II SO/Ol 4/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.G. o wyłączenie sędziów WSA w Białymstoku: Małgorzaty Anny Dziemianowicz, Grażyny Gryglaszewskiej, Marcina Kojło, Elżbiety Lemańskiej, Marka Leszczyńskiego, Pawła Janusza Lewkowicza, Andrzeja Meleziniego, Jacka Pruszyńskiego, Małgorzaty Roleder, Wojciecha Stachurskiego, Elżbiety Trykoszko, Dariusza Zalewskiego oraz asesorów Barbary Romańczuk i Justyny Siemieniako od rozpoznawania sprawy o sygn. akt II SA/Bk 707/22 ze skargi J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 sierpnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego postanawia oddalić wniosek o wyłączenie sędziów i asesorów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.

J.G. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 24 marca 2022 r. w przedmiocie świadczenia pieniężnego zawarł wniosek o wyłączenie od udziału w sprawie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku: Małgorzaty Anny Dziemianowicz, Grażyny Gryglaszewskiej, Elżbiety Lemańskiej, Marka Leszczyńskiego, Pawła Janusza Lewkowicza, Andrzeja Meleziniego, Jacka Pruszyńskiego, Małgorzaty Roleder, Wojciecha Stachurskiego, Elżbiety Trykoszko, Dariusza Mariana Zalewskiego, Marcina Kojło oraz asesorów sądowych Barbary Romańczuk i Justyny Siemieniako. Skarżący zarzucił, że sędziowie są negatywnie do niego nastawieni, stronniczy, pomijają jego argumenty i dowody, jednocześnie uwzględniając stanowisko organów pomocy społecznej, co wynika z oddalenia lub odrzucenia uprzednio wniesionych przez skarżącego skarg. Podniósł również, że w sytuacji gdy pełnomocnicy z urzędu przedkładają opinie o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, sędziowie nie chcą wyznaczać kolejnych pełnomocników, którzy sporządziliby skargi kasacyjne. Sędziowie WSA w Białymstoku: Małgorzata Anna Dziemianowicz, Elżbieta Lemańska, Marek Leszczyński, Paweł Janusz Lewkowicz, Andrzej Melezini, Małgorzata Roleder, Elżbieta Trykoszko, Marcin Kojło oraz asesorzy sądowi Barbara Romańczuk i Justyna Siemieniako złożyli oświadczenia (k. 10-20 akt sąd.), w których podali, że między nimi a skarżącym nie zachodzą okoliczności z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), to jest tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwości co do ich bezstronności w rozpoznawanej sprawie. Ponadto oświadczyli, że w sprawie tej nie zachodzi także żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy, wymienionych w art. 18 p.p.s.a. Ponadto, z akt sprawy wynika, że sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Wojciech Stachurski i sędzia NSA Jacek Pruszyński nie orzekają w WSA w Białymstoku (k. 38 akt sąd.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 19 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej: "p.p.s.a.", niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przez okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a., należy rozumieć zarówno okoliczności związane z osobistymi stosunkami między sędzią a stroną czy jej przedstawicielem, jak i inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Przez stosunki osobiste rozumieć zaś należy relacje charakteryzujące się istnieniem więzi uczuciowej, emocjonalnej lub gospodarczej. Inne uzasadnione okoliczności mogą dotyczyć, np. wcześniejszych związków sędziego z daną sprawą, takich jak wykonywanie obowiązków służbowych przed objęciem przez niego funkcji sędziego (por. postanowienie NSA z 10.04.2014 r., II OZ 353/14; treść powoływanych orzeczeń NSA jest dostępna na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). O wyłączeniu sędziego nie może więc decydować wyłącznie subiektywne przekonanie strony o stronniczości i niesprawiedliwości sędziego. Instytucja wyłączenia sędziego nie może bowiem być traktowana jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu jej interesów (zob. postanowienie NSA z 22.02.2008 r., II FZ 61/08 oraz postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 31.01.2011 r., K 3/09, OTK-A 2011, nr 1, poz. 5). Podkreślić należy, że trafności orzeczenia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy, podobnie jak fakt, że sędzia, którego wyłączenia domaga się skarżący, był sprawozdawcą w innej sprawie z jego udziałem. O wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie strony o jego stronniczości i niesprawiedliwości. Sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie stanowią przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego od orzekania w danej sprawie (zob. postanowienia NSA: z 15.03.2016 r., I OZ 203/16; z 19.09.2014 r., I OZ 786/14; z 20.08.2014 r., I OZ 679/14; z 6.06.2014 r., I OZ 336/14 i wyrok NSA z 23.01.2020 r., II GSK 1053/19). W przedmiotowej sprawie, zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a., sędziowie WSA i asesorzy sądowi złożyli pisemne oświadczenia, że między nimi a żadną ze stron w tej sprawie nie zachodzą okoliczności z art. 19 p.p.s.a. ani żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy, wymienionych w art. 18 p.p.s.a. Należy stwierdzić, że skarżący nie podał okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość ww. oświadczeń sędziów i asesorów, co uzasadniało negatywne rozpatrzenie wniosku o ich wyłączenie od orzekania w rozpoznawanej sprawie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest bowiem pogląd, że skoro sędzia, którego dotyczy wniosek, złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z 19.11.2010 r., sygn. akt I OZ 864/10, CBOSA) Skarżący nie wykazał również, by pomiędzy nim a wskazanymi sędziami i asesorami, o wyłączenie których wnosi, obiektywnie istniał jakiś szczególny stosunek osobisty mogący poddawać w wątpliwość ich bezstronność przy orzekaniu. Wobec niewskazania przez skarżącego okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość ww. oświadczeń, w sytuacji gdy nie budzi żadnych wątpliwości prawdziwość złożonych przez sędziów oświadczeń, wniosek o wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wyjaśnić również należy, że wniosek skarżącego w zakresie, w jakim dotyczył sędziów NSA Grażyny Gryglaszewskiej, Jacka Pruszyńskiego i Wojciecha Stachurskiego, był bezpodstawny z uwagi na fakt, że sędziowie ci nie orzekają w WSA w Białymstoku, a zatem nie jest możliwy ich udział w postępowaniu zainicjowanym przez skarżącego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a., postanowiono, jak w sentencji.