II SAB/Wa 746/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Mateusz Rogala, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi F. S. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Komendant Główny Policji dopuścił się bezczynności; 2. stwierdza, że bezczynność Komendanta Głównego Policji nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz F. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Skarżący, zwany dalej "Wnioskodawcą", zarzucił Komendantowi Głównemu Policji, zwanemu dalej "organem", bezczynność przy rozpatrywaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej - sformułowanego w piśmie z [...] lipca 2025 r. W skardze zarzucono organowi naruszenie: - art 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych otwartego do podpisu w Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz.U. z 1977 r. Nr 38 poz. 167), w zakresie w jakim stanowi on o prawie do swobodnego wyrażania opinii, obejmującym swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów - bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób. według własnego wyboru - poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek podlegającej udostępnieniu informacji; doprowadziło to do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji, - art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78 poz. 483 ze zm.) w zakresie, w jakim przepisy te stanowią podstawę prawa do uzyskiwania informacji oraz dostępu do dokumentów - poprzez brak zastosowania, polegający na nieudostępnieniu podlegającej udostępnieniu na wniosek informacji, - art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o informacji", skoro z przepisów tych wynika, że – gdy informacji nie udostępniono w Biuletynie Informacji Publicznej (dalej jako "BIP") – czyni się to na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od złożenia wniosku - poprzez błędne zastosowanie; polegało ono na nieprawidłowej realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wniesiono o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku bądź stwierdzenie, że dopuścił się on bezczynności. W uzasadnieniu skargi m.in. wskazano: - 28 lipca 2025 r. Wnioskodawca - za pośrednictwem poczty elektronicznej –przesłał do organu podanie o udostępnienie informacji o treści: "Na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej wnoszę o udostępnienie aktualnych adresów e-mail umożliwiających skontaktowanie się z poszczególnymi Komendami Miejskimi Policji oraz Komendami Powiatowymi Policji. Wniosek dotyczy wszystkich Komend Miejskich i Powiatowych Policji w Polsce oraz dotyczy adresów e-mail umożliwiających wniesienie pisma do organu odpowiedzialnego za poszczególne jednostki (skrzynki komendantów poszczególnych komend bądź skrzynki sekretariatów lub dyżurnych, w zależności od organizacji pracy danej jednostki). Proszę o udostępnienie informacji w takiej formie, aby dany adres e-mail był przypisany do konkretnej jednostki (przykład: adres@email.policja.gov.pl - Komenda Miejska Policji w [...]). Preferowana forma udostępnienia informacji to plik .csv lub podobny umożliwiający wyświetlenie listy adresów w formie tabeli. Wnoszę o udostępnienie informacji za pośrednictwem poczty elektronicznej w formie załącznika do odpowiedzi na niniejszą wiadomość e-mail", - w odpowiedzi z [...] sierpnia 2025 r. organ poinformował, że dane kontaktowe opublikowano na stronach podmiotowych BIP poszczególnych jednostek Policji, - do dnia wniesienia skargi (datowana [...] sierpnia 2025 r.) organ nie udostępnił Wnioskodawcy będącej przedmiotem wniosku informacji, - w orzecznictwie przyjęto, że samo wskazanie wnioskodawcy miejsca publikacji danych w BIP może stanowić wykonanie obowiązku informacyjnego wyłącznie, gdy informacje tam zamieszczone są tożsame z zakresem wniosku, odnoszą się bezpośrednio do przedmiotu żądania i ich uzyskanie nie wymaga od wnioskodawcy dodatkowych czynności - jak wyszukiwanie, selekcja lub przetwarzanie danych; jeżeli natomiast informacja w BIP nie jest kompletna, bądź wymaga od wnioskodawcy samodzielnego zestawienia i analizy dokumentów, organ jest zobowiązany do jej udostępnienia wprost - w żądanej formie, - organ nie przedstawił przy tym żadnych odnośników do BIP, a jedynie poinformował, że poszczególne jednostki policji publikują w swoich BIP wnioskowane informacje; odesłał więc do biuletynów innych organów zaledwie poprzez poinformowanie o ich istnieniu, - gdy wnioskodawca określił w podaniu formę udostępnienia informacji, organ jest zobowiązany ją zachować – jeżeli jest to technicznie możliwe. