to miejsce 9 marca 2022 r. podczas gdy rzeczywistą datą doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem był 10 marca 2022 r. Na potwierdzenie powyższego przedstawił zrzut ekranu ze strony https://emonitoring.poczta-polska.pl. Mając na względzie powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Istota niniejszej sprawy koncentruje się wokół momentu, od którego bieg swój rozpoczął termin do wniesienia skargi kasacyjnej, tj. data doręczenia Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w Katowicach odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Stosownie zaś do art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W sprawie Sąd pierwszej instancji za udowodnione uznał, że datą doręczenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem był 9 marca 2022 r., co wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy. W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji uznał, że skarga kasacyjna wniesiona przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej 11 kwietnia 2022 r. została wniesiona po upływie terminu określonego w art. 177 § 1 p.p.s.a., a zatem należało ją odrzucić na podstawie art. 178 p.p.s.a. Wskazując na motywy odrzucenia skargi kasacyjnej WSA oparł się na treści urzędowego dokumentu - zwrotnego potwierdzenia odbioru odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, który stwierdzał zaistnienie opisanych w nim faktów i korzystał z domniemania zgodności z prawdą. W orzecznictwie wskazuje się, że pocztowy dowód potwierdzenia odbioru pisma jest dokumentem urzędowym i korzysta z domniemania, że data na nim wskazana jest datą, w której przesyłka rzeczywiście dotarła do adresata. Nie ma także wątpliwości, że dowód taki w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać przez stronę podważony i obalony przeciwdowodem (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2009 r. sygn. akt II OSK 1744/09). Tymczasem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we wniesionym środku zaskarżenia podnosił z kolei, że rzeczywistą datą doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem był 10 marca 2022 r. Na potwierdzenie powyższego przedstawił zrzut ekranu ze strony https://emonitoring.poczta-polska.pl. Nie ulega, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wątpliwości, że informacje o których mowa powyżej, pozostają ze sobą w sprzeczności. W niniejszej sprawie poza sporem pozostawała data nadania skargi w placówce operatora wyznaczonego, tj. 11 kwietnia 2022 r. Sporny był natomiast moment, od którego swój bieg rozpoczął termin do wniesienia skargi kasacyjnej, tj. data doręczenia do organu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Wobec powyższego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji należało uchylić. Prawidłowe określenie daty doręczenia Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w Katowicach odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem determinuje bowiem ocenę, czy skarga kasacyjna od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 8 lutego 2022 r. została wniesiona przez pełnomocnika Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z zachowaniem ustawowego terminu określonego w art. 177 § 1 p.p.s.a. a w konsekwencji przesądza również o prawidłowości uznania przez Sąd pierwszej instancji, że w rozpatrywanej sprawie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 178 p.p.s.a. W ocenie NSA, w świetle wskazanych wyżej okoliczności konieczne jest wyjaśnienie pojawiających się wątpliwości przez WSA przy wykorzystaniu dostępnych temu sądowi środków dowodowych (w szczególności przeprowadzenia procedury reklamacyjnej) w celu ustalenia prawidłowości doręczenia Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w Katowicach odpisu wyroku z 8 lutego 2022 r. wraz z uzasadnieniem. Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.