III FSK 268/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Paweł Borszowski, Sędzia WSA (del.) Bogusław Woźniak, Protokolant Dorota Rembiejewska, po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2022 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 159/18 w sprawie ze skarg M. K. i L. M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 19 grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 25 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 159/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi M.K. i L. M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 19 grudnia 2017 r. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki w podatku od nieruchomości za okres od września 2012 r. do maja 2013 r. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M. K. zarzucając zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) przejawiające się w tym, że WSA w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, pomimo że w postępowaniu prowadzonym przez organ doszło do następujących uchybień które mogły mieć wpływ na wynik sprawy: - naruszenie art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej polegające na niewyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy przez organ oraz nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego zebranego w sprawie w zakresie okoliczności uzasadniających złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki przez skarżącego co skutkowało błędnym przyjęciem, że Spółka z o.o. E. [...] znajdowała się w stanie niewypłacalności uzasadniającym złożenie przez członków zarządu wniosku o upadłość, a w konsekwencji zarzucił, że uchybienie wskazane powyżej przełożyło się na: a) naruszenie prawa materialnego, (podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. związku z art. 116 § 1 i 2 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nieprawidłowe zastosowanie przez Sąd I instancji i orzeczenie o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe Spółki w sytuacji gdy brak było podstaw do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki jak również w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu Spółka posiadała majątek pozwalający na zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części, b) naruszenie przepisów postępowania (podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) które miało wpływ na w wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nieprawidłową wykładnię dokonaną przez WSA, że organ podatkowy mógł samodzielnie stwierdzić istnienie okoliczności uzasadniających złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, a przede wszystkim stanu niewypłacalności w sytuacji gdy okoliczności te wymagały podjęcia dodatkowych czynności i działań i nie mogły być ustalone samodzielnie przez pracownika organu. Mając powyższe na uwadze strona skarżąca wniosła o: 1) uchylenie w całości w zakresie skarżącego zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, 2) zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, 3) rozpoznanie skargi na rozprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie nie skorzystało z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Brak było podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Na początek przypomnieć należy, że na podstawie art. 183§ 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), poza wskazanymi w art. 183§ 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego, których nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne: sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami i standardami wynikającymi z art. 174 p.p.s.a. i art. 176 p.p.s.a. Powyższe uwagi mają istotne znaczenie, ponieważ w sprawie niniejszej nie został skutecznie prawnie, to jest zgodnie z prawem zakwestionowany kasacyjnie stan faktyczny, w obszarze którego orzeczono o spornej odpowiedzialności skarżącego. Na stan faktyczny w sprawie składają się między innymi, a nawet przede wszystkim ustalenia i oceny: czy, a jeżeli tak, to kiedy, w relacji do spółki, czyli pierwotnie zobowiązanego, powstał stan uzasadniający wystąpienie z wnioskiem o ogłoszenie upadłości, czy, a jeżeli tak, to w jakim okresie, rzeczona spółka posiadała majątek pozwalający na zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. Ustaleń i ocen dowodowych dokonuje się w sprawie podatkowej na podstawie przepisów postępowania podatkowego, z pośród których wnoszący skargę kasacyjną przywołał wyłącznie art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa (o.p.). Powyższa procesowa podstawa kasacyjna jest jednak niewystarczająca do zakwestionowania stanu faktycznego sprawy. Przepis art. 122 o.p. konstytuuje zasadę procesową, która realizowana jest przez wiele odpowiednich przepisów podatkowego postępowania administracyjnego, z których jednak żaden nie został wskazany jako normatywna podstawa kasacyjna w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma prawa i nie ma obowiązku prawnego formułować, przedstawiać i uzasadniać za skarżącego zgodnych z prawem zarzutów kasacyjnych, tym bardziej, że na podstawie art. 175 p.ps.a. wnoszący skargę kasacyjną korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Nie stanowi również zgodnych z prawem zarzutów kasacyjnych przytaczanie określonych części poszczególnych wyroków sądów administracyjnych, tym bardziej, że w relacji do sprawy niniejszej wyroki te dotyczyły innych zagadnień i/lub stanów faktycznych albo też zostały uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny - por. wyrok (sygn. akt) I SA/Ol 345/04 uchylony wyrokiem NSA (sygn. akt) I FSK 554/05 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych. Nie zostało też zakwestionowane kasacyjnie uzasadnienie decyzji podatkowej i uzasadnienie wyroku Sądu pierwszej instancji; adekwatne w tym przedmiocie regulacje prawne art. 210§ 4 o.p. i art. 141§ 4 p.p.s.a. nie stanowiły normatywnego przedmiotu zarzutów omawianej skargi kasacyjnej. Zaprezentowany w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny sprawy tworzył dostateczne podstawy do zastosowania względem niego przepisów materialnego prawa podatkowego konstytuujących odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe spółki kapitałowej wobec czego przedstawione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące materialnego prawa podatkowego należały uznać za nieuzasadnione; w obszarze przyjętego i niezakwestionowanego kasacyjnie stanu faktycznego sprawy nie doszło do naruszenia prawa materialnego poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie. Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił. s. Paweł Borszowski, s. Jacek Brolik s. Bogusław Woźniak