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazano: - nie można zarzucić organowi bezczynności; odpowiedzi na wniosek udzielono bowiem w terminie, wskazanym w art. 13 ustawy o informacji, - odrębna kwestia jest, czy organ był w ogóle obowiązany do udostępnienia wnioskowanej informacji; nie było tak, gdyż: po pierwsze: co słusznie wskazano w odpowiedzi na wniosek żądane dane adresowe - adresy e-mail Komend Miejskich Policji i Komend Powiatowych Policji - udostępniono na stronach BIP tych jednostek; oznacza to, że – skoro żądaną informację publiczną wcześniej udostępniono w BIP - organ administracji publicznej nie jest zobowiązany do ponownego jej udostępnienia - w formie i sposobie wskazanym przez wnioskującego; organ informuje jedynie wnioskodawcę o miejscu, w którym upubliczniono informację (tak: wyrok NSA z o sygn. III OSK 713/22, dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych); do udostępnienia informacji publicznej są obowiązane m.in. organy administracji publicznej; takimi organami są - zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U z 2025 r. poz. 636) - komendanci powiatowi (miejscy) Policji; Komendant Główny Policji - zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o Policji - jest centralnym organem administracji rządowej wyłącznie w sprawach ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego - nie zaś w sprawach administracyjno–technicznych; należy do nich zarządzanie adresami e-mail poszczególnych organów Policji; po drugie: nawet, gdy przyjąć, że udostępniona w BIP informacja jest informacją niepełną, to - w przedmiotowej sprawie - organ nie był obowiązany do udostępnienia wnioskowanej informacji; nie jest bowiem w tejże posiadaniu - o adresach wszystkich komend miejskich i powiatowych Policji; jednostki te są odrębnymi - osobno administrują swoimi danymi teleadresowymi; Wnioskodawca winien się zatem zwrócić do tych jednostek o udostępnienie ich adresów e-mail; podmioty obowiązano wyłącznie do udostępnienia informacji, które znajdują się w ich posiadaniu; po trzecie: wniosek jest nieprecyzyjny i niejasny; obejmuje żądanie dotyczące "wszystkich Komend Miejskich Policji i Komend Powiatowych Policji"; z wniosku w istocie nie wynika, o które dokładnie komendy chodzi; ponadto we wniosku podano, że żądanie dotyczy adresów poczty elektronicznej (dalej "e-mail"), umożliwiających wniesienie pisma do organu odpowiedzialnego za poszczególne jednostki (czyli nie wiadomo, jakiego organu odpowiedzialnego); z drugiej strony podano, że chodzi o wszystkie komendy miejskie i powiatowe Policji; z wniosku nie wynika więc de facto, czy chodzi tylko o "wszystkie komendy, czy również o organ odpowiedziany za te jednostki", o jaki ewentualnie organ chodzi a także o jaki zakres odpowiedzialności; w 10 ust. 1 ustawy o informacji ustanowiono tymczasem, że informację publiczną udostępnia się na wniosek, jeżeli nie została umieszczona w BIP lub centralnym repozytorium; pismo w tej sprawie może mieć dowolną postać, ale powinno z niego wynikać w jasny sposób, co jest jego przedmiotem; wniosek nie musi odpowiadać szczególnym wymogom formalnym; winien być jednak jasno sformułowany, aby możliwe było określenie przedmiotu i zakresu żądania; podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej jest bowiem związany treścią wniosku i nie może żądać, aby autor dokonywał jego sprecyzowania lub uzupełnienia. Skargę rozpoznano w trybie uproszczonym, wobec treści art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm). Sąd zważył, co następuje: Bezczynność organu administracji publicznej – w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje on czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął wymaganej czynności. Dla skuteczności skargi nie ma znaczenia, z jakich powodów nie podjęto określonego rozstrzygnięcia lub nie wykonano czynności - w szczególności, czy jest to następstwem zawinionej lub nie - opieszałości organu w ich podjęciu lub dokonaniu (tak: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86). Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w ciągu 14 dni. W terminie tym obowiązany do udzielenia informacji powiadamia wnioskodawcę o ewentualnym braku możliwości jej przekazania w danym czasie oraz wskazuje, kiedy ją udostępni – nie później jednak niż po dwu miesiącach od wpływu wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o informacji). Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje natomiast w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 ustawy o informacji). W judykaturze ukształtował się pogląd, że – gdy żądanie udostępnienia informacji nie dotyczy w istocie objętej pojęciem publiczna, bądź obowiązany podmiot nie dysponuje w ogóle żądaną informacją – powiadamia się o tym wnioskodawcę pismem (tak: wyrok NSA z 11 grudnia 2002 r., o sygn. II SA 2867/02, publ. Wokanda 2003/6/33). Spory w danym zakresie rozstrzyga zaś sąd administracyjny - w razie wniesienia skargi na bezczynność podmiotu, od którego żądano informacji. W realiach rozpatrywanej sprawy nie budzi wątpliwości, jej stan faktyczny, co do istotnych uwarunkowań - data wpływu wniosku do organu, brzmienie żądania oraz udzielenie odpowiedzi, z zachowaniem terminu określonego, w art. 13 ust. 1 ustawy o informacji - pismem z 1 sierpnia 2025 r.). Nie przekazano w nim żądanym formacji w wynikającym z wniosku zakresie - określone zestawienie adresów e-mail jednostek organizacyjnych Policji. Spór wprowadza się do tego, czy udzielenie wyjaśnienia, że stosowne dane znajdują się w BIP - na stronach poszczególnych jednostek - stanowiło w danym przypadku realizację powinności, wynikających z ustawy informacji. Jest zaś poza sporem, że: - żądana informacja stanowiła publiczną oraz - organ należał do obowiązanych takową udostępniać. W realiach rozpoznawanej sprawy należy uznać za trafne wywody skargi w zakresie, gdzie zarzucono organowi brak stosownej realizacji wniosku w terminie - mimo udzielenia określonej odpowiedzi. W istocie żądaną informacją było stosowne zestawienie wszelkich adresów e-mail, służących kontaktowaniu się obywateli z terenowymi jednostkami Policji. Generalna dostępność takiej informacji dla każdej osoby - np. poprzez pobranie stosownych danych ze stron BIP, prowadzonych przez poszczególne jednostki - nie zwalniałaby organów z powinności udostępnienia stosownego zestawienia gdyby takim w istocie dysponował. Cechą żądanej informacji było bowiem to, że dotyczyła zestawienia konkretnych, wyselekcjonowanych danych. Informacją jest w tym przypadku konkretny zbiór adresów (e-mail), o które wnosił zresztą Wnioskodawca w określonym formacie - gdyby organ takowym dysponował. Nieudostępnienie danej informacji, obejmującej wiadomości - możliwe generalnie do pozyskania na stronach publicznie dostępnych - nie znajdowałby uzasadnienia, gdyby organ dysponował zestawieniem. Godzi się przy tym zauważyć, że sama okoliczność możliwości uzyskania określonymi informacji przez samego Wnioskodawcę - poprzez przejrzenie szeregu zbiorów, zaś analogicznie przez organ, do którego skierowano żądanie - nie determinuje, jakoby mogła być ona zaklasyfikowana, jako przetworzona, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 in fine ustawy o informacji. Kluczowym jest, czy dane wiadomości zgromadzono w zbiorach własnych danego organu. Tak należy rozumieć sformułowanie: "będące w posiadaniu takich informacji", w myśl art. 4 ust. 3 ustawy o informacji. W przeciwnym razie z art. 3 ust. 1 pkt 1 in fine danego aktu, wynikałaby powinność przygotowywania informacji dla potrzeb wnioskodawców - wykraczających w istocie poza pozostające w dyspozycji podmiotu dane. Odnosząc te rozważania do realiów rozpoznawanej sprawy, dopiero na etapie odpowiedzi na skargę organ zadeklarował wprost, że nie dysponuje żądanymi przez Wnioskodawcę danymi (tak: drugi argument przemawiający za brakiem powinności udostępnienia informacji). Wówczas to więc uczyniono zadość wynikającym z ustawy o informacji wymaganiom – udzielono właściwych, pełnych wyjaśnień w granicach żądania. Czyni to bezprzedmiotowym wniosek skargi o zobowiązanie organu do załatwienia sprawy. Zasadnym było natomiast stwierdzenie przez Sąd, że organ - na dzień wniesienia skargi - pozostawał w bezczynności. W odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji, udzielonej z zachowaniem wynikającego z art. 13 ustawy o informacji terminu, nie wskazano prawidłowo przeszkód, dla których nie można było zrealizować żądania - co było zresztą przesłanką wniesienia niniejszej skargi (tak: jej uzasadnienie). Chybiona jest przy tym argumentacja organu - zamieszczona w odpowiedzi na skargę – co do opisanych jako pierwsza i trzecia przesłanka braku powinności udostępnienie informacji. W ocenie Sądu wniosek sformułowano stosunkowo szeroko lecz był jasny – co do zakresu żądanych adresów służących korespondencji obywatelki z terenowymi jednostkami Policji. Chodziło o wskazanie adresów konkretnych osób bądź komórek wewnętrznych. Jak wskazano wcześniej, chybione są także wywody, jakoby powinność udostępnienia stosownego zestawienia stanowiących informacje publiczną danych - gdyby organ nim dysponował – nie dotyczyła przypadków, gdy zestawienie takie sporządzić może sam wnioskodawca - przy wykorzystaniu publicznie dostępnych zasobów w sieci Internet. Błędnie kwalifikując żądanie Wnioskodawcy, jako dotyczące wiadomości, której organ nie musi udostępnić wobec możliwości jej samodzielnego pozyskania - przez wyszukiwanie sieci Internet - naruszono przepisy prawa materialnego, gdzie określono zakres powinności udostępniania informacji - odpowiednio wskazany w skardze art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz normy prawa międzynarodowego a także nie wymieniony w zarzutach art. 1 ust. 1 ustawy o informacji - w tego zaś następstwie, uchybiono – wynikającym, ze wskazanego jako ostatni aktu - terminom udostępnianie informacji (art. 13). Bezczynność organu nie miała jednak charakteru intencjonalnego. Informacji nie udostępniono w następstwie sformułowania mylnej oceny, jakoby organ nie był do tego obowiązany - wobec figurowania określonych informacji, jako publicznie dostępnych. Przy tym - na etapie formułowania odpowiedzi na skargę – organ udzielił wyczerpujących wyjaśnień. Wskazał mianowicie, że żądaną informacją w ogóle nie dysponuje. Okoliczność ta, jakkolwiek nie uwalnia z zarzutu bezczynności, ma jednak znaczenie w kontekście oceny jej zakresu. Uzasadnia przyjęcie, że nie ma ona charakteru rażącego naruszenia prawa. Z powyższych względów, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w pkt 1-2 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania rozstrzygnięto w pkt 3 sentencji - w myśl art. 200 powyższej ustawy. Poniesione koszty stanowił wpis od skargi.