II SO/Wa 26/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak po rozpoznaniu w dniu 16 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. M. o wymierzenie Dyrektorowi Schroniska [...] w [...] grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: 1. wymierzyć Dyrektorowi Schroniska [...] w [...] grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. zasądzić od Dyrektora Schroniska [...] w [...] na rzecz A. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pismem z dnia [...] czerwca 2024 r. A. M. – M. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Schroniska [...] w [...], zw. dalej "Dyrektorem", grzywny, w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zw. dalej "p.p.s.a.", za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi z dnia [...] kwietnia 2024 r. na bezczynność ww. Dyrektora w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę. Wniosła również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych. Mając na względzie bezskuteczny upływ dwumiesięcznego terminu, określonego w art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej na udzielenie informacji publicznej, w dniu [...] kwietnia 2024 r. A. M. – M. złożyła skargę na bezczynność Dyrektora, która na dzień złożenia wniosku o wymierzenie ww. Dyrektorowi grzywny nie została do Sądu przekazana. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego II Wydziału z dnia 1 lipca 2024 r., przy piśmie z dnia 10 lipca 2024 r. doręczono Dyrektorowi odpis wniosku o wymierzenie grzywny, wzywając do udzielenia odpowiedzi na ten wniosek w terminie 14 dni. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny Dyrektor wskazał, że bezspornie złożona została skarga na bezczynność jednak nie nadano jej dalszego biegu. Wynikało to z błędu organu i przeciążenia ilością bieżących spraw, jak również nakładającymi się na tę sytuację brakami kadrowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 i § 2 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Stosownie do treści art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.), zw. dalej "u.d.i.p.", do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. (art. 55 § 1 p.p.s.a.). Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06). Oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (tak też przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09). Sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie, z uwzględnieniem okresu w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. W przedmiotowej sprawie skarga na bezczynność została nadana do organu w dniu 17 kwietnia 2024 r. (wg oświadczenia skarżącej) i odebrana przez organ w dniu 24 kwietnia 2024 r. (wg oświadczenia Dyrektora). Na marginesie Sąd nadmienia, że rozbieżność co do daty wniesienia skargi na bezczynność organu wynika z oświadczeń stron, która nie została ostatecznie wyjaśniona pomimo dwukrotnego wezwania Dyrektora, tj.: w dniu 30 lipca 2024 r. (k-18 akt II SAB/Wa 465/24) oraz w dniu 7 października 2024 r. (k-48 akt II SAB/Wa 465/24) do jej wykazania przez urzędowe poświadczenie przedłożenia, które zobowiązany był przesłać Sądowi za pośrednictwem ePUAP. Niezależnie od powyższej rozbieżności Dyrektor był zobowiązany przekazać Sądowi skargę na bezczynność wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy, najpóźniej do dnia 8 maja 2024 r., jednak tego nie uczynił. Co istotne, skarga na bezczynność Dyrektora w rozpoznaniu wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dopiero w dniu 25 lipca 2024 r. W świetle powyższych okoliczności oraz z uwagi na to, że w sprawie nie zaszły żadne szczególne okoliczności, które uniemożliwiły przekazanie skargi na bezczynność w ustawowym terminie, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaistniała podstawa do wymierzenia grzywny. Przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Wymierzając grzywnę we wskazanej wyżej wysokości Sąd wziął pod uwagę zwłokę w przekazaniu skargi oraz przedmiot sprawy (udostępnienie informacji publicznej). Podkreślenia wymaga ponadto, że w sprawach z zakresu informacji publicznej szczególnie istotne jest przekazywanie Sądowi skargi wraz z aktami sprawy w ustawowym terminie, bowiem ustawodawca w art. 21 pkt 2 u.d.i.p. przewidział 30 – dniowy termin na rozpatrywanie tych skarg. W związku z powyższym Sąd uznał, że grzywną adekwatną w przypadku niniejszej sprawy jest kwota 500 zł. Przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w roku poprzednim wyniosło 7.155,48 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2024 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2023 r. – M.P. z 2024 r. poz. 110). Podkreślić należy, że grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z przyczyn wskazanych wyżej, w ocenie Sądu, wymierzenie grzywny w wysokości 500 zł pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w pkt 2 sentencji orzeczenia na mocy art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.