III FZ 110/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia D. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2019 r., sygn. III SA/Wa 116/19 którym odrzucono skargę D. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 29 października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 9 października 2019 r., sygn. III SA/Wa 116/19, Wojewódzki Sądu Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę D. C. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 29 października 2018 r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z dnia 24 stycznia 2019 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 29 października 2018 r. w kwocie 500 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis powyższego zarządzenia doręczono skarżącemu w dniu 4 lutego 2019 r. W dniu 11 lutego 2019 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2019 r. starszy referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w ww. zakresie. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 20 maja 2019 r., wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 24 stycznia 2019 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis powyższego zarządzenia doręczono skarżącemu 30 maja 2019 r. Skarżący ponownie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 19 lipca 2019 r. starszy referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 27 sierpnia 2019 r. ponownie wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 24 stycznia 2019 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis powyższego zarządzenia doręczono skarżącemu w dniu 11 września 2019 r. Pismem z dnia 18 września 2019 r. skarżący ponownie zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jak wynika z dokumentacji księgowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dotyczącej opłat sądowych do dnia 2 października 2019 r. skarżący nie uiścił należnego wpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazywanym na wstępie postanowieniem odrzucił skargę skarżącego, ponieważ stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie zaktualizował się skutek procesowy, o którym mowa w art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: P.p.s.a.). Zarządzeniami Przewodniczącej Wydziału skarżący został kilkakrotnie wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, przy czym w wezwaniach tych wyraźnie zaznaczono, że nieuiszczenie należnego wpisu będzie skutkowało odrzuceniem skargi. Termin do uiszczenia wpisu bezskutecznie upłynął, a na jego bieg nie miało wpływu złożenie przez skarżącego kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zdaniem Sądu pierwszej instancji prawomocne postanowienie o odmowie zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów i ponowne wezwanie do uiszczenia należnej opłaty, nie zwalnia strony od skutków niezastosowania się do tego wezwania, pomimo wystąpienia z kolejnym wnioskiem w tym przedmiocie. W świetle powyższego odrzucenie skargi było zasadne. Na powyższe postanowienie, w ustawowym terminie, skarżący złożył zażalenie, wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie art. 58 § 3 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi jako zawierającej nieuzupełnione braki formalne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 220 § 1 P.p.s.a., Sąd nie podejmuje żadnej czynności w stosunku do pisma, od którego strona nie uiściła należnej opłaty. Zgodnie z art. 220 § 3 P.p.s.a., konsekwencją nieuiszczenia należnego wpisu od skargi jest odrzucenie tego środka zaskarżenia. W niniejszej sprawie skarżący kilkukrotnie wnioskował o zwolnienie od kosztów sądowych. Wobec prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w ww. zakresie, skarżący zobowiązany był do wykonania prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi. Z tego obowiązku nie zwalniało skarżącego złożenie kolejnego (trzeciego) wniosku o przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że powtórne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie. Tym samym kolejne żądanie przyznania prawa pomocy (zgłoszone w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu) nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty sądowej oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez Sąd terminie. (por. postanowienie NSA z 10 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 115/10, postanowienie NSA z 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 761/13, postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 536/13; publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd orzekający w niniejszej sprawie pogląd ten podziela. Znajduje on bowiem uzasadnienie w tym, że prawomocne orzeczenie ma moc wiążącą, a poza tym pozostaje w zgodzie z zasadą szybkości postępowania. Ponieważ skarżący nie wykonał wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi, Sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił skargę skarżącego z uwagi na jej nieopłacenie. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.