II SAB/Sz 19/17

Dnia 12 maja 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jej skargi na bezczynność Dyrektora Gimnazjum w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.

E.G. reprezentowana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na bezczynność Dyrