III FZ 352/24

Dnia 20 września 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 20 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 czerwca 2024 r., sygn. akt I SA/Lu 14/24 w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 18 października 2023 r., nr SKO.405.PO/884/23 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r. postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 13.06.2024 r. o sygn. I SA/Lu 14/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: skarżąca), na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z 18.10.2023 r., nr SKO.405.PO/884/23, wydaną w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia od skargi. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 86 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.). 2. Przebieg postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie. 2.1. Postanowieniem z 15.02.2024 r. WSA w Lublinie odrzucił skargę skarżącej na decyzję SKO w Białej Podlaskiej z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. W odpowiedzi skarżąca złożyła zażalenie i jednocześnie wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, wskazując że pracownik odbierający korespondencję błędnie dołączył zaskarżoną decyzję do korespondencji z 31.10.2023 r., wobec czego zarząd skarżącej był przekonany, że ostatnim dniem terminu do wniesienia skargi jest 30.11.2023 r. Do pisma dołączono oświadczenie pracownika, mające potwierdzić omyłkę w obiegu korespondencji. 2.2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zaskarżonym postanowieniem uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. W ocenie Sądu pierwszej instancji skarżąca nie wykazała braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia skargi. Skarżąca wyjaśniła, że przyczyna niedochowania terminu do wniesienia skargi wynikała z pomyłki jej pracownika, który przedstawił decyzję wraz z korespondencją z późniejszego dnia, co miało wprowadzić zarząd skarżącej w błąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wskazał, że w przypadku podmiotu, prowadzącego działalność gospodarczą i podejmującego rożne czynności formalne, w tym związane z wymogiem działania w określonym terminie, tego typu pomyłki powinny być eliminowane za pomocą właściwej organizacji pracy biura. W ocenie Sądu zaniedbanie stosownych działań ocenić należy zatem w kategoriach niedbalstwa, a to wyłącza możliwość przyjęcia, że do uchybienia terminu doszło w sposób niezawiniony przez skarżącą. 3. Stanowisko skarżącej w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. 3.1. Skarżąca wniosła zażalenie na opisanej wyżej postanowienie domagając się jego uchylenia w całości oraz o wydanie rozstrzygnięcia o przywróceniu terminu do wniesienia skargi. W jej ocenie przedstawione przez nią okoliczności obiektywnie uzasadniały przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Dodała, że nie można nakładać na skarżącą odpowiedzialności za wszelkie okoliczności związane z nieterminowym wniesieniem pisma. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W świetle art. 86 i art. 87 p.p.s.a. warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie następujących przesłanek: 1) złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, 2) dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, 3) uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz 4) powstanie w wyniku uchybienia terminu ujemnych dla strony skutków procesowych. Zgodnie natomiast z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, rozumianej obiektywnie, to jest takiej, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Powyższe oznacza, że tylko stwierdzenie, iż strona danej przeszkody nie była w stanie przewidzieć, uzasadnia uwzględnienie wniosku. Chodzi więc o okoliczności od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne. W niniejszej sprawie nie jest sporne, że skarga została wniesiona po terminie. Skarżąca jako przyczynę uchybienia terminu wskazała omyłkę w przekazaniu korespondencji przez swojego pracownika. Zarząd skarżącej przy przyjmowaniu korespondencji od swojego pracownika był przekonany, że termin do wniesienia skargi upływał 30.11.2023 r., a nie 27.11.2023 r. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że zawarte we wniosku o przywrócenie terminu argumenty nie uprawdopodabniają braku winy skarżącej w uchybieniu terminowi do dokonania wspomnianej czynności. Przywrócenie terminu nie jest bowiem możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko WSA w Lublinie, który uznał, że tego typu pomyłki należy oceniać w kategoriach niedbalstwa, a to wyłącza możliwość przyjęcia, że do uchybienia terminu doszło w sposób niezawiniony przez skarżącą. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że w aktach sprawy znajdują się dokumenty wskazujące, że również braki formalne zażalenia, która skarżąca wniosła na postanowienie WSA w Lublinie z 15.02.2024 r. o odrzuceniu skargi zostały przez skarżącą uzupełnione z uchybieniem terminu. 4.2. Konkludując, należy stwierdzić, że skarżąca nie uprawdopodobniła, iż dochowanie należytej staranności przy wnoszeniu skargi było w zaistniałych okolicznościach niemożliwe lub nadzwyczaj utrudnione. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak staranności skarżącej jest w okolicznościach sprawy oczywisty, trafne i zgodne z prawem jest w związku z tym postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia. Sędzia NSA Stanisław Bogucki