II SAB/Wa 679/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. J. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2023 r. o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z [...] października 2023 r. zatytułowanym "WNIOSEK o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego" K. J. (dalej jako: skarżący) działając na podstawie art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej jako: k.p.a.) skierowanym do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako: organ) wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Zakładu Emerytalno – Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako: Dyrektor ZER MSWiA) z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr. [...], oraz o przekazanie wniosków o wydanie zaświadczeń organowi pierwszej instancji. Po rozpoznaniu wniosku, organ postanowieniem z [...] listopada 2023 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania. Na niniejsze postanowienie, skarżący 4 grudnia 2023 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, która została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 lipca 2024 r. o sygn. akt II SA/Wa 7/24. Skarżący, z uwagi na nie wydanie przez organ żądanego rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku, [...] października 2024 r. skierował do organu pismo określone jako "PONAGLENIE", a następnie tego samego dnia wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania niniejszego wniosku. W treści skargi skarżący wniósł m.in. o: - stwierdzenie bezskuteczności czynności ministra; - stwierdzenie, że od daty czynności organ popadł w stan zaskarżalnej bezczynności w wydaniu w zakresie żądania strony unieważnienia aktu organu niższej instancji; - stwierdzenie, że organ popadł w stan rażącej bezczynności; - zobowiązanie organu do niezwłocznego wydania w zakresie żądania strony unieważnienia postanowienia Dyrektora ZER MSWiA merytorycznego rozstrzygnięcia spełniającego wszystkie konstytutywne wymagania określone w art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący uzasadniając skargę przywołał fragmenty orzecznictwa i piśmiennictwa dotyczące dopuszczalności stosowania nadzwyczajnych środków weryfikacji rozstrzygnięć administracyjnych w odniesieniu do postanowień o odmowie wydania zaświadczenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Sąd zważył, co następuje: Bezczynność organu administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako: p.p.s.a.), ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje on czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie kończy go wydaniem w terminie stosownego aktu, lub nie podjął wymaganej czynności. Dla skuteczności skargi nie ma znaczenia, z jakich powodów nie podjęto określonego akta lub nie wykonano czynność - w szczególności, czy jest to następstwem zawinionej lub nie-opieszałości organu w ich podjęciu lub dokonaniu (tak: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86). Skargę na bezczynność można wnieść po upływie przewidzianego do załatwienia sprawy terminu, po wyczerpaniu środków zaskarżenia – ponaglenia w myśl art. 37 § 1 k.p.a. W rozpoznawanym przypadku uczyniono zadość temu obowiązkowi (ponaglenie z [...] października 2024 r.) Nie zakreślono w przepisach wymaganego minimalnego bądź maksymalnego okresu pomiędzy wykorzystaniem środków, wskazanych w art. 37 § 1 k.p.a., w zw. z art. 52 p.p.s.a., a wniesieniem skargi. Stosownie do art. 35 § 1 k.p.a., zobowiązano organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. W przypadku sprawy, wymagającej postępowania wyjaśniającego, powinno to nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od wszczęcia postępowania (§ 3). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w określonym w art. 35 k.p.a. terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony. Ma przy tym podać przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin jej załatwienia (art. 36 k.p.a.). Samo sprostanie tej powinności nie wyłącza możliwości uznania, że organ pozostaje w zwłoce, lecz w trybie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. W świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r. o sygn. akt II OPS 5/19 "wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.". Ponadto w orzecznictwie wskazuje się, że bezczynność to sytuacja, w której organ nie podejmuje czynności, bądź nie załatwia sprawy, natomiast nie stanowi bezczynności sytuacja, gdy organ prowadząc postępowanie i wydając decyzję, albo podejmując określone czynności w sprawie, wydaje ją niezgodnie z wolą wnioskodawcy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 października 2020 r. o sygn. akt II SAB/Gl 44/20). W niniejszej sprawie, organ po rozpoznaniu wniosku skarżącego z [...] października 2023 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora ZER MSWiA, wydał i doręczył skarżącemu postanowienie z [...] listopada 2023 r. o odmowie wszczęcia postępowania. W związku z powyższym, należy uznać, że organ wydając orzeczenie kończące postępowanie w sprawie, nie pozostaje w bezczynności na dzień wniesienia skargi, ponieważ sprawę zainicjowaną stosownym wnioskiem załatwiono przed tą datą, wobec tego skargę należało odrzucić. Z powyższych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzeczono jak sentencji postanowienia.