II SO/Bd 5/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie: sędzia WSA Katarzyna Korycka (spr.) sędzia WSA Elżbieta Piechowiak po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] o wyłączenie w sprawie ze skargi M. T. na postanowienie Wojewody z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia o niewniesieniu sprzeciwu w sprawie budowy obiektu budowlanego postanawia wyłączyć od rozpoznania sprawy sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym [...] w osobach: [...]

Pismem procesowym z dnia 15 grudnia 2021 r., M. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] skargę na postanowienie Wojewody z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia o niewniesieniu sprzeciwu w sprawie budowy obiektu budowlanego, która to skarga została odnotowana w repertorium sądowym pod sygn. akt [...] Orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym [...] sędziowie: [...] w złożonych do akt sprawy oświadczeniach wnieśli o wyłączenie ich od rozpoznania niniejszej sprawy, na podstawie art. 19 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.). Jako przesłankę wyłączenia wskazali fakt zatrudnienia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym [...] sędzi [...], której mąż jest skarżącym w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia 28 lutego 2022r., sygn. akt II OW 3/22, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 3 P.p.s.a, wyznaczył do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego sądu i sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą powodować powstanie wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w konkretnej sprawie. Stwarza tym samym warunki umożliwiające każdej stronie postępowania rozpatrzenie jej sprawy przez niezależny, obiektywny i niezawisły sąd. Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy enumeratywnie i wyczerpująco wymienione zostały w art. 18 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329) – zwanej P.p.s.a Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a., w myśl art. 19 P.p.s.a, sąd może wyłączyć sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony. Stosownie do art. 19 P.p.s.a., podstawą uwzględnienia wniosku lub żądania o wyłączenie sędziego jest istnienie okoliczności tego rodzaju, że mogłaby wywołać ona uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Stosownie do art. 21 P.p.s.a. sędzia powinien przy tym zawiadomić sąd o zachodzącej podstawie swojego wyłączenia i wstrzymać się od udziału w sprawie. Ustawodawca nie wskazuje jednak w ww. przepisie jakiego rodzaju okoliczności mogłyby uzasadniać podejrzenie braku bezstronności sędziego i tym samym pozwalać na wyłączenie sędziego od rozpoznania konkretnej sprawy. W konsekwencji takiego uregulowania przyjąć należy, że zasadność wniosku lub żądania o wyłączenie zależna będzie od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego (por. Marta Romańska [w:] T. Woś, H. Knysiak- Molczyk, M. Romańska, " Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", wyd. LexisNexis, Warszawa 2005 r., s. 155). Okoliczności te winny być pojmowane szeroko. Mogą one wynikać zarówno ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią, a jedną ze stron postępowania charakteryzującego się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, jak również mogą to być wszelkie okoliczności obiektywne dające podstawę powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Muszą być jednak one realne, a nie potencjalne. Te konkretne okoliczności mogą jednak powodować powstanie wątpliwości, co do bezstronności sędziego, nie tylko u samych stron postępowania sądowego, ale także u podmiotów spoza tego postępowania. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając zasadność wniosków o wyłączenie, złożonych w niniejszej sprawie przez sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi co do nich przesłanka określona w art. 19 P.p.s.a. Podnoszona we wszystkich oświadczeniach sędziów okoliczność orzekania w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym [...] sędzi [...], której mąż jest skarżącym w przedmiotowej sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody, uzasadnia wyłączenie sędziów orzekających w WSA [...] od rozpoznania tejże sprawy. Okoliczność ta może wszak wywoływać, nawet jeśli nie u samych stron postępowania, to u zewnętrznego obserwatora, wątpliwość co do bezstronności i obiektywizmu tych sędziów przy orzekaniu w przedmiocie wniesionej skargi. Istnienie relacji w kontaktach służbowych i wspólne środowisko pracy sędziów może ponadto wywołać negatywną ocenę działalności sądu w społeczności lokalnej, co godzi w dobro wymiaru sprawiedliwości i poczucie sprawiedliwości społecznej. Wobec powyższego, na podstawie art. 22 § 2 w związku z art. 19 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.