Sygnatura
II SAB/Wa 902/25
Wyrok WSA w Warszawie z 11 lutego 2026 r., II SAB/Wa 902/25
Wynik
Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 11 lutego 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Andrzej Cichoń, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2026 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na bezczynność Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny z siedzibą w [...] do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego z siedzibą w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego na rzecz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2025 r. Stowarzyszenie [...] zwróciło się, na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej zwracamy się z wnioskiem o udzielenie informacji w zakresie korzystania przez organ z systemów opartych na sztucznej inteligencji (w rozumieniu definicji zawartej w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 z dnia 13 czerwca 2024 r.), do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego o udostępnienie informacji: 1. Czy w organie lub na jego zlecenie są wykorzystywane systemy informatyczne, które automatycznie przetwarzają dane wejściowe (np. tekst, obraz, dźwięk, dane liczbowe), aby generować raporty, wnioski, przewidywania, rekomendacje lub decyzje, które mogą wpływać na działania ludzi lub instytucji? W przypadku odpowiedzi twierdzącej wnioskodawca zwrócił się o podanie listy takich systemów z nazwą i funkcją. 2. Czy w organie istnieją wewnętrzne zasady lub zalecenia dotyczące korzystania przez pracowników z ogólnodostępnych narzędzi opartych na sztucznej inteligencji - takich jak czaty i asystenci tekstowi (np. [...], [...] generatory filmów (np. [...]), muzyki (np. [...]) oraz inne narzędzia wykorzystujące sztuczną inteligencję generatywną? W przypadku odpowiedzi twierdzącej wniesiono o podanie listy takich regulacji wraz z datą rozpoczęcia obowiązywania. W odpowiedzi z dnia [...] czerwca 2025 r. UFG poinformował wnioskodawcę, że UFG jest osobą prawną wykonującą swoje zadania w ścisłych granicach ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 367), w której m.in. wymieniono zakres gromadzonych przez Fundusz informacji oraz zamknięty katalog podmiotów, którym UFG może - w określonych sytuacjach - je udostępniać (przepisy zawarte w art. 102 i nast. ww. ustawy). Organ wskazał nadto, że zgodnie z art. 61 Konstytucji RP informację publiczną stanowi informacja wytworzona przez władze publiczne łub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Tymczasem UFG, realizując swoje ustawowe obowiązki, nie gospodaruje mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Mając na uwadze powyższe, uprzejmie informuję, iż na Funduszu nie ciąży obowiązek udostępniania informacji, o jakie zawnioskowano. Pismem z[...] września 2025 r. Stowarzyszenie [...], reprezentowane przez radcę prawnego, złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność BFG w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] czerwca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. W skardze zarzucono naruszenie art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (poprzez ich niezastosowanie i nieudostępnienie skarżącemu informacji o korzystaniu przez organ z narzędzi wspieranych przez sztuczną inteligencję oraz obowiązywaniu w tym zakresie stosownych procedur, pomimo braku podstaw do odmowy ich udostępnienia; art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez ich niezastosowanie i nieudostępnienie skarżącemu informacji o korzystaniu przez organ z narzędzi wspieranych przez sztuczną inteligencję oraz obowiązywaniu w tym zakresie stosownych procedur, pomimo braku podstaw do ich niezastosowania i odmowy udostępnienia skarżącemu wnioskowanych danych. Skarżący wniósł o zobowiązanie UFG do rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu, że UFG nie jest zobowiązany podmiotowo do stosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Podniesiono, że krąg podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej nie jest zamknięty i należy go dostosowywać do zmieniających się struktur i realiów. Katalog podmiotów wynikający z treści art. 4 ust. 1 u.d.ip. ma charakter przykładowy i nie można go traktować jako zamknięty (por. Piskorz-Ryń Agnieszka (red.), Sakowska-Baryła Marlena (red.), Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz LEX 2025). Mając powyższe na uwadze, nie sposób więc przyjąć, aby Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny nie był podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Fundusz, z uwagi na pełnione funkcje, relacje z podmiotami, a w szczególności władcze kompetencje, należy postrzegać jako organ administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym. Skarżący