II SAB/Wr 125/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Asesor WSA Marta Pawłowska po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2021 r. sprawy ze skargi O. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę postanawia odrzucić skargę.

Pismem z dnia 12 kwietnia 2021 r. skarżący O. K. wniósł za pośrednictwem Wojewody Dolnośląskiego (dalej: organ) skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w przedmiocie wydania zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy pismem z dnia 5 kwietnia 2021 r. skarżący wniósł ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Jak wynika z prezentaty organu – ponaglenie wpłynęło do Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego w dniu 19 kwietnia 2021 r. pocztowego. W odpowiedzi na skargę z dnia 19 maja 2021 r. Wojewoda Dolnośląski wniósł o jej oddalenie. Podniósł argumentację m.in. o ogromnej ilości wniosków składanych do tego organu przez cudzoziemców, przy dalece niewystarczającej obsadzie kadrowej do załatwiania tych spraw. Argumentował, że w tego rodzaju sprawach wymagane jest podjęcie szeregu czynności procesowych. Zaniechanie organu nie może być poczytane za przejaw złej woli, gdyż uwarunkowane jest czynnikami obiektywnymi. Wojewoda znajduje się w bardzo trudnej sytuacji w związku ze skalą napływu wniosków cudzoziemców i niedostosowaną do aktualnej sytuacji obsadą kadrową. W ocenie organu wniosek o przyznanie stronie skarżącej sumy pieniężnej jest niezasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ skarżący nie wypełnił w terminie wymogu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a." skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 53 § 2b skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W przypadku skargi na bezczynność organu, jej wniesienie dopuszczalne jest zatem, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 k.p.a, to znaczy złożyła ponaglenie w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie lub do organu prowadzącego postępowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 3 pkt 1 i 2 k.p.a). Ponaglenie, o którym mowa we wskazanym przepisie, jest równoznaczne ze środkiem zaskarżenia i spełnia kryterium "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu; nie jest wymagany upływ terminu potrzebny na zajęcie stanowiska lub podjęcie rozstrzygnięcia przez organ w przedmiocie ponaglenia (vide: wyroki NSA z 29 października 2019r., sygn. akt II OSK 2012/19 oraz z 21 stycznia 2020r., sygn. akt II OSK 2497/19). Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że ponaglenie wpłynęło do oraniu w dniu 19 kwietnia 2021 r. Ponaglenie zostało złożone zatem już po wniesieniu skargi (skarga złożona w dniu 12 kwietnia 2021 r.) Tym samym przed wniesieniem skargi, skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia. Należy podkreślić, że ponaglenie jest prawnym instrumentem, który ma na celu stworzenie stronie realnej ochrony procesowej, ale stwarza także mechanizm wymuszający sprawność działania ze strony administracji publicznej i kontrolę tej działalności przez sąd. Skorzystanie z ponaglenia warunkuje dopuszczalność późniejszego wniesienia przez stronę skargi do sądu administracyjnego. Warunek ten nie jest spełniony, jeśli ponaglenie zostało wniesione dopiero po wniesieniu skargi. Mając na uwadze, że wymóg uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia nie został w sprawie spełniony Sąd odrzucił skargę na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.