III FSK 137/24

Dnia 15 maja 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji w sprawie ze skargi kasacyjnej J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 października 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 321/22 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 11 stycznia 2022 r., nr SKO/F/41.4/955/2021/16197 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji.

Wyrokiem z 10 października 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, I SA/Gl 321/22, oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 11 stycznia 2022 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r. W skardze kasacyjnej strona zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała na wysokość należności pieniężnej, ponoszone przez skarżącego koszty utrzymania dwójki dzieci (alimenty), a także pogarszający się stan zdrowia. Do wniosku skarżący załączył szereg, wymienionych w skardze kasacyjnej, dokumentów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślenia wymaga, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez prawodawcę nieostre pojęcia "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., wskazujących na zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący w uzasadnieniu wniosku nie wykazał zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., pomimo dołączenia licznej dokumentacji medycznej (m.in. kart informacyjnych z leczenia szpitalnego, wyników badań), oraz przedstawienia kosztów ponoszonych na utrzymanie dzieci oraz przedstawionych dochodów z najmu i dzierżawy nieruchomości. W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma miejsce, gdy nie będzie już możliwy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, lub powrót do stanu pierwotnego. Skutki wykonania decyzji zobowiązującej stronę do zapłaty określonej kwoty pieniężnej są z natury rzeczy odwracalne (por. np. postanowienie NSA z 27 października 2016 r., II GZ 1099/16 i powołane tam orzecznictwo). Niemniej jednak skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza gdy wysokość należności pieniężnej jest istotna z punktu widzenia sytuacji finansowej, w której znajduje się skarżący. Biorąc pod uwagę przedstawioną we wniosku argumentację, nie można uznać, że wysokość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie, w świetle okoliczności sprawy, uzasadniałoby wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Należy też wskazać, że skarżący dwukrotnie w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji składał wnioski o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniami z 13 czerwca 2022 r. oraz 3 kwietnia 2023 r. WSA w Gliwicach odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie znajdując przesłanek do uwzględnienia wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy również mieć na uwadze, że postanowienia te były przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który to postanowieniami z 13 grudnia 2022 r. i 22 czerwca 2023 r. oddalił zażalenia na wskazane wyżej postanowienia WSA w Gliwicach. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sformułowany w skardze kasacyjnej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji nie zasługuje na uwzględnienie. Podobnie jak wnioski wcześniej rozpoznawane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku wniesionych zażaleń. Po raz kolejny skarżący wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie uzasadnił tego wniosku w sposób przekonujący. Z tego względu na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł, jak w sentencji.