III FSK 989/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Dauter (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Woźniak, Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska, po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 115/22 w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 13 grudnia 2021 r., nr 0401-IEE.711.237.2021.2 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od M. M. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokiem z 5 kwietnia 2022 r., I SA/Bd 115/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę M. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z 13 grudnia 2021 r., w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Skarżąca w skardze kasacyjnej, w oparciu o art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi: 1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 56 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy skargi, w sytuacji gdy organ bezpodstawne nie zawiesił postępowania egzekucyjnego, 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 18 u.p.e.a. poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy skargi, w sytuacji gdy organ bezpodstawnie utrzymał zaskarżone postanowienia w mocy w sytuacji, gdy istniały podstawy do jego uchylenia i umorzenia postępowania, 3) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 77 § 1 w związku z art. 7 i art. 80 k.p.a. poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy skargi, w sytuacji gdy postanowienie zostało wydane bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przejawiające się w niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego, a także naruszeniu swobodnej oceny dowodów. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zarządzeniem z 30 kwietnia 2024 r. Przewodniczący Wydziału III Izby Finansowej, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429), w brzmieniu obowiązującym od 15 kwietnia 2023 r., skierował sprawę na posiedzenie niejawne. Strony zostały o tym powiadomione i pouczone o możliwości uzupełnienia argumentacji podniesionej w skardze kasacyjnej, bądź motywów usprawiedliwiających żądanie jej oddalenia, w odrębnym piśmie procesowym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest oczywiście niezasadna. Przede wszystkim nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a., zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części: w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Przesłanka innego przypadku, o której mowa w art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a., odwołuje się do "innych przypadków przewidzianych w ustawach". Dotyczy to tylko takich sytuacji, gdy przepis innej ustawy zobowiązuje bądź upoważnia organ egzekucyjny do zawieszenia postępowania. Zatem tylko ustawa może określać inne niż zawarte w art. 56 § 1 pkt 1-4 u.p.e.a. podstawy zawieszenia postępowania egzekucyjnego (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 29 października 2020 r., I SA/Go 213/20). Przykładem przewidzianego w art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. odesłania będzie art. 146 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz. U. z 2024, poz. 794), czy art. 159 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 2488). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego celem ustawodawcy było odesłanie do uregulowań szczególnych, nie zaś do Kodeksu postępowania administracyjnego, w której to ustawie przesłanki zawieszenia mają co do zasady charakter bardziej ogólny, w przeciwieństwie do instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego zawartej w art. 56 u.p.e.a. Można powiedzieć, że zawarte w tym przepisie przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego mają ściśle określony charakter, a zawarte w nim odesłanie do innych ustaw odnosi się do konkretnej przesłanki uregulowanej wprost w przepisie danej ustawy. Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Po pierwsze strona skarżąca nie wykazała, jakich niezbędnych czynności organ egzekucyjny nie podjął w prowadzonym postępowaniu. Po wtóre nie wskazała również prawidłowo podstawy prawnej ewentualnego zawieszenia prowadzonego postępowania. Co jednak najistotniejsze nie odniosła się w najmniejszym stopniu do istoty prowadzonego postępowania w przedmiocie przybicia, prowadzonego na podstawie art. 111m i art. 111n u.p.e.a., które to przepisy obligowały organ egzekucyjny do podejmowania określonych czynności w tym dotyczące innych uczestników tego postępowania. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935). sędzia NSA Bogusław Woźniak sędzia NSA Bogusław Dauter sędzia del. WSA Agnieszka Olesińska