III FZ 112/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Fundacji G. z siedzibą w J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 sierpnia 2024 r. sygn. akt I SA/Wr 576/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi Fundacji G. z siedzibą w J. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 11 marca 2024 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 17/22 postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2024 r., sygn. akt I SA/Wr 576/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (dalej: WSA) odrzucił skargę Fundacji G. z siedzibą w J. (dalej: Skarżąca) w przedmiocie wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem WSA z dnia 11 marca 2024 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 17/22. Powodem odrzucenia skargi było nieusunięcie w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 12 lipca 2024 r. wezwano Skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi przez wskazanie podstawy wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpis z KRS, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Stronę pouczono o treści art. 271, art. 272, art. 273, art. 274, art. 277 i art. 278 oraz art. 279 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Wezwanie zostało uznane za doręczone w dniu 8 sierpnia 2024 r. (vide: UPD k. 59 akt sądowych). W odpowiedzi na wezwanie, pismem z dnia 26 lipca 2024 r. Skarżąca oświadczyła, iż w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania art. 14 ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 979 ze zm., dalej: uKRS), a ponadto strona od 2016 r. nie miała zarządu, a od 2019 r. żadnych organów. Następnie pismem z dnia 12 sierpnia 2024 r. Skarżąca wskazała m.in., że nowy zarząd wybrany w połowie maja 2024 r. nie konwaliduje czynności dokonanych przez wadliwego reprezentanta strony skarżącej. W ocenie Skarżącej brak organu nakazuje uchylenie orzeczenia WSA i stwierdzenie nieważności decyzji obu organów. W dalszej kolejności, w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania, pismem z dnia 15 sierpnia 2024 r. strona oświadczyła, że nie posiadała wiedzy o uprzednim wezwaniu do usunięcia braków formalnych skargi, a jako przesłankę wznowienia postępowania strona wskazała brak organu fundacji, a więc brak reprezentacji w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przed WSA. Z kolei jako okoliczność uzasadniającą zachowanie terminu do wniesienia skargi strona wskazała iż skarga o wznowienie postępowania została nadana na drugi dzień po tym jak Skarżąca powzięła wiedzę o postępowaniu toczącym się przed sądem rejestrowym w przedmiocie ustanowienia organu uprawnionego do reprezentacji. W zakreślonym terminie strona nie przedłożyła odpisu z KRS. WSA stwierdził, że 7- dniowy termin na usunięcie braków formalnych skargi upływał z dniem 16 sierpnia 2024 r. (piątek) i upłynął on bezskutecznie, ponieważ strona w zakreślonym terminie nie przedłożyła dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpis KRS. W związku z tym działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 276 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła o jego uchylenie. Zarzuciła naruszenia przepisów postępowania poprzez: 1) pominięcie wadliwego doręczenia wezwania, tj. Sąd kontaktował się z prezesem Fundacji, przekazując informacje, iż wezwanie będzie wysłane pocztą elektroniczną. Prezes nie wyraził zgody, a wręcz na drugi dzień skontaktował się z WSA, żądając doręczenia listownie, gdyż prace prowadzone są poza J., więc poza biurem. Prezes przez wakacje nie korzysta z biura - komputera. Pod adresem pisma odbiera upoważniona osoba z zaprzyjaźnionej firmy, gdyż wolontariusze pracują poza Fundacją, a teraz poza J. 2) pominięcie zasady przywrócenia terminu, tj. Skarżąca: - przesłała wyjaśnienia żądane przez WSA, - ww. okolicznościami pkt 1, uprawdopodobniła oczywisty brak swojej winy w uchybieniu terminu, tym samym WSA powinien przywrócić termin. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 276 i art. 279 w związku z art. 46 P.p.s.a., skarga o wznowienie postępowania sądowego powinna odpowiadać wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać podstawę wznowienia i jej uzasadnienie oraz okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi. Zgodnie z art. 28 § 1 P.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stosownie do art. 29 P.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 P.p.s.a., mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Do dokumentów tych zalicza się m.in. odpis pełny lub odpis aktualny z Krajowego Rejestru Sądowego. Zgodnie z art. 280 § 1 P.p.s.a. sąd na posiedzeniu niejawnym bada czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Paragraf 2 tego artykułu stanowi, że na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia. Przywołane przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem nieuzupełnienie braku formalnego skargi w wyznaczonym terminie, w sytuacji gdy brak był istotny, a wezwanie precyzyjnie sformułowane i prawidłowo doręczone, obliguje wojewódzki sąd administracyjny do odrzucenia skargi, nie dając żadnego w tym względzie wyboru. Nie ma przy tym wątpliwości, że warunkiem formalnym skargi, stanowiącym obowiązkowy element tego pisma procesowego, jest przedłożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej. W tej sprawie Skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego obarczoną brakami, w związku z tym wezwano Fundacje do ich usunięcia. Skarżąca nie przedłożyła dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpisu KRS. W związku z tym, Sąd pierwszej instancji prawidłowo orzekł o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Wyjaśnić trzeba, że nadesłanie odpisu KRS-u dopiero na etapie postępowania zażaleniowego nie konwaliduje wcześniejszego niewykonania zarządzenia o wezwaniu do uzupełnienia braków skargi. W nawiązaniu do zarzutu Skarżącej odnośnie do pominięcia wadliwego doręczenia wezwania, wskazać należy, iż stosownie do treści art. 74a § 1 pkt 1 P.p.s.a., doręczenie pism przez sąd następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jeżeli strona wniosła pismo w formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą sądu lub organu, za pośrednictwem którego składane jest pismo. Z akt sprawy wynika, że Skarżąca korzystała właśnie z takich środków komunikacji, tj. komunikacji elektronicznej, prawidłowo zatem postąpił WSA doręczając pisma w ten sposób. Poza tym Skarżąca zareagowała na wezwanie do usunięcia braków formalnych (aczkolwiek ich nie uzupełniła), co świadczy o tym iż wezwanie odebrała. Wspomniana w zażaleniu kwestia przywrócenia terminu oraz braku winy w niedochowaniu terminu pozostaje irrelewantna w niniejszej sprawie. WSA nie rozstrzygał bowiem w przedmiocie przywrócenia terminu w ramach, którego to postępowania badane są przyczyny uchybienia terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a. sąd orzeka w przedmiocie przywrócenia terminu wyłącznie na wniosek strony. Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 276 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.