III FSK 3529/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku A. U. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej A. U. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 października 2020 r., sygn. akt I SA/Gl 541/20 w sprawie ze skargi A. U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 6 marca 2020 r., nr 2401-IEW3_.4261.20.2020 UNP:2401-20-051478 w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. NSA/post.1 - postanowienie "ogólne"

Wyrokiem z 6 października 2020 r., I SA/Gl 541/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A. U. (dalej: "strona", "skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z 6 marca 2020 r. w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Od powyższego orzeczenia skarżący wniósł skargę kasacyjną w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej w skrócie "p.p.s.a."). Zdaniem strony, w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowanie nieodwracalnych skutków dla skarżącego. Niewstrzyrmanie wykonania zaskarżonej decyzji, w szczególności w obecnej sytuacji (ogłoszony stan pandemii na świecie), doprowadzi do przedwczesnej egzekucji odsetek od należności podatkowych, tym samym skarżący zostanie pozbawiony środków na swoje utrzymanie, a z uwagi na powszechnie znaną sytuacją związaną z rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2, jakiekolwiek nawet niewielkie oszczędności będą w najbliższym czasie przeznaczane na niezbędne koszty utrzymania skarżącego. Sytuacja majątkowa skarżącego już na etapie składania wniosku o umorzenie należności odsetkowych była sytuacją trudną, a obecnie natychmiastowa egzekucja należności odsetkowych nie tylko pozbawi skarżącego środków do życia to jeszcze spowoduje, iż w razie pozytywnej dla skarżącego decyzji będzie on zmuszony występować o zwrot należności, który najpewniej rozciągnie się w czasie i pozbawi skarżącego możliwości korzystania ze swoich środków pieniężnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wskazuje się w piśmiennictwie, przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 146; Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 stycznia 1997 r., SA/Rz 1382/96, OSP 1998, z. 3, poz. 54, teza 1). Co do zasady, przymiotu wykonalności nie mają decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo decyzje, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych (por. Dauter Bogusław, Gruszczyński Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2011). Kwestią podstawową w postępowaniu mającym za przedmiot wstrzymanie wykonalności skarżonej decyzji jest zatem ocena, czy decyzja ta nadaje się do wykonania i wymaga wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie może natomiast być przedmiotem wstrzymania wykonania akt, który wykonaniu nie podlega. Gdyby niniejsze postępowanie dotyczyło decyzji, która kreowała zobowiązanie podatkowe strony, wówczas można by ją wstrzymać. Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach odmawiająca umorzenia odsetek od zaległości podatkowych nie posiada przymiotu wykonalności – stanowi bowiem rozstrzygnięcie o charakterze proceduralnym i nie wywołuje skutków materialnoprawnych. Ponieważ decyzja organu, poddana przez skarżącego kontroli sądowoadministracyjnej, nie mogła zostać wykonana, Naczelny Sąd Administracyjny nie ma możliwości ocenić, czy skarżący spełnia przesłanki, o których mowa w art. 61§ 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 14 stycznia 2020 r., II FZ 894/19, niepublik.). Brak prawnej możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji organu administracji na podstawie wskazanego przepisu tłumaczył już profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego sąd pierwszej instancji w postanowieniu z 30 czerwca 2020 r. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.