podał, że w postanowieniu z dnia [...] marca 2025 r. w przedmiocie skargi na wezwanie Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z istoty takiego stosunku o charakterze administracyjnym wynika, że obywatelowi powinny przysługiwać gwarancje proceduralne pozwalające mu na "należyte przedkładanie swych racji i obronę swego interesu" (sygn. akt: II GSK 2852/24). Zapytanie o stosowanie narzędzi automatycznie przetwarzających dane oraz o stosowanie przez pracowników w tym zakresie procedur jest więc zapytaniem o funkcjonowanie podmiotu administracji publicznej i o sposób przyjmowania oraz załatwiania spraw przez ten podmiot. W ocenie Skarżącego, obywatel ma prawo wiedzieć, czy [...] ma jakikolwiek wpływ na działania podejmowane przez podmiot publiczny oraz czy podmiot stosuje w tym zakresie jakiekolwiek procedury. Powyższe buduje zaufanie do podmiotów publicznych. Co więcej, w realiach, w których automatyzacja procesów przy pomocy narzędzi z wykorzystaniem sztucznej inteligencji jest coraz powszechniejsza, informacja o stosowaniu [...] przez podmiot publiczny jest również informacją o kierunku działania organu. Skarżący podniósł, że organ nie udostępniając informacji żądanych we wniosku dopuścił się oczywistego naruszenia konstytucyjnego prawa do "informacji o środowisku i jego ochronie", co winno skutkować zdaniem skarżącego uznaniem, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie skarżącego skarga jest uzasadniona. W odpowiedzi na skargę Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, reprezentowany przez adwokata, wniósł o jej oddalenie. Pełnomocnik wskazał, że skarżący wystosował do UFG wystąpienie w formie emaliowej (e-mail z dnia [...] czerwca 2025 r.) co nie odpowiada wymogom, jakie powinny być spełnione przez wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Organ przytoczył art. 63 § 1 i wskazał, że u.d.i.p. nie wprowadza tu odmiennych zasad. Skoro skarżący zamierzał wnieść do UFG wniosek, który wiązałby się ze skutkami prawnymi w postaci wydania decyzji, która może być kwestionowana we właściwym trybie, łącznie z wniesieniem skargi do sądu, to powinien uczynić to w trybie k.p.a. Podniesiono, że jest to konieczne dla wszczęcia postępowania. Wobec tego, wniosek ten powinien spełniać wymogi przewidziane w kpa. W takich przypadkach można korzystać, w szczególności, z tradycyjnych możliwości złożenia pisma w siedzibie instytucji albo przesłania go pocztą. Można też skorzystać z platformy ePUAP i podpisywać pisma kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem zaufanym (lub podpisem osobistym). Podniesiono, że przesłanie wniosku emailem nie spełnia wymogów związanych ze skutecznym wniesieniem pisma do podmiotu, od którego żąda się działania, dopuszczając wydanie przez niego decyzji administracyjnej. Organ powołał się na wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2020 r. I OSK 1777/19. UFG uznał wystąpienie za niezasadne, stąd udzielił informacji w sposób niesformalizowany, w emailu. Biorąc pod uwagę, że wniosek nie został prawidłowo wniesiony, nie doprowadził on do wszczęcia postępowania administracyjnego i nie zobligował UFG do wydania decyzji. Wobec tego, nie można mówić o bezczynności UFG ponieważ nie zaktualizował się obowiązek, którego UFG by nie dopełnił. Skarga na bezczynność jest niezasadna, gdyż nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne wymagające wniosku strony. Nie chodzi tu o wniosek dotknięty wadami formalnymi, ale o złożenie wniosku w niedopuszczalnej formie, a zatem nie niosącego skutków przewidzianych w kpa. Innymi słowy, do UFG przyszło zapytanie, do którego UFG odniósł się niezwłocznie, nie rozpoczął się jednak bieg terminu na wydanie decyzji. Organ wskazał m.in., że wniosek prowadzi do wszczęcia postępowania prowadzonego zgodnie z k.p.a., a zatem musi odpowiadać przewidzianym tam wymaganiom. Przepisy u.d.i.p. nie dają podstaw do uznania, że chodzi w nich o inny rodzaj wniosku niż ten, o którym stanowi k.p.a. Przepisy u.d.i.p. nie dają podstaw do odformalizowania wniosku. Jeżeli nie jest on dostarczony adresatowi w określony w k.p.a. sposób, nie prowadzi do powstania obowiązku wydania decyzji w określonym terminie. Pełnomocnik podniósł też, że UFG nie przynależy do zakresu podmiotów zobowiązanych do przekazywania na wniosek informacji publicznej na podstawie przepisów u.d.i.p. w związku z czym skarga powinna podlegać oddaleniu. Ustawodawca określa katalog podmiotów, na których ciąży taki obowiązek w art. 4 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. Przepis ust. 1 zd. 1 stanowi, że dotyczy on władz publicznych oraz innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. Oznacza to, że ustawodawca wyodrębnia dwie kategorie