III FSK 861/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Sędzia NSA Jolanta Sokołowska (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Woźniak, Protokolant Agata Grabowska, po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. [...] w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Sz 923/22 w sprawie ze skargi A. [...] w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 21 października 2022 r. nr SKO.4140.1957.2022 w przedmiocie podatku rolnego za lipiec 2020 r. oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Sz 923/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dalej: WSA) oddalił skargę A. [...] w W. (dalej: Skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie (dalej: SKO) z dnia 21 października 2022 r. w przedmiocie podatku rolnego za lipiec 2020 r. Skargę kasacyjną wniosła Skarżąca. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: P.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.: 1) art. 3 ust. 1 pkt 2 i 4 oraz ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm., dalej: u.p.o.l.) w związku z art. 6 ust. 1 u.p.o.l. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. poprzez błędną kontrolę zaskarżonej decyzji i niewłaściwe zastosowanie rzeczonych przepisów polegające na uznaniu Skarżącej za podatnika podatku rolnego za lipiec 2020 r., podczas gdy Skarżąca nie mogła korzystać i nie korzystała z nieruchomości od 18 czerwca 2020 r., a tym samym nie była płatnikiem podatku za lipiec; 2) art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1899 ze zm., dalej: u.g.n.) w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. poprzez błędną kontrolę zaskarżonej decyzji i błędną wykładnię rzeczonego przepisu polegające na uznanie, że podmiot, któremu oddano w trwały zarząd nieruchomość nie jest podatnikiem podatku rolnego za lipiec 2020 r., podczas gdy Skarżąca nie mogła korzystać i nie korzystała z nieruchomości od 18 czerwca 2020 r., a tym samym nie była płatnikiem podatku za miesiąc lipiec; 3) art. 45 ust. 3 u.g.n. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. poprzez błędną kontrolę zaskarżonej decyzji i błędną wykładnię rzeczonego przepisu polegające na uznanie, iż ponoszenie przez Rejonowy Zarząd Infrastruktury w [...] (dalej: RZI) zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości możliwe jest najwcześniej po podpisaniu przez strony protokołu zdawczo-odbiorczego podczas gdy, Skarżąca nie korzystała z nieruchomości już od dnia 18 czerwca 2020 r., a tym samym nie był płatnikiem podatku za miesiąc lipiec. Na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i oddalenie przez Sąd pierwszej instancji skargi na decyzję organu drugiej instancji, pomimo że została ona wydana z naruszeniem przepisów art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: O.p.), art. 187 § 1 O.p. oraz art. 199a § 1 O.p. polegające na pominięcie istotnych okoliczności wynikających z zebranego w sprawie materiału dowodowego w szczególności: - iż fizyczne przejęcie nieruchomości przez RZI nastąpiło w dniu 18 czerwca 2020 r. co wynika z szeregu dokumentów w tym: a) treści protokołu zdawczo-odbiorczego str. 32 pkt 14: "14. Fizyczne przejęcie nieruchomości oraz kluczy do części obiektów nastąpiło 18 czerwca 2020 r. do [...] W. [...]", b) pisma W. [...], w którym wskazano, iż od 18 czerwca 2020 r. [...] W. przejmuje i zorganizuje system ochrony obiektu Z. [...], c) pisma RZI z dnia 25 czerwca 2020 r. dotyczącego posiadania i korzystania przez RZI z nieruchomości od czerwca 2020 r., zakresu korzystania przez RZI z nieruchomości od czerwca 2020 r., - iż odwołujący i trwały zarządca RZI w protokole zdawczo-odbiorczym wprost wskazali na stronie 30, iż z dniem uprawomocnienia się decyzji o oddaniu w trwały zarząd kompleksu działek byłego lotniska Z. [...], RZI przejął zobowiązanie związane z przekazanym mieniem, w tym podatek od nieruchomości opłacany na rzecz Wójta Gminy [...] (dalej: Wójt), co miało wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do przyjęcie, wbrew zebranemu w aktach sprawy materiałowi dowodowemu, że objęcie nieruchomości w posiadanie i trwały zarząd przez RZI nastąpiło dopiero na podstawie protokołu zdawczo - odbiorczego, a płatnikiem podatku rolnego za miesiąc lipiec 2020 r. jest Skarżąca. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz poprzedzającej go decyzji SKO i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, przed Sądem pierwszej instancji jak i w postępowaniu kasacyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i wobec tego podlega oddaleniu. Wniesione w niej zarzuty nie zostały uzasadnione. Przypomnieć więc trzeba, że uzasadnienie skargi kasacyjnej jest równie ważnym jej elementem jak podstawy kasacyjne. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega bowiem na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. Zatem to skarżący wyznacza zakres kontroli, wskazując, które normy prawa i w jaki sposób zostały naruszone. Dlatego wnoszący skargę kasacyjną ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej i szczegółowo je uzasadnić Obowiązek uzasadnienia zarzutów nakłada na sporządzającego skargę kasacyjną powinność połączenia poszczególnych zarzutów z argumentami uzasadnienia. Jakkolwiek przepisy nie wprowadzają w tym zakresie szczególnych wymagań dla konstrukcji uzasadnienia i skutek ten możliwy jest do osiągnięcia w dowolny sposób, to musi być możliwe względnie jednoznaczne przyporządkowanie poszczególnych argumentów do zarzutów, tak aby Naczelny Sąd Administracyjny mógł odnieść się do nich, rozpoznając skargę kasacyjną. Argumenty uzasadnienia powinny pozostawać w rzeczowym związku z przedmiotem zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie decydować, jakich argumentów zamierzała użyć strona dla uzasadnienia stawianych zarzutów. Wynikającym z art. 176 § 1 P.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie. W przypadku wniesienia zarzutu na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a., konieczne jest wykazanie, że zarzucane uchybienie przepisom postępowania mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Dla spełnienia tego wymogu nie wystarczy przytoczenie formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., nie decyduje bowiem każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w przypadku zarzutu naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. wniesionego na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a., należy wskazać na czym polegała jego błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych i ich należyte uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla wyniku sprawy, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny, mocą art. 183 § 1 P.p.s.a., jest związany granicami skargi kasacyjnej. Ponieważ skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym i profesjonalnym środkiem prawnym zaskarżenia wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych, ustanowiono obowiązek sporządzania skargi kasacyjnej przez osoby mające odpowiednie przygotowanie zawodowe. Przypomnienie tych oczywistych i utrwalonych w orzecznictwie zasad było konieczne, gdyż wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna uchybia im tak dalece, że uchyla się spod kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Postawione w petitum skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego w ogóle nie zostały uzasadnione. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej o żadnym z tych przepisów nawet nie wspomniano. Uzasadnienie stanowi wyłącznie polemikę ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, która jest czyniona w oderwaniu od przepisów prawa. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. sędzia B. Woźniak sędzia S. Presnarowicz sędzia J. Sokołowska