III FSK 497/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Paweł Borszowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Protokolant Agata Grabowska, po rozpoznaniu w dniu 12 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 stycznia 2025 r. sygn. akt I SA/Gd 890/24 w sprawie ze skargi A. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 6 września 2024 r. nr 2201-IEE.7192.2.204.2024.JM w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od A. Z. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonym wyrokiem z 15 stycznia 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 890/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie ze skargi A. Z. (dalej: "Skarżąca") uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej: "Organ") z 6 września 2024 r. w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Skarżąca reprezentowana przez doradcę podatkowego zaskarżyła powyższe rozstrzygnięcie w całości wskazując jako podstawy kasacyjne: art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej" "p.p.s.a."), tj. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niedokonaniu kompletnej oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego poprzez brak wyraźnego odniesienia się do niedopuszczalności egzekucji ze względu na przedawnienie egzekwowanego zobowiązania. W oparciu o tak postawione zarzuty, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, odstąpienie od zasądzenia od Skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych w sytuacji oddalenia skargi kasacyjnej oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Organ reprezentowany przez radcę prawnego złożył odpowiedź na skargę kasacyjną wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, zasądzenie na rzecz Organu kosztów postępowania kasacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W badanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego chybiony jest zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a., w którym Skarżąca podnosi niedokonanie kompletnej oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego poprzez brak wyraźnego odniesienia się do niedopuszczalności egzekucji ze względu na przedawnienie egzekwowanego zobowiązania. Dokonując kontroli zaskarżonego wyroku, w kontekście tak sformułowanego zarzutu, Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że postępowanie to dotyczy oceny zaskarżonego postanowienia Organu, którym utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o określone tytuły wykonawcze. Należy zatem podkreślić, że tak określony przedmiot postanowienia Organu, którym utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego wyznaczał granice sprawy, w ramach której procedował WSA. Godzi się zatem nadmienić, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sformułowanie to jednoznacznie wskazuje na rozstrzyganie w granicach danej sprawy, formułując jednocześnie wyjątek w tym względzie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko tego sądu zaprezentowane w wyroku z dnia 26 września 2024 r., sygn. akt III OSK 4/23, gdzie uznano, że rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Innymi słowy, sąd nie może wkraczać w sprawę nową, w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych. Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że podnoszone w skardze kasacyjnej zbadanie kwestii przedawnienia obowiązku objętego wymienionymi tytułami wykonawczymi wykraczało poza granice przedmiotowej sprawy. Stąd też zarzut jest chybiony. Ponadto niezasadne jest także wskazane w zarzucie naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego określa się, kiedy ten przepis może być podstawą zarzutu kasacyjnego. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2025 r., sygn. akt III OSK 1584/24 uznano, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. ma charakter proceduralny, regulujący wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. O naruszeniu tego przepisu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych, wymienionych w jego treści warunków. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie warunki określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. zostały spełnione. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. Sławomir Presnarowicz Stanisław Bogucki Paweł Borszowski (spr.)