II SAB/Wa 58/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska - Krupa po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. z siedzibą w [...] na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] maja 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: odrzucić skargę.

R. z siedzibą w [...] (zwana dalej "Skarżącą"), reprezentowana przez F. S. (Company Director, zwany dalej "Osobą niepełnoletnią"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] maja 2020r. o udostępnienie informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niedopuszczalna. Osoba niepełnoletnia (urodzona [...] października 2002r.) założyła w [...], zgodnie z przepisami prawa [...], Skarżąca, której jest jedynym przedstawicielem i założycielem (dokumenty rejestrowe załączone do skargi). Skargę złożyła więc - 17 czerwca 2020r. - Osoba niepełnoletnia. Zgodnie z art. 28 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a.") osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stosownie do definicji zawartej w art. 26 § 1 P.p.s.a. zdolność procesowa to zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych. Pełną zdolność procesową posiadają osoby pełnoletnie i nieubezwłasnowolnione, a także małoletni, którzy zawarli związek małżeński (art. 10, art. 11 k.c.). Sąd Najwyższy w wyroku z 13 stycznia 2010 r., sygn. akt II CSK 323/09 stwierdził bowiem, że tylko przepis prawa materialnego, stanowiącego podstawę interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony (LEX nr 602680). Z powyższego wynika, że Osoba niepełnoletnia w dniu złożenia skargi nie była uprawniony do działania w imieniu Skarżącej przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, nie posiadała bowiem, w myśl art. 26 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 11 k.c., pełnej zdolności procesowej. Art. 11 k.c. stanowi bowiem, że pełną zdolność do czynności prawnych nabywa się z chwilą uzyskania pełnoletniości. Sąd stwierdza, że jakkolwiek na podstawie przepisów prawa [...] - Companies Act 2006, Section 157 - na stanowisko Company Director można powołać osobę, która ukończyła 16 lat, tym niemniej Sąd w przypadku kolizji norm prawa polskiego i [...] ma obowiązek sięgnąć do art. 7 ustawy z 4 lutego 2011r. Prawo prywatne międzynarodowe (Dz.U. z 2015r., poz. 1792, zwana dalej: "u.P.p.m."). Z normy tej wynika, że prawa obcego nie stosuje się, jeżeli jego stosowanie miałoby skutki sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej. Z uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 grudnia 2019r. sygn. akt II OPS 1/19 wynika, że klauzula wyrażona w art. 7 u.P.p.m., stanowi zabezpieczenie przed skutkami zastosowania prawa obcego, przewidującego rozwiązania sprzeczne z podstawowymi (m.in. konstytucyjnymi) wartościami akceptowanymi w polskim porządku prawnym. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 lutego 2018r. sygn. akt II OSK 1112/16 wskazał natomiast, że prawa obcego nie stosuje się, jeżeli jego stosowanie miałoby skutki sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej (oba ww. orzeczenia dostępne na www.nsa.gov.pl). Skoro Osoba niepełnoletnia nie posiada, według prawa polskiego, zdolności procesowej do podejmowania czynności w postępowaniu prowadzonym przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, to nie może skutecznie działać w tym postępowaniu, jako przedstawiciel ustawowy Skarżącej, z powołaniem się na prawo brytyjskie. Twierdzenie przeciwne kolidowałoby z podstawowymi zasadami krajowego porządku prawnego, określającymi zdolność do samodzielnego działania w ramach stosunków prawnych, w tym stosunków o charakterze procesowym (por. np. postanowienie NSA z 19 listopada 2020r. sygn. akt I OZ 941/20). Sąd wskazuje, że z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej skarżącego i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, Sąd – stosownie do art. 58 § 2 P.p.s.a., odrzuci skargę, gdy brak nie zostanie uzupełniony. Sąd wskazuje, że żądanie uzupełnienia braku w stanie faktycznym sprawy jest niemożliwe, gdyż do osiągnięcia pełnoletności przez Osobę pełnoletnią nie jest możliwe jego usunięcie. Skarżąca w chwili wniesienia skargi do WSA w Warszawie posiadała bowiem jednoosobową radę dyrektorów w osobie Osoby niepełnoletniej. Sąd w tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.