III FSK 4707/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia WSA (del.) Adam Nita, po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej C. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 kwietnia 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 1191/20 w sprawie ze skargi C. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 16 października 2020 r. nr Sygn. akt [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2019 r. oddala skargę kasacyjną.

Sygnatura akt III FSK 4707/21 U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę C. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2019. Sąd wskazał, że Burmistrz W. ostateczną decyzją z dnia 4.02.2019 r. ustalił łączne zobowiązanie pieniężne skarżącego za rok 2019, obejmujące podatek od nieruchomości i podatek rolny. Dnia 14.10.2019 r. skarżący wniósł o wznowienie postępowania , powołując się na zmianę kwalifikacji nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków. Uznając, że wniosek skarżącego oparty jest na art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, dalej: O.p.), Burmistrz W. po wznowieniu postępowania decyzją z dnia 3.04.2020 r. częściowo uchylił decyzję ostateczną i uwzględniając zmiany w ewidencji gruntów i budynków, dokonane decyzją ostateczną z dnia 9.05.2019 r. oraz stwierdzając, że wywierają one skutek od czerwca 2019 r., ustalił wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego skarżącego na kwotę 10.888 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia 16.10.2020 r. decyzję Burmistrza utrzymało w mocy, stwierdzając, że zmiany w ewidencji, na które powołuje się skarżący, nie stanowią nowej okoliczności faktycznej, istniejącej w dniu wydania decyzji. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżący zarzucił naruszenie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. oraz art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17.05.1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2019 r., poz. 725, dalej: P.g.k.) w następstwie przyjęcia, że błędne dane w ewidencji gruntów i budynków nie mogą być weryfikowane przez organ podatkowy. Oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że w sprawie nie wystąpiły nowe okoliczności lub dowody istniejące w dniu wydania ostatecznej decyzji podatkowej, nieznane organowi podatkowemu, gdyż zmiany w ewidencji gruntów i budynków nastąpiły już po wydaniu tej decyzji i wywołują skutki tylko na przyszłość; ponadto ze względu na wynikające z art. 21 ust. 1 P.g.k. związanie organów podatkowych danymi wynikającymi z tej ewidencji, podważanie ich przeciwdowodem jest niedopuszczalne. W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej skarżący wniósł o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, a także zrzekł się rozprawy. Zarzucił naruszenie art. 21 ust. 1 P.g.k. przez nieuzasadnione przyjęcie, iż przepis ten statuuje bezwzględne związanie organów podatkowych danymi z ewidencji gruntów i budynków i zakaz przeprowadzania dowodów przeciwko dokumentom urzędowym, jakim są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku nie wniosło odpowiedzi na skargę kasacyjna ani nie zajęło stanowiska co do jej zasadności w innej formie procesowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 21 ust. 1 P.g.k. podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, że zwrot "podstawa wymiaru podatków" należy rozumieć w ten sposób, iż wpływające na wymiar podatku dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są wiążąca dla organów podatkowych, a to znaczy, że organy podatkowe nie mogą czynić ustaleń faktycznych sprzecznych z danymi ewidencyjnymi (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z ostatniego okresu: z dnia 25.08.2021 r., III FSK 4002/21, z dnia 6.10.2021 r., III FSK 165/21, czy z dnia 12.10.2021 r., III FSK 385/21). Jak ujęto to w pierwszym z wymienionych judykatów, zawarte w art. 21 ust. 1 P.g.k. pojęcie "wymiar podatku" odnosi się zarówno do powierzchni, jak i funkcji (klasyfikacji), co oznacza, że organ podatkowy zobowiązany jest odwoływać się do danych zawartych w ewidencji ilekroć są one prawnie relewantne dla prawidłowego określenia lub ustalenia zobowiązania podatkowego. Z kolei w ostatnim z wymienionych orzeczeń stwierdzono, że dane wskazane w ewidencji gruntów i budynków są wiążące dla organu podatkowego, który w postępowaniu podatkowym nie ma kompetencji do ich zmiany; zmiana taka jest możliwa dopiero wówczas, gdy odpowiedni zapis zostanie dokonany w ewidencji gruntów i budynków. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym skargę kasacyjną w pełni podziela przedstawione zapatrywania prawne. Można jedynie dodać, że postępowanie dowodowe przeciwko lub w uzupełnieniu danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków może być prowadzone w postępowaniu podatkowym tylko wtedy, gdy dane te zawierają informacje wykraczające poza kompetencje organu ewidencyjnego, a więc takie, do zamieszczenia których w ewidencji organ ewidencyjny nie był prawnie umocowany. Wszelkie pozostałe dane mają charakter wiążący do momentu ich wykreślenia lub skorygowania ostateczną decyzją organu ewidencyjnego; w takim przypadku zmiany w ewidencji oddziaływują tylko na przyszłość, nigdy wstecznie. Skoro zatem w określonym momencie dokonano takich zmian w ewidencji, które wywołują skutek dla wymiaru podatku, nie mogą ona stanowić podstawy wznowienia postępowania w sprawach podatkowych wcześniej zakończonych ostatecznymi decyzjami, nie są bowiem nowymi okolicznościami faktycznymi lub dowodami, nieznanymi organowi, który wydał decyzję (art. 240 § 1 pkt 5 O.p.). W tej sytuacji za nieuzasadniony należy uznać postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 P.g.k. przez nieuzasadnione przyjęcie, iż przepis ten statuuje bezwzględne związanie organów podatkowych danymi z ewidencji gruntów i budynków i zakaz przeprowadzania dowodów przeciwko dokumentom urzędowym, jakim są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Wbrew zapatrywaniu wnoszącego skargę kasacyjną przepis ten statuuje bowiem związanie organów podatkowych danymi z ewidencji gruntów i budynków oraz wyklucza możliwość przeprowadzania w postępowaniu podatkowym dowodów przeciwko tym danym. Prowadzi to do stwierdzenia, że skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. Wobec zrzeczenia się rozprawy przez stronę, która wniosła skargę kasacyjną oraz niezażądania przeprowadzenia rozprawy przez stronę, która skargi kasacyjnej nie wniosła, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a. skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym. SWSA (del.) Adam Nita SNSA Tomasz Zborzyński SNSA Bogusław Dauter