adresatów ustawy. Do pierwszej należą władze publiczne. Nie jest to pojęcie jednoznaczne, ale należy z niego wywodzić, że chodzi o tych, którzy wykonują działania władcze w imieniu państwa. Odnosi się ono zatem do tych podmiotów, które wydają akty lub dokonują czynności, na podstawie których inne podmioty prawa muszą zachować się w określony sposób, a niepodporządkowanie się ustaleniom wiąże się z zastosowaniem przymusu. Chodzi, przede wszystkim, o wydawanie aktów normatywnych i aktów administracyjnych, które są wiążące dla adresatów. Podmioty wyposażone w tego rodzaju kompetencje stanowią podstawowy zbiór zobowiązanych do udzielania informacji publicznej. Pełnomocnik wskazał, że UFG nie należy do wymienionych kategorii. Nie ma statusu organu państwa ani organu jednostki samorządu terytorialnego, gospodarczego ani zawodowego. Nie wykonuje on władzy publicznej w imieniu państwa. Wskazano na zadania UFG. Podniesiono, że nie są to działania zmierzające do ustalenia podstawowych obowiązków podmiotów prawa, w szczególności UFG nie podejmuje rozstrzygnięć zmierzających do ustalenia opłaty lub innych obciążeń finansowych osób zobowiązanych na mocy ustawy. Opłata, o której mowa w art. 90 ust. 1 oraz art. 88 ust. 1 ustawy, jest uiszczana z mocy prawa, podobnie jak jej wysokość wynika z przepisów (art. 88 ust. 2 i ust. 3). UFG jedynie podaje wysokość opłat do publicznej wiadomości (art. 88 ust. 3a), Wobec tego, nie ma podstaw by twierdzić, że UFG wykonuje władzę państwową. Omawiana funkcja ogranicza się do oznaczonych czynności zapewniających wyegzekwowanie opłat, nie zaś ich ustalenia. UFG jest uprawniony do przeprowadzania kontroli spełnienia obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych (art. 84 ust. 2 pkt 2 ppkt a), przy czym jest to kontrola wynikająca z rejestrowania przez UFG informacji, o którym mowa poniżej, które pozwalają na ustalenie przypadków niedopełnienia obowiązku ubezpieczeniowego. Jest to, w tym świetle, kontrola uzupełniająca, co potwierdza też uczynienie z niej kontroli fakultatywnej, podczas gdy obligatoryjną kontrolę pełnią właściwe organy państwa (art. 84 ust. 2 pkt 1). Ustawodawca odnosząc się do zadań UFG wskazuje na zaspokajanie roszczeń z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych, w sytuacjach określonych w ustawie (art. 98 ust. 1 - 2a uuo). Przepisy te wskazują na zaspokajanie przez UFG roszczeń za określone rodzaje szkód powstałych w oznaczonych okolicznościach, zwłaszcza gdy odpowiedzialność cywilną należy przypisać posiadaczowi pojazdu mechanicznego lub kierującego pojazdem mechanicznym, a nie ustalono ich tożsamości lub gry posiadacz pojazdu nie był objęty obowiązkowym ubezpieczeniem. Wskazano m.in., że UFG prowadzi też działalność związaną z gromadzeniem i udostępnianiem informacji dotyczących zakresu spraw powierzonych mu przez ustawodawcę. Pełni on funkcję ośrodka informacji (art. 102 ust. 1). Wobec tego, w odpowiednim zakresie prowadzi on rejestr umów ubezpieczenia (art. 102 ust. 2), czy też gromadzi dane zawierające informacje dotyczące uczestników zdarzenia powodującego odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń (art. 102 ust. 3) lub prowadzi ewidencję oświadczeń, o których mowa w art. 105c ust. 1. Podniesiono, że UFG nie realizuje zadań władczych i pełni funkcję wspomagającą w obrocie gospodarczym tam, gdzie zachodzi potrzeba gromadzenia oznaczonych środków i dysponowania nimi, w szczególności w celu zaspokojenia określonych roszczeń, a także ewidencjonowania danych z tym powiązanych. Pełnomocnik wskazał m.in., że żaden przepis nie zalicza wprost UFG ani jego organów do zbioru organów administracji publicznej. Ustawodawca nazywa go "instytucją" wykonującą zadania określone w ustawie (art. 96 ust. 1 uuo) oraz nadaje mu osobowość prawną (art. 96 ust. 3). Szczególny status prawny UFG potwierdza orzecznictwo sądowe. Podkreśla się w nim tezę, że w konstrukcji prawnej UFG można doszukać się zarówno cech publicznoprawnych, jak i prywatnoprawnych (wyrok WSA w Kielcach z dnia 13 listopada 2017 r. I SA/Ke 554/17). W wyroku tym sąd zauważył na tym tle, że UFG "nie wydaje jednak decyzji administracyjnych w sprawie nałożenia powyższej opłaty, ale decyduje o ewentualnym umorzeniu opłaty lub udzieleniu ulgi w jej spłacie (por. art. 94 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych [...]. Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny nie jest więc organem administracji publicznej, lecz jedynie instytucją quasi-ubezpieczeniową, wypłacającą świadczenia ubezpieczeniowe, a nieposiadającą statusu zakładu ubezpieczeń". Zaprzeczenie możliwości traktowania UFG jako organu administracji nie jest poglądem odosobnionym (zob. np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 19 października 2007 r. I SA/Kr 277/07). W ocenie organu nie jest on też żadnym z innych podmiotów wymienionych w art. 4 u.d.i.p. Wskazano m.in., że nie pełni on funkcji reprezentowania innych osób lub jednostek organizacyjnych wykonujących zadania publiczne lub dysponujących majątkiem publicznym (art. 4 ust. 1 pkt 4). Nie jest on też osobą prawną, w szczególności spółką, o której można powiedzieć zgodnie z tym przepisem, że Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego ma w niej pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Nie przynależy on też do grupy organizacji związkowych i pracodawców oraz partii politycznych w rozumieniu art. 4 ust 2). UFG nie mieści się w zakresie zastosowania u.d.i.p., nie jest podmiotem działającym w imieniu państwa ani je reprezentującym. Nie działa on ani w obszarze władztwa administracyjnego ani w obszarze gospodarowania mieniem publicznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), zwanej dalej p.p.s.a., odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia (v. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt l OSK 601/05 LEX nr 236545, postanowienie NSA z dnia 3 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1382/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten pozostaje aktualny w obecnym stanie prawnym (v. wyrok NSA z dnia 16 marca 2021 r. sygn. akt III OSK 86/21, orzeczenia.nsa.gov.pl) i prezentuje go również Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie wydania stosownego aktu lub podjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Wnioskodawca ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez niego informacje są informacjami publicznymi i powinny być udostępnione w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zwanej dalej u.d.i.p. Powołana ustawa służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 ustawy pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p). Kwestią sporną w sprawie jest w pierwszej kolejności to, czy UFG jest podmiotem zobowiązanym na gruncie u.d.i.p. W drugiej zaś kolejności to, czy wnioskowana informacja stanowi informację publiczną i czy UFG był bezczynny w rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia [...] czerwca 2025 r. Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. W ocenie Sądu Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., albowiem wykonuje zadania publiczne, w tym m.in. w zakresie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych w związku z kontrolą spełnienia obowiązku zawierania umów obowiązkowych ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej. Podniesiona w odpowiedzi na skargę okoliczność, że UFG nie jest podmiotem działającym w imieniu państwa ani je reprezentującym, nie stanowi o braku podstaw do zakwalifikowania tego podmiotu do podmiotów zobowiązanych na gruncie u.d.i.p. Zgodnie z art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 367), Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, zwany dalej "Funduszem", jest instytucją wykonującą zadania określone w ustawie. Stosownie do ust. 2, Fundusz jest właściwy w zakresie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych w związku z kontrolą spełnienia obowiązku zawierania umów obowiązkowych ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej, o których mowa w art. 4 pkt 1 i 2. Zgodnie z art. 96 ust. 3 powołanej ustawy, Fundusz ma osobowość prawną. Siedzibą Funduszu jest [...]. Zgodnie z ust. 4, nadzór nad działalnością Funduszu sprawuje minister właściwy do spraw instytucji finansowych w oparciu o kryterium legalności i zgodności ze statutem. Stosownie do ust. 5, Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w ramach nadzoru, o którym mowa w ust. 4, w przypadku stwierdzenia, że zadania Funduszu są wykonywane z naruszeniem prawa lub statutu może: 1) zażądać usunięcia nieprawidłowości w wyznaczonym terminie; 2) wnioskować do właściwego organu Funduszu o odwołanie z pełnionej funkcji członka Zarządu Funduszu odpowiedzialnego za powstałe nieprawidłowości. Zgodnie z art. 98 ust. 1 ustawy, do zadań Funduszu należy zaspokajanie roszczeń z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych, o których mowa w art. 4 pkt 1 i 2, w granicach określonych na podstawie przepisów rozdziałów 2 i 3, za szkody wymienione w tym przepisie, powstałe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do art. 98 ust. 1a ustawy, do zadań Funduszu należy także zaspokajanie roszczeń z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. a, w przypadku wyrządzenia szkody w związku z ruchem pojazdu mechanicznego, jeżeli zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 28 lit. c ustawy o działalności ubezpieczeniowej państwem członkowskim umiejscowienia ryzyka jest Rzeczpospolita Polska. Zgodnie z ust. 2, w przypadku ogłoszenia upadłości zakładu ubezpieczeń albo oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości zakładu ubezpieczeń lub umorzenia postępowania upadłościowego, jeżeli majątek dłużnika oczywiście nie wystarcza nawet na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego albo w przypadku zarządzenia likwidacji przymusowej zakładu ubezpieczeń, jeżeli roszczenia osób uprawnionych nie mogą być pokryte z aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, do zadań Funduszu należy również zaspokajanie roszczeń osób uprawnionych z: 1) umów ubezpieczeń obowiązkowych, o których mowa w art. 4 pkt 2 i 3, za szkody powstałe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w granicach określonych na podstawie przepisów rozdziałów 3 i 4; 2) umów ubezpieczeń obowiązkowych, o których mowa w art. 4 pkt 4, oraz umów ubezpieczenia na życie, w wysokości 50% wierzytelności, do kwoty nie większej niż równowartość w złotych 30 000 euro według średniego kursu ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski obowiązującego w dniu ogłoszenia upadłości, oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub umorzenia postępowania upadłościowego albo w dniu zarządzenia likwidacji przymusowej. Zgodnie z ust. 2a, do zadań Funduszu należy także, w granicach określonych na podstawie przepisów rozdziału 2, zaspokajanie roszczeń poszkodowanych lub uprawnionych do odszkodowania, mających miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z tytułu umów obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, wynikających ze zdarzeń, które zaistniały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i powstały w związku z ruchem pojazdu mechanicznego, którego posiadacz zawarł umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych z zakładem ubezpieczeń mającym siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej, wobec którego wszczęto postępowanie upadłościowe albo likwidacyjne. Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny spełnia zatem szereg funkcji, które pozwalają kwalifikować jego działalność, jako realizację zadania publicznego określonego ustawą. Zgodnie z ustawą UFG wykonuje także inne wskazane w ustawie zadania. Okoliczność, że UFG nie jest organem państwa i nie wydaje indywidualnych aktów administracyjnych nie ma znaczenia dla zakwalifikowania tego podmiotu do podmiotów zobowiązanych na gruncie u.d.i.p. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 84 ust. 1 ustawy, spełnienie obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1-3, podlega kontroli wykonywanej przez organy do tego obowiązane lub uprawnione. Stosownie zaś do ust. 2 pkt 2 lit. a, do przeprowadzania kontroli spełnienia obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych: jest uprawniony właśnie Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny. W świetle przepisów powołanej ustawy, UFG, mimo, że nie dysponuje majątkiem publicznym, wykonuje zadania publiczne określone w powołanej ustawie i w przepisach odrębnych ustaw. Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że przesłanki określone w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. nie muszą być spełnione łącznie (v. wyrok NSA z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 249/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten prezentuje także Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Istota art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. sprowadza się do objęcia obowiązkiem wynikającym z ustawy również podmiotów prywatnych realizujących m.in. zadania publiczne. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Zadaniami publicznymi w rozumieniu u.d.i.p. są zadania mające na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli oraz istotne z punktu widzenia celów państwa (v. wyrok NSA z dnia 25 września 2018 r. sygn. akt I OSK 902/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Powołana wyżej ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych określa m.in. sposób kontroli spełnienia obowiązku zawarcia umów ubezpieczeń, konsekwencje niespełnienia tego obowiązku a także zadania i zasady działania Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego m.in. właśnie w tym zakresie. Nie sposób w świetle przepisów ustawy przyjąć, że UFG nie jest podmiotem zobowiązanym na gruncie u.d.i.p. Powołana w odpowiedzi na skargę okoliczność, że żaden przepis nie zalicza wprost UFG ani jego organów do zbioru organów administracji publicznej nie oznacza, że UFG nie jest podmiotem zobowiązanym na gruncie u.d.i.p. Nadto, działalność UFG podlega nadzorowi ministra właściwego do spraw finansów. UFG nie jest zatem podmiotem realizującym prywatne cele członków Funduszu (zakładów ubezpieczeń). Jego rola jest doniosła, a realizacja ustawowych zadań ma znaczenie dla Państwa i jego obywateli. Dla uznania, że dany podmiot, w tym przypadku, UFG jest podmiotem zobowiązanym wystarczy, że podmiot ten wykonuje zadania publiczne (por. wyrok NSA z dnia 3 marca 2023 r., sygn. akt III OSK 2364/21). Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP). Ograniczenie prawa, o którym mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3). Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.), a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie pojęcie informacji publicznej uznając za informację publiczną każdą wiadomość dotyczącą faktów i danych, wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji (v. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02, LEX nr 78062, wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1774/10, orzeczenia. nsa.gov.pl). Udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p.), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), danych publicznych, w tym m.in. treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, treść orzeczeń sądów powszechnych, Sądu Najwyższego, sądów administracyjnych, sądów wojskowych, trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Stanu (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p.). Nie oznacza to jednak, że u.d.i.p. umożliwia każdemu podmiotowi dostęp do każdej informacji i każdego dokumentu niezależnie od tego, jakim celom informacja bądź dokument służy. W sprawie niniejszej skarżący żądał od UFG informacji: 1. Czy w organie lub na jego zlecenie są wykorzystywane systemy informatyczne, które automatycznie przetwarzają dane wejściowe (np. tekst, obraz, dźwięk, dane liczbowe), aby generować raporty, wnioski, przewidywania, rekomendacje lub decyzje, które mogą wpływać na działania ludzi lub instytucji? W przypadku odpowiedzi twierdzącej wnioskodawca zwrócił się o podanie listy takich systemów z nazwą i funkcją. 2. Czy w organie istnieją wewnętrzne zasady lub zalecenia dotyczące korzystania przez pracowników z ogólnodostępnych narzędzi opartych na sztucznej inteligencji - takich jak czaty i asystenci tekstowi (np. [...], [...]), generatory filmów (np. [...]), muzyki (np. [...]) oraz inne narzędzia wykorzystujące sztuczną inteligencję generatywną? W przypadku odpowiedzi twierdzącej wniesiono o podanie listy takich regulacji wraz z datą rozpoczęcia obowiązywania. W świetle art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. uprawnione jest twierdzenie, że informacje żądane przez skarżącego we wniosku z dnia [...] czerwca 2025 r. mają charakter informacji publicznej, dotyczą bowiem zasad funkcjonowania UFG (trybu działania). Żądania wniosku wprost odnoszą się do zasad funkcjonowania Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, w tym wykorzystywanych w działalności systemów. Pytania dotyczą korzystania w UFG z ogólnodostępnych narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. Odnoszą się zatem do informacji o organizacji i sposobie działania UFG, w tym wykorzystywania ogólnodostępnych narzędzi w wykonywaniu zadań ustawowych. Pytania wniosku nie dotyczą poszczególnych spraw, którymi zajmował się UFG, ale mają charakter ogólny i dotyczą wyłącznie informacji o sposobie funkcjonowania organu, w tym istnienia bądź nieistnienia wewnętrznych zasad lub zaleceń w tym zakresie. Skoro UFG wykonuje ustawowo określone zadania publiczne, to brak jest podstaw do przyjęcia, że żądane informacje nie mają waloru informacji publicznej. W sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną, organ ma obowiązek: 1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku oraz w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem; 2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, 3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W przypadku, gdy organ nie posiada żądanej informacji powinien o tym poinformować wnioskodawcę w piśmie. W przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, jak wskazane wyżej, strona może zwalczać stan bezczynności w drodze skargi na bezczynność organu w trybie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązany do udostępnienia informacji publicznej jest podmiot będący w jej posiadaniu. W sytuacji, gdy wnioskodawca domaga się od podmiotu zobowiązanego udostępnienia informacji niebędących w posiadaniu adresata wniosku w dniu jego złożenia, czy udzielania odpowiedzi, realizacja żądania udostępnienia informacji publicznej nie jest możliwa, prawidłowym działaniem podmiotu zobowiązanego jest - w takich okolicznościach - pisemne poinformowanie wnioskodawcy, iż żądanej informacji nie posiada. W sprawie niniejszej organ pismem z dnia [...] czerwca 2025 r. poinformował wnioskodawcę, że nie podlega przepisom u.d.i.p., co jak wskazano już wyżej, nie było stanowiskiem prawidłowym. Zatem w ocenie Sądu UFG pozostawał w bezczynności na gruncie u.d.i.p. na dzień wniesienia skargi. Odnosząc się do argumentacji organu zawartej w odpowiedzi na skargę, co do niewłaściwej formy wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wskazania wymaga, że zwrócenie się o udostępnienie informacji publicznej w formie wiadomości e-mail jest dopuszczalną formą wniosku. Postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej ma charakter odformalizowany i uproszczony. Przyjmuje się, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej może przybrać każdą formę, o ile wynika z niego w sposób jasny, co jest jego przedmiotem. W tej sprawie nie było wątpliwości, co jest przedmiotem żądania i od kogo wniosek pochodzi (kto jest wnioskodawcą). Powyższe stanowisko, co należy podkreślić wobec treści odpowiedzi na skargę, jest obowiązującym jedynie na pierwszym etapie postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej (v. wyroki NSA: z dnia 16 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 1277/08, z dnia 30 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 1991/12, z dnia 14 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 1013/12; orzeczenia.nsa.gov.pl). Zwrócić należy bowiem uwagę, że na gruncie u.d.i.p. w przypadku postępowania wszczynanego na wniosek mamy do czynienia z dwoma etapami postępowania o różnym charakterze. Z chwilą wpłynięcia do organu (podmiotu zobowiązanego) wniosku o udostępnienie informacji publicznej organ obowiązany jest ustalić, czy przedmiot wniosku rzeczywiście dotyczy informacji publicznej, a jeśli tak, to o jakim charakterze (informacje proste czy przetworzone), czy informacje te znajdują się w posiadaniu zobowiązanego podmiotu, czy podmiot zobowiązany posiada środki techniczne umożliwiające udostępnienie informacji w sposób wskazany przez wnioskodawcę oraz czy udostępnienie żądanych informacji nie podlega ograniczeniu ze względu na tajemnice prawnie chronione. Ma to związek z formą zakończenia danego postępowania i przepisami, które będą znajdować wówczas zastosowanie. Jeżeli wniosek dotyczy informacji publicznej, a brak ustawowych ograniczeń w jej udostępnieniu, organ jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w drodze czynności materialno-technicznej. Podkreślenia wymaga, że w tych sytuacjach wniosek nie musi spełniać wymogów określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Ustawa o dostępie do informacji publicznej w istocie nie przewiduje jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (możliwe jest zatem jego przesłanie także drogą elektroniczną, bez użycia podpisu elektronicznego). Wynika to z braku konieczności wykazania się przez wnioskodawcę jakimkolwiek interesem faktycznym lub prawnym. Wniosek składany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Minimalne wymogi odnośnie takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika co jest przedmiotem żądania, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej. W sprawie tej nie było wątpliwości jaki jest przedmiot żądania. Zasadniczo, informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Postępowanie to, jak wskazano już wyżej, jest postępowaniem odformalizowanym. Z tego też względu brak podpisu na wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie stanowi jego braku formalnego (v. wyrok NSA z dnia 27 marca 2018 r. sygn. akt I OSK 1701/16, orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednocześnie, odnosząc się do argumentacji odpowiedzi na skargę, wskazania wymaga, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej musi spełniać wymogi określone w art. 63 k.p.a. w sytuacji przejścia przez podmiot zobowiązany do drugiego etapu postępowania, tj. gdy zaistnieją podstawy do wydania decyzji w oparciu o art. 16 u.d.i.p. Dopiero ustalenie, że istnieje podstawa do odmowy udostępnienia informacji publicznej bądź umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. uzasadnia wezwanie wnioskodawcy do uzupełnienia braków formalnych wniosku, jeżeli wniosek jest obarczony brakami, o jakich stanowi k.p.a. Dopiero w takiej sytuacji - z mocy art. 16 ust. 2 u.d.i.p. - do decyzji, a w konsekwencji i postępowania poprzedzającego jej wydanie znajdują zastosowanie przepisy k.p.a. W sprawie tej jednakże, w świetle akt postępowania przedstawionych przez organ, organ nie zmierzał do wydania decyzji, albowiem, na tym etapie postępowania, twierdził, że nie jest podmiotem zobowiązanym. Argumentacja odpowiedzi na skargę w odniesieniu do formy wniosku nie jest zatem trafna i nie daje podstaw do oddalenia skargi. Jak wskazano już wyżej, wobec przyjęcia przez Sąd, że UFG jest podmiotem zobowiązanym, zaś w ustawowym terminie 14 dni organ nie udostępnił żądanych we wniosku informacji publicznych, jak też nie wydał decyzji administracyjnej w tym terminie o odmowie udostępnienia żądanych informacji, nie poinformował też pismem, że żądanych informacji nie posiada, Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] czerwca 2025 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Sposób rozpatrzenia wniosku na gruncie u.d.i.p. organ winien uzależnić od dokonanych ustaleń, po pierwsze, w zakresie posiadania bądź nieposiadania żądanych informacji, a następnie od oceny dopuszczalności ich udostępnienia. Sąd podkreśla, że jeśli w ocenie organu określone żądane we wniosku informacje publiczne nie podlegają udostępnieniu ze względu na ustawowe ograniczenia bądź z innych przyczyn przewidzianych w u.d.i.p. (art. 5 u.d.i.p., art. 3 u.d.i.p.), powinno to znaleźć wyraz w decyzji administracyjnej, po wezwaniu wnioskodawcy do uzupełnienia braków formalnych wniosku i ich uzupełnieniu przez wnioskodawcę. Decyzja wydana na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. wymaga należytego uzasadnienia. Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność UFG w rozpatrzeniu wniosku nie miała w tej sprawie miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ podjął w tej sprawie działanie w ustawowym terminie, po dwóch dniach udzielił wnioskodawcy odpowiedzi i choć na tym etapie postępowania odpowiedź ta nie została uznana za właściwe rozpatrzenie wniosku, to powyższe nie daje podstaw do przypisania bezczynności organu charakteru rażącego naruszenia prawa. Pod pojęciem rażącego naruszenia prawa ujmuje się sytuację, w której bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo, a więc sytuację, w której to naruszenie jest oczywiste (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). Jest to stan, w którym naruszenie to jest istotne, a więc niedające się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając charakter bezczynności nie można pominąć więc charakteru sprawy, jak i specyfiki trybu jej załatwienia (wyrok NSA z 18 marca 2015 r., sygn. I OSK 585/15). W przypadku przekroczenia przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, o tym, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie decyduje tylko sam przedmiot sprawy, ale wszystkie okoliczności z tym związane, w tym szczególnie czas trwania bezczynności (wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., sygn. akt I OSK 237/15). Bezczynność o charakterze rażącego naruszenia prawa ma miejsce wówczas, gdy w sposób jednoznaczny i znaczący doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a zarazem nie zachodzą okoliczności ekskulpujące tę bezczynność organu (wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., sygn. I OSK 1514/14). Uwzględniając powyższe – w stanie faktycznym tej sprawy – Sąd nie stwierdził rażącego naruszenia prawa. Z tych też względów Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia organowi grzywny w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 156 § 6. Grzywna jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach, wskazujących, że bez tej dodatkowej sankcji (dolegliwości finansowej) organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa. Okoliczności stanu faktycznego nie dają podstaw do zastosowania w tej sprawie tego środka prawnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. W punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1a powołanej ustawy. W punkcie 3 Sąd orzekł na podstawie art. 151 powołanej ustawy. O zwrocie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, jak w punkcie 4 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 powołanej ustawy. Do kosztów tych Sąd zaliczył uiszczony wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie radcy prawnego reprezentującego skarżącego (480 zł).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 15 października 2025
- Symbol z opisem
- 6480 658
- Hasła tematyczne
- Dostęp do informacji publicznej
- Skarżony organ
- Inne
- Sędziowie
- Andrzej Cichoń Dorota Kozub-Marciniak. Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 3, art. 14 ust. 2, art. 16 · Dz.U. 2022 poz. 902
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120, art. 149 § 1a, art. 151 · Dz.U. 2024 poz. 935
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II SAB/Po 233/25 · 11 lutego 2026
Wyrok WSA w Poznaniu z 11 lutego 2026 r., II SAB/Po 233/25
Sygnatura: IV SAB/Wr 53/26 · 11 lutego 2026
Postanowienie WSA we Wrocławiu z 11 lutego 2026 r., IV SAB/Wr 53/26
Sygnatura: II SAB/Ke 107/25 · 11 lutego 2026
Postanowienie WSA w Kielcach z 11 lutego 2026 r., II SAB/Ke 107/25
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny