II SAB/Wa 235/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. L. na bezczynność Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o zawieszenie postępowania dotyczącego ponownego ustalenia wysokości przysługującej emerytury postanawia: odrzucić skargę.

I. L. złożył do Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek z dnia 14 czerwca 2017 r. w którym domagał się zawieszenia postępowania wszczętego w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury, do czasu zakończenia postępowania zapoczątkowanego wnioskiem złożonym w trybie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r., poz. 132 ze zm.). Pismem z dnia 18 września 2017 r. strona wniosła do organu ponaglenie oraz wezwała do niezwłocznego załatwienia przedmiotowej sprawy. Pismem z dnia 21 marca 2018 r. I. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o zawieszenie postępowania dotyczącego ponownego ustalenia wysokości przysługującej emerytury. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do wydania w terminie jednego miesiąca stosownego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 2 w zw. z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) - dalej P.p.s.a., sądy administracyjne rozpoznają sprawy sądowoadministracyjne, czyli sprawy z zakresu kontroli działalności administracyjnej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg i sprzeciwów na akty, bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania określone w art. 3 § 2, 2a i 3 P.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 P.p.s.a.). Rozpatrywanie niniejszej sprawy należy zacząć od ustalenia czy skarga na bezczynność Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o zawieszenie postępowania wszczętego dotyczącego ponownego ustalenia wysokości emerytury podlega rozpatrzeniu przez sąd administracyjny. Z treści art. 180 § 1 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego wynika, iż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy tego kodeksu, ale tylko wówczas, gdy przepisy szczególne dotyczące ubezpieczeń nie ustalają odmiennych zasad postępowania w tych sprawach. Takimi szczególnymi przepisami są regulacje zawarte w ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r., poz. 132 ze zm.). Art. 32 ust. 4 wskazanej ustawy ustanowił regułę zaskarżania podejmowanych przez organ emerytalny decyzji dotyczących prawa do zaopatrzenia emerytalnego i jego wysokości do właściwego sądu, według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, a więc do sądu powszechnego. Analogiczne przepisy zawarte zostały w art. 83 ust. 2 i art. 83a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 963 ze zm.). W uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2011 r. (sygn. akt I UZP 3/10, Lex nr 738185), mającej moc zasady prawnej przyjęto, iż od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (organu rentowego) wydanej na podstawie art. 83a ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w przedmiocie nieważności decyzji przysługuje odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Zdaniem orzekającego Sądu, wskazana uchwała znajduje również zastosowanie do decyzji wydanych w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury. Wyłączenie kognicji sądu administracyjnego na etapie zaskarżania decyzji organu emerytalnego w przedmiocie prawa do zaopatrzenia emerytalnego i jego wysokości pozbawia sprawę dotyczącą tej decyzji charakteru administracyjnego i nadaje jej charakter sprawy cywilnej. Z treści art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. wynika, że sądy administracyjne są właściwe w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie sprawy wyłącznie w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu, który wymienia decyzje, postanowienia i inne akty władcze wydane w sprawach administracyjnych. Chodzi zatem o takie rozstrzygnięcia, których przedmiotem jest sprawa administracyjna w znaczeniu co najmniej procesowym, a więc w której, niezależnie od jej materialnoprawnego charakteru, przepisy prawa przewidują możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Opisana powyżej sytuacja nie ma miejsca w sprawie niniejszej. Zaskarżona bezczynność organu dotyczy sprawy cywilnej, w której wyłączono sądowoadministracyjny tryb zaskarżenia, eliminując również możliwość skutecznego wniesienia skargi na bezczynność na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Sądu, zasadnicze znaczenie dla ustalenia właściwości rzeczowej Sądu w niniejszej sprawie ma przedmiot sprawy. Skarga na bezczynność Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji dotycząca rozpatrzenia wniosku o zawieszenie postępowania wszczętego w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości przysługującej emerytury nie należy do właściwości sądu administracyjnego i podlega odrzuceniu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.