II SAB/Wa 606/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędziowie WSA Adam Lipiński (spr.), Andrzej Góraj, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi P. B. na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpoznania zażalenia z dnia [...] marca 2016 r. 1. stwierdza, że Minister Obrony Narodowej dopuścił się bezczynności; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie.

P. B. w skardze z dnia [...] lipca 2016 r., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucił Ministrowi Obrony Narodowej bezczynność w rozpatrzeniu zażalenia na postanowienie o odmowie przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego. Wskazał, iż zażalenie złożył w dniu [...] marca 2016 r. i pomimo wezwania organu do zaprzestania bezczynności, pismem z dnia [...] lipca 2016 r., do dnia złożenia niniejszej skargi, zażalenie to nie zostało rozpatrzone. W konkluzji niniejszej skargi na bezczynność P. B. wniósł także o ukaranie Ministra Obrony Narodowej maksymalną, przewidzianą przepisami, karę finansową. Skarga wpłynęła do organu w dniu [...] lipca 2016 r. Minister Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Organ argumentował, iż w dniu [...] marca 2016 r. P. B. wniósł do Ministra Obrony Narodowej za pośrednictwem Prezesa Agencji Mienia Wojskowego zażalenie (zatytułowane skargą), w którym zaskarżył postanowienie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] lutego 2016 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] maja 2012 r. Zainteresowany wniósł jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania oraz o wznowienie postępowania w sprawie wypłaty odprawy mieszkaniowej i podtrzymał swoje wcześniejsze nierozpatrzone wnioski o wyłączenie z udziału w sprawie urzędników MON. Zażalenie to wpłynęło do Ministerstwa Obrony Narodowej w dniu [...] marca 2016 r. Z uwagi na zawiłość sprawy i ilość złożonych wniosków, Podsekretarz Stanu w MON działając z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej wystosował w dniu [...] maja 2016 r. do P. B. pismo odnoszące się do tych wniosków oraz informujące, iż zażalenie na postanowienie Prezesa Prezes AMW z dnia [...] lutego 2016 r. zostanie rozpatrzone nie później niż w ciągu 30 dni od dnia wydania przez Ministra Obrony Narodowej postanowienia w przedmiocie złożonego wniosku o wyłączenie pracowników organu. P. B. pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. wniósł o spotkanie i umożliwienie zapoznania się z pełną dokumentacją zgromadzoną w sprawie oraz umożliwienie udzielenia ewentualnych dodatkowych wyjaśnień. Odniósł się również do kwestii wyłączenia pracownika Agencji Mienia Wojskowego. Organ pismem z dnia [...] lipca 2016 r., po wcześniejszym uzgodnieniu telefonicznym, poinformował stronę o możliwości realizacji jej wniosku z dnia 8 czerwca br. w siedzibie Ministerstwa Obrony Narodowej w dniu 3 sierpnia br. Spotkanie odbyło się w wyznaczonym terminie. Na powyższą okoliczność został sporządzony w dwóch egzemplarzach protokół z udostępnienia akt sprawy zawierający wnioski i wyjaśnienia P. B. Jeden egzemplarz protokołu otrzymała strona. W dniu [...] sierpnia 2016 r. Minister Obrony Narodowej wydał postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] lutego 2016 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt. 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Rozwinięcie zasad orzekanie w tego typu sprawach stanowią postanowienia przepisu art. 149 tej ustawy. Skarga została poprzedzona wnioskiem o zaprzestanie naruszenia prawa, sporządzonym przez skarżącego w dniu [...] lipca 2016 r. i złożonym do MON w tymże dniu, co wynika z adnotacji zamieszczonej na odwrocie tego pisma, oparzonej okrągłą pieczęcią organu i datą [...] lipca 2016 r. Zatem, zgodnie z treścią art. 52 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarżący spełnił przesłankę umożliwiającą formalne wniesienie niniejszej skargi. Skarga zarzucająca bezczynność jest zasadna, albowiem Minister Obrony Narodowej pozostawał w bezczynności w rozpatrzeniu zażalenia P. B., nie podejmując do dnia [...] maja 2016 r. żadnych czynności w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustalił, iż zażalenie P. B. na postanowienie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] lutego 2016 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania administracyjnego wpłynęło do Ministra Obrony Narodowej w dniu [...] marca 2016 r. Zatem od tej daty rozpoczął bieg termin do załatwienia spawy. Pierwszą czynnością dokonana przez organ w tej spawie było sporządzenie w dniu [...] maja 2016 r. pisma informującego skarżącego o przyczynach zwłoki w rozpatrzeniu jego zażalenia oraz wskazującego na wcześniejszą potrzebę rozpatrzenia jego wniosku w zakresie wyłączenia z udziału w sprawie urzędników MON i wskazującego na termin załatwienia zażalenia. W art. 35 Kpa ustawodawca określił terminy maksymalne do załatwiania spraw. W § 3 tego przepisu, dla załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym, wyznaczono maksymalnie miesięczny termin. Jednakże terminy wskazane w art. 35 Kpa mogą być przedłużane w przypadku szczególnego skomplikowania sprawy a także z powodu przypadków od organu niezależnych. Wówczas, zgodnie z treścią art. 36 Kpa na organie ciąży obowiązek powiadomienia strony o takim przypadku niemożności załatwienia sprawy w terminie przewidzianym w art. 35, podania przyczyny zwłoki i wskazania nowego terminu załatwienia sprawy. Organ poinformował skarżącego o niemożności załatwienia spawy w terminie ustawowym i przyczynie zwłoki oraz wskazał nowy termin załatwienia przedmiotowego zażalenia dopiero pismem z dnia [...] maja 2016 r., zatem z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 35 Kpa. Powyższe, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie czyni skargę zarzucającą bezczynność zasadną. Dla tej oceny nie ma znaczenia, iż po powyższym piśmie organu, postępowanie było prowadzone i dokonano czynności procesowych z udziałem skarżącego oraz w rezultacie tego postępowania w dniu [...] sierpnia 2016 r. organ wydał ostateczne postanowienie w sprawie przedmiotowego zażalenia. Istotne jest spóźnione sporządzenie przez organ pisma informującego o zwłoce, jej przyczynach i wskazujące nowy termin załatwienia spawy. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził, iż organ dopuścił się bezczynności (pkt 1 wyroku), jednakże bezczynność ta nie miała cech rażącego naruszenia prawa (pkt 2 wyroku), albowiem naruszenie przez organ terminu do załatwienia niniejszej spawy nie było nadmierne i uzasadnione po części także żądaniami skarżącego. Z tych wyżej wspomnianych przyczyn nie było zasadne, zawarte w skardze żądanie, ukarania Ministra Obrony Narodowej karą grzywny (tym bardziej maksymalną) i dlatego na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w tej części skargę oddalił (pkt 3 wyroku).