III FSK 1457/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Dauter (sprawozdawca), Sędzia NSA Wojciech Stachurski, Sędzia NSA Bogusław Woźniak, Protokolant Anna Iwaszkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 22 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Z. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 14 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Ol 298/22 w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 9 marca 2022 r., nr SKO.53.1185.2021 w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2016-2020 oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z 14 lipca 2022 r., I SA/Ol 298/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z 9 marca 2022 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2016-2020. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: 1) art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm., dalej: "u.p.o.l.") w zw. z art. 121 § 1 o.p. polegające na niewłaściwej interpretacji i w związku z tym naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych, 2) art. 151 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowania i oddalenie skargi w całości, podczas gdy okoliczności faktyczne i prawne sprawy przemawiały za jej uwzględnieniem w całości, a w konsekwencji uchyleniem zaskarżonej decyzji SKO w Olsztynie z 9 marca 2022 r. i poprzedzającej jej decyzji oraz orzeczenie co do istotny sprawy poprzez uchylenie dotychczasowych decyzji podatkowych za lata 2016, 2017, 2019 oraz I, II, III raty podatku za rok 2020, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a., 3) art. 3 § 1 i 2 pkt 1 p.p.s.a. poprzez brak rzeczywistej kontroli działalności organów administracji publicznej oraz nieuwzględnienie celów instytucji odwołania i skargi, podczas gdy działanie w tym zakresie, polegające na badaniu: zgodności rozstrzygnięcia lub działania z prawem materialnym, dochowania wymaganej prawem procedury i respektowania reguł kompetencji, stanowi obowiązek sądu administracyjnego, 4) art. 240 § 1 pkt 5 o.p. poprzez jego błędne niezastosowanie i odmowę uchylenia dotychczasowych decyzji podatkowych za lata 2016-2020 pomimo zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania, a mianowicie stwierdzenia przez organ pierwszej instancji, że w wyniku czynności sprawdzających, w dniu 13 sierpnia 2017 r. wpłynęła do niego korekta informacji w sprawie podatku od nieruchomości, w której wykazano do opodatkowania kompletny obiekt budowlany w postaci węzła betoniarskiego, stanowiący całość funkcyjno-użytkową, a nie tylko fundamenty pod węzeł betoniarski i zasieki. Z uwagi na rzeczony zapis, koniecznym jest rozważenie, czy intencją organu w tym zakresie było wskazanie na zasadność opodatkowania tylko rzeczonych fundamentów i zasieków, 5) art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na stwierdzeniu, że nie istnieją podstawy wznowienia postępowania podatkowego, podczas gdy postępowania, w których zapadły dotychczasowe decyzje, były dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wymienioną w przepisach prawa procesowego w art. 240 § 1 o.p. w postaci błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., 6) art. 120 o.p. w zw. z art. 128 o.p. poprzez jego błędne niezastosowanie i naruszenie zasady praworządności działania organów administracji publicznej poprzez brak działania na podstawie przepisów obowiązującego prawa oraz ich samodzielnego stosowania i interpretacji, skutkujące pozostawieniem w obrocie prawnym decyzji, która z uwagi na jej obarczenie kwalifikowanymi wadami nie korzysta z zasady trwałości. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, a w przypadku uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona - rozpoznanie skargi i wydanie orzeczenia reformatoryjnego, na podstawie art. 188 p.p.s.a., a także zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie zwrotu poniesionych przez niego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów wynagrodzenia pełnomocnika, według norm przepisanych, o ile nie zostanie przedłożony spis kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest oczywiście niezasadna. Niezasadny jest przede wszystkim zarzut najdalej idący, a mianowicie zarzut naruszenia art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Sąd pierwszej instancji oddalając skargę strony na decyzję wydaną w trybie wznowienia zasadnie ocenił, że wskazane we wniosku o wznowienie postępowania dowody i okoliczności nie spełniają przesłanek wynikających z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. W zasadzie wszystkie z tych dowodów znajdują się w aktach sprawy i były znane organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej. Dotyczy to również okoliczności faktycznych związanych z opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości obiektu budowlanego w postaci węzła betoniarskiego. Wszystkie elementy tego obiektu budowlanego w całości jak i poszczególne jego części były przedmiotem rozważań przy wydawaniu decyzji wymiarowej i żadna nowa okoliczność nie została wskazana we wniosku o wznowienie postępowania. Zresztą sam skarżący nie był do końca przekonany jaki tryb wzruszenia decyzji wymiarowych chciałby zapoczątkować, stąd dwukrotne uchylenia decyzji organu pierwszej instancji związane z brakiem konkretnego stanowiska strony w tym zakresie i w efekcie przeprowadzenie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Podnieść w związku z tym należy, iż postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, w którym nie rozpatruje się po raz kolejny sprawy merytorycznie, tak jak robi się to w toku zwykłego postępowania instancyjnego. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie obliguje organu podatkowego do rozpatrzenia sprawy na nowo. Zakres rozpoznania sprawy determinuje przesłanka wznowienia. Instytucja wznowienia postępowania podatkowego ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją podatkową, jeżeli postępowanie podatkowe przed organami podatkowymi było dotknięte wadami procesowymi, enumeratywnie wskazanymi w art. 240 § 1 o.p. Powyższa instytucja nie może być wykorzystywana do ponownej (pełnej) merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym bowiem nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego, a odrębne postępowanie nadzwyczajne. Toczy się ono tylko w zakresie oceny, czy zachodzą przesłanki określone w art. 240 § 1 o.p. i w takim też zakresie rozstrzygnięcie organu podatkowego podlega kontroli sądowej. Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał za słuszne stanowisko organu podatkowego, że wskazane we wniosku okoliczności nie stanowiły nowych okoliczności, ani tym bardziej nowych dowodów w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 o.p. i swoje stanowisko w tym względzie bardzo szczegółowo uzasadnił. Nie ma potrzeby tej argumentacji powielać, wystarczy stwierdzenie, że Naczelny Sąd Administracji taką argumentacją podziela, natomiast strona skarżąca nie wskazała żadnego argumentu, który wymagałby dodatkowej argumentacji. Nie jest również zasadny zarzut naruszenia art. 245 § 1 pkt 2 o.p. W sytuacji gdy wniosek o wznowienie postępowania jest przedłożony w ustawowym terminie, zakres postępowania organu ogranicza się do wyjaśnienia wskazanych przez stronę w tym wniosku przesłanek wznowieniowych (art. 243 o.p.), a w przypadku gdy organ ustali, że nie występuje żadna ze wskazanych we wniosku strony podstaw wznowienia postępowania, nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, tylko podejmuje decyzję na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 o.p., tj. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej. Tak też się stało w sprawie niniejszej, co w konsekwencji nie daje podstaw do merytorycznego odniesienia się do zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Zarzuty procesowe postawione w skardze kasacyjnej dotyczące naruszenia przez sąd pierwszej instancji przepisów o charakterze wynikowym, tj. art. art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., a także przepisów postępowania podatkowego (tj. art. 120, art. 121 § 1 i art. 128 o.p.) mają charakter wtórny w stosunku do zasadniczego zarzutu dotyczącego naruszenia art. 240 § 1 pkt 5 o.p. i okazały się w konsekwencji nieusprawiedliwione. Zarzuty te w gruncie rzeczy mają bardzo ogólny charakter, odwołują się do interpretacji przepisów prawa bez powiązania ich wzajemnie ze sobą, a przede wszystkim nie wynika z nich jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć ich ewentualne naruszenie. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. sędzia NSA Wojciech Stachurski sędzia NSA Bogusław Dauter sędzia NSA Bogusław Woźniak