III FZ 305/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. L. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 marca 2026 r., sygn. akt I SA/Gl 368/25 w przedmiocie wpisu od skargi w sprawie ze skargi J. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 16 stycznia 2025 r., nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia umorzyć postępowania zażaleniowe.

Zaskarżonym zarządzeniem z 20 marca 2026 r., sygn. akt I SA/Gl 368/25 Przewodniczący Wydziału Wojewódzkiego I Sądu Administracyjnego w Gliwicach (dalej: "WSA", "Sąd I instancji") na podstawie art. 220 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2025 r. poz. 1427, dalej: "p.p.s.a.") i § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535, dalej: "rozporządzenie RM") wezwał J. L. (dalej: "Skarżący") do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Powyższe zarządzenie stało się przedmiotem zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Postępowanie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Stosownie do art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia, stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, zaś w myśl art. 193 p.p.s.a., jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Przepisy dotyczące zażaleń stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenie przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia (art. 198 p.p.s.a). Wobec powyższego art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., znajduje zastosowanie również do zażaleń na zarządzenie przewodniczącego. W rozpatrywanej sprawie zaszła przesłanka bezprzedmiotowości postępowania, zaskarżone zarządzenie dotyczy bowiem wezwania Skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi, w sytuacji gdy Skarżący został – po wniesieniu zażalenia – zwolniony od kosztów sądowych postanowieniem starszego referendarza sądowego WSA w Gliwicach z 27 lutego 2026 r., sygn. akt I SPP/Gl 31/26 (k. 118 akt sprawy dotyczących prawa pomocy). Przyznanie Skarżącemu w ww. zakresie prawa pomocy oznacza, że nie ciąży na nim obowiązek ponoszenia kosztów sądowych, a zatem wydane wcześniej zarządzenie, wzywające do uiszczenia wpisu od skargi, utraciło na obecnym etapie postępowania swoje znacznie i nie może podlegać wykonaniu. Z uwagi na to, że merytoryczne rozpoznanie wniesionego środka zaskarżenia okazało się bezprzedmiotowe, zainicjowane postępowanie zażaleniowe podlega umorzeniu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 197 § 2 i art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.