III FSK 1119/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia NSA Anna Dalkowska, Sędzia NSA Bogusław Woźniak (sprawozdawca), Protokolant Anna Iwaszkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 924/22 w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 13 czerwca 2022 r., nr SKO.Pod/4145/505/2022 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r. oddala skargę kasacyjną.

Zaskarżonym wyrokiem z 19 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 924/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 13 czerwca 2022 r., SKO.Pod/4145/505/2022 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r. Jako podstawę prawną orzeczenia Sąd I instancji wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) – dalej jako: "P.p.s.a." Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł A. L. zaskarżając ten wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 141 § 4 w zw. z art 134 § 1 P.p.s.a. poprzez nieustosunkowanie się Sądu I instancji co do zarzutów podniesionych w skardze w zakresie prawa materialnego, oraz na rozprawie w zakresie przepisów postępowania, a dotyczącego: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego a to art. 1a ust. 2a pkt 3 ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1452 ze zm.) – dalej jako: "u.p.o.l." poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że budynek stanowiący część składową nieruchomości gruntowych oznaczonych jako działki ewidencyjne nr [...] i [...] jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą przez skarżącego, w sytuacji, gdy wydano co do niego decyzję określoną w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 oraz z 2022 r. poz. 88 ), 2 ) błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia polegający na przyjęciu, że część składowa nieruchomości gruntowej oznaczonej jako działki ewidencyjne nr [...] i [...] w postaci budynków murowanych była przeznaczona lub mogła być przeznaczona przez skarżącego do prowadzenia działalności gospodarczej, w sytuacji gdy zgodnie z protokołem oględzin jej stan techniczny uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej, oraz zgodnie z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] z [...] r. został on przeznaczony do rozbiórki, tak samo jako zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta K. [...] r. Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o: 1. zmianę orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 19 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 924/22 uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 13 czerwca 2022 r. SKO.Pod/415/505/2020 oraz poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta K. z 10 stycznia 2022 r. nr PD -01-1.3120.4.328402.2022 .BBA 2. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l. do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202, z późn. zm.), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. W świetle przywołanego przepisu, budynek, budowla lub ich część będące w posiadaniu przedsiębiorcy (lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) nie są traktowane jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeżeli wobec tego budynku, budowli lub ich części została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. Zgodnie ze wskazanym art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, do którego odsyła ustawodawca we wskazanym przepisie, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzja taka odnośnie spornego w niniejszej sprawie przedmiotu opodatkowania nie została wydana. Należy zauważyć, że nowa regulacja prawna eliminująca w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. pojęcie "względów technicznych", została wprowadzona przez art. 9 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych ustaw, zmieniającej ustawę z dniem 1 stycznia 2016 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 1045). W uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw, którą dokonano zmiany art. 1a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a pkt 3 u.p.o.l. wskazano na doprecyzowanie pojęcia "względy techniczne" przez ograniczenie stosowania tego pojęcia wyłącznie w odniesieniu do budynków i budowli lub ich części, w przypadkach gdy została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego. Jednocześnie zaznaczono, że doprecyzowanie danego pojęcia zawsze powoduje obostrzenie jego granic, czego efektem jest zawężenie stosowania danego przepisu w stosunku do dotychczasowej praktyki. Wobec powyższego zasadnym jest stwierdzenie, że dla opodatkowanie podatkiem od nieruchomości według stawek przewidzianych dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej bez znaczenia pozostaje stan techniczny budynku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 listopada 2019 r., sygn. akt II FSK 1223/19 nie zawarto twierdzeń podważających tezę, że warunkiem koniecznym i zarazem wystarczającym zastosowania art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l. jest wydanie względem przedmiotu opodatkowania decyzji, o której mowa w art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjętej w sprawie przez organy podatkowe i zaakceptowanej przez Sąd I instancji oceny prawnej nie podważa wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2017 r., sygn. akt 13/15. Trybunał Konstytucyjny stwierdził w powołanym orzeczeniu, że art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1785 i 2141) rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 84 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przyjęta w sprawie przez organy podatkowe i zaakceptowana przez Sąd I instancji ocena prawna nie jest także niezgodna z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021 r., sygn. akt SK 39/19. W kontekście przytoczonych orzeczeń trybunalskich trzeba wskazać na ustalony przez organy podatkowe i zaakceptowany przez Sąd I instancji stan faktyczny sprawy. Otóż przyjęto, że nieruchomość znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy i została zakupiona na potrzeby działalności gospodarczej prowadzonej przez podatnika pod firmą [...]. W decyzji Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia [...] r. ([...]) udzielono pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku handlowo-usługowego oraz zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego - dla A. L., prowadzącego działalność gospodarczą. W tym kontekście trafnie skonstatowano, że wszelkie działania wykonywane w związku z procedurą rozbiórki istniejącego budynku oraz w związku z budową nowego były podejmowane w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez podatnika. Jednocześnie trzeba podkreślić, że przesłanką uznania, że sporny w aspekcie opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynek nie był sam fakt posiadania go przez przedsiębiorcę, ale okoliczności wskazujące, że znajduje się on w obszarze prowadzonej działalności gospodarczej podatnika. Zarzut sprowadzający się do wytknięcia błędu w ustaleniach faktycznych bez powiązania z go z konkretnymi, naruszonymi w sprawie przepisami wymyka się kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego co wynika z art. 183 § 1 P.p.s.a., który stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd I instancji nie dopuścił się naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 P.p.s.a., w sytuacji gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Takiej wadliwości uzasadnienia wyroku Sądu I instancji Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził. O naruszeniu normy wynikającej z art. 134 § 1 P.p.s.a. można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo - mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku - nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a które sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu. Sąd I instancji orzekał w granicach sprawy, w skardze kasacyjnej nie wykazano natomiast aby Sąd I instancji, pomimo takiego obowiązku, nie uwzględnił okoliczności, które nie zostały powołane w skardze. W szczególności należy wskazać, że Sąd I instancji odniósł się do wszystkich istotnych dla sprawy zarzutów podniesionych w skardze. Nie mógł odnieść się do zarzutów podniesionych na rozprawie albowiem sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym. Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Bogusław Woźniak Bogusław Dauter Anna Dalkowska