III FSK 4188/21

Dnia 12 lipca 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej V. V. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 marca 2021 r. sygn. akt I SA/Łd 475/18 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi V. V. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 21 lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe w podatku od osób fizycznych postanawia: oddalić wniosek.

Zaskarżonym wyrokiem z 3 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Łd 475/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę V. V. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 21 lipca 2020 r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż w sprawie spełniona jest ustawowa przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, albowiem konieczność wykonania zobowiązania wynikającego z zaskarżonej decyzji, biorąc pod uwagę jego aktualną sytuację finansową, spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody majątkowej i uniemożliwi prawidłowe zaspokajanie podstawowych potrzeb jego rodziny. Do wniosku skarżący nie dołączył jakichkolwiek dokumentów na okoliczność sytuacji majątkowej i finansowej swojej ani członków gospodarstwa domowego, nie odwołał się również do żadnych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy w zakresie jakichkolwiek okoliczności podnoszonych we wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek o wstrzymanie wykonania nie zasługuje na uwzglęnienie. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jakkolwiek celem wypełnienia dyspozycji art. 61 § 3 p.p.s.a. wystarczające jest uprawdopodobnienie okoliczności, które stanowią podstawę wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, wnioskodawca winien podjąć starania mające na celu owo uprawdopodobnienie. Kwestia stopnia konieczności uprawdopodobnienia racji w kontekście instytucji przewidzianej w komentowanym przepisie była wielokrotnie przedmiotem rozważań judykatury, w których wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek, z wyczerpująco opisanymi przesłankami oraz dowodami pozwalającymi na ich uprawdopodobnienie. Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, która winna przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej wynikającej z zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie jest przy tym wystarczającym złożenie samego wniosku, nawet z przytoczeniem w jego uzasadnieniu lakonicznych okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia czy wręcz samo sparafrazowanie treści dyspozycji art. 61 § 3 p.p.s.a, bez odniesienia się do okoliczności konkretnej sprawy. Sąd musi dysponować wyczerpująco wykazanymi, wiarygodnymi faktami, pozwalającymi na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy podkreślić – stanowi wyjątek od zasady wykonalności zaskarżonych decyzji. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie podołał ciążącemu obowiązkowi wykazania zaistnienia przesłanek warunkujących zastosowanie instytucji określonej w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie formułując jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku, w szczególności nie przedstawiając jakichkolwiek twierdzeń ani dokumentów na poparcie występowania w sprawie którejkolwiek z przesłanek zawartych w hipotezie ww. przepisu. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, stosowanie do art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji