II SO/Kr 27/26

Kraków, dnia 3 września 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 3 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. G. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Muzeum Narodowego w Krakowie za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi postanawia: 1/ odrzucić wniosek; 2/ zwrócić M. G. kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od wniosku

Pismem z dnia 22 marca 2026 r. skarżący złożył wniosek o wymierzenie Dyrektorowi Muzeum Narodowego w Krakowie grzywny, wobec nieprzekazania Sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę na bezczynność Dyrektora Muzeum Narodowego w Krakowie w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. W treści wniosku (k. 3) wskazano, że skargę złożono 26 stycznia 2026 r., o udzielenie informacji publicznej z dnia 29 grudnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że wniosek o wymierzenie grzywny jest wnioskiem wszczynającym postępowanie sądowoadministracyjne, zatem w myśl art. 64 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), stosować do niego należy odpowiednio przepisy o skardze, w tym o odrzuceniu skargi z uwagi na to, że sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona (art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 54 § 1 P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Przepis ten statuuje bezwzględny obowiązek przekazania sądowi dokumentów warunkujących przeprowadzenie kontroli sądowej. Zgodnie z art. 54 § 2 P.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może - stosownie do art. 55 § 1 P.p.s.a. – orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W myśl art. 55 § 1 P.p.s.a., uprawnienie sądu do nałożenia na organ administracji grzywny aktualizuje się zatem w razie łącznego spełnienia dwóch warunków: naruszenia obowiązku przekazania sądowi skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenia stosownego wniosku przez skarżącego. Istotne jest, że naruszenie obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a. jest jedyną materialnoprawną przesłanką wymierzenia organowi grzywny. Obowiązek przekazania akt sprawy ma charakter bezwzględny. NSA w uzasadnieniu uchwały z 3 listopada 2009 r., sygn. II GPS 3/09 wskazuje, że ustanowienie terminu na dopełnienie obowiązku przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie, a organ musi dochować terminu z art. 54 § 2 P.p.s.a. Należy zauważyć, że grzywna przewidziana w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter fakultatywny, wobec tego nawet w przypadku spełnienia wskazanych tamże przesłanek, sąd nie jest zobligowany do orzeczenia grzywny. Obowiązkiem sądu jest uwzględnienie wszystkich okoliczności sprawy. Wyłączną przesłanką orzeczenia grzywny wobec organu jest uchybienie ustawowemu terminowi przekazania dokumentacji do sądu administracyjnego, przy czym Sąd nie może działać w tej kwestii z urzędu, gdyż koniecznym jest, inicjujący takie postępowanie, stosowny wniosek skarżącego. W niniejszej sprawie taki wniosek został złożony przez skarżącego, lecz nie mógł on być merytorycznie rozpoznany z powodu przeszkody formalnej. Mianowicie zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 4 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę (odpowiednio również wniosek o wszczęcie postępowania), jeżeli sprawa objęta skargą (jak również wnioskiem) pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. O istnieniu stanu sprawy w toku (lis pendens), bądź powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), przesądza tożsamość elementów podmiotowych oraz tożsamość elementów przedmiotowych sprawy. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, natomiast tożsamość przedmiotowa ma miejsce wówczas, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna i faktyczna. Istotą przedmiotowego uregulowania jest wprowadzenie reguły, że w tej samej sprawie między tymi samymi stronami skarga przysługuje tylko raz, nie można więc w takiej samej sprawie wszcząć nowego postępowania sądowoadministracyjnego między tymi samymi stronami. Wyłączona jest bowiem dopuszczalność skutecznego wniesienia kolejnej skargi (wniosku) na ten sam akt administracyjny, bądź to samo działanie lub bezczynność lub przewlekłość organu administracji. W tym miejscu należy zaakcentować, iż z tożsamością przedmiotową będziemy mieli również do czynienia, gdy przedmiot wniesionej później sprawy pokrywa się w całości przynajmniej z częścią przedmiotu sprawy, która jest już w toku, lub też została prawomocnie osądzona. Innymi słowy w przedmiocie wcześniejszej sprawy mieści się w całości węższy przedmiot późniejszej sprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy należy uwzględnić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 2 lipca 2026 r. sygn. akt II SO/Kr 5/26 wymierzył Dyrektorowi Muzeum Narodowego w Krakowie za nieterminowe przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę grzywnę. Wskazać należy, że wniosek o wymierzenie grzywny złożony w niniejszej sprawie jest identyczny treściowo i dotyczy tego samego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Zaznaczyć również należy, że organ w sprawie o sygn. akt II SO/Kr 5/26 wniósł zażalenie na postanowienie WSA w Krakowie z dnia 2 lipca 2026 r. Z uwagi na powyższe, a przede wszystkim rozstrzygnięcie, które zapadło w sprawie o sygn. akt II SO/Kr 5/26 stwierdzić należy, że ponowny wniosek o wymierzenie Dyrektorowi Muzeum Narodowego w Krakowie grzywny złożony w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu. Ponowny wniosek strony o wymierzenie organowi grzywny, złożony w czasie, w którym nie doszło do prawomocnego zakończenia postępowania toczącego się przed tut. Sądem pod sygn. akt II SO/Kr 5/26, podlega odrzuceniu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 oraz § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a., odrzucił wniosek o wymierzenie organowi grzywny. Rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu uiszczonego wpisu (pkt. 2 postanowienia) znajduje podstawę w przepisie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego