III FZ 341/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2025 r., sygn. akt III SA/Wa 978/21 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi W. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2021 r., nr KOC/3532/Eg/18 w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych oraz umorzenia postępowania w zakresie wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych postanawia oddalić zażalenie.

1. Zaskarżonym postanowieniem z 26 lutego 2025 r., III SA/Wa 978/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie W. L. (dalej: "skarżący", "strona") na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 kwietnia 2024 r., III SA/Wa 978/21. Jako podstawę orzeczenia wskazano art. 220 § 3 w zw. z art. 178 i art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, ze zm., dalej "p.p.s.a."). 2. Z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia wynika, że skarżący wniósł 14 marca 2021 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 25 stycznia 2021 r., w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych oraz umorzenia postępowania w zakresie wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych. Postanowieniem z 28 grudnia 2021 r. sąd odrzucił skargę z uwagi na nieuiszczenie w terminie wpisu sądowego od skargi. Skarżący pismem z 31 stycznia 2022 r. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Postanowieniem z 26 kwietnia 2024 r. sąd odrzucił zażalenie skarżącego na postanowienie z 28 grudnia 2021 r. z uwagi na złożenie go po terminie. Skarżący pismem z 7 czerwca 2024 r. wniósł zażalenie na postanowienie z 26 kwietnia 2024 r. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z 21 czerwca 2024 r. skarżący został wezwany do uiszczenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł, pod rygorem odrzucenia zażalenia. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący, pismem z 18 lipca 2024 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 26 września 2024 r. starszy referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący, pismem z 24 października 2024 r. wniósł sprzeciw na powyższe postanowienie, po rozpoznaniu którego sąd postanowieniem z 26 listopada 2024 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z 7 stycznia 2025 r., skarżący pismem z 9 stycznia 2025 r. został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z 21 czerwca 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł., pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skarżący został poinformowany jednocześnie, że kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie przerwie biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego oraz nie ochroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie. Przesyłka zawierająca ww. wezwanie została skierowana na adres skarżącego i odebrana w dniu 28 stycznia 2025 r. Skarżący pismem z 4 lutego 2025 r. wniósł o zwolnienie od wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł oraz o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z 10 lutego 2025 r., pismem z 20 lutego 2025 r., sąd poinformował skarżącego, że na podstawie art. 7 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 45 ust.1, art. 2, 7 i 8 Konstytucji RP sąd nie nada biegu wnioskowi skarżącego z 4 lutego 2025 r. z uwagi na nadużycie przez skarżącego praw procesowych i celowe przewlekania postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd wyjaśnił skarżącemu, że w niniejszej sprawie ww. wniosek jest czwartym wnioskiem strony o przyznanie prawa pomocy i tym samym stanowi nadużycie praw procesowych przez stronę. Po sprawdzeniu w Rejestrze Opłat Sądowych stwierdzono, że do 20 lutego 2025 r. nie odnotowano wpłaty wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł do niniejszej sprawy, co skutkowało koniecznością odrzucenia zażalenie. 3. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, pismem z 26 marca 2025 r. skarżący zaskarżył postanowienie sądu pierwszej instancji. W uzasadnieniu pisma wskazał, że w toku postępowania doszło do uchybień procesowych, które powinny skutkować jego uchyleniem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw dlatego podlega oddaleniu. 4. Stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W myśl art. 220 § 3 p.p.s.a., skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Należy podkreślić przy tym, że ponowne wystąpienie przez stronę z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czy też ustanowienia z urzędu profesjonalnego pełnomocnika, nie wpływa na obowiązek wykonania zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od zażalenia. Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza bowiem obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu. Inaczej mówiąc kolejne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów i przyznania profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie. Nie przerywa też biegu terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności i nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do wezwania we wskazanym przez sąd terminie. Odmienne stanowisko doprowadziłoby do nieuzasadnionego wydłużenia postępowania na skutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony o przyznanie prawa pomocy i trudności w jego zakończeniu. W rozpoznawanej sprawie, po zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy, prawidłowo wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł, w terminie do 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Pomimo wezwania, kwota wpisu nie wpłynęła na rachunek WSA w wyznaczonym terminie. W konsekwencji zasadnie sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie strony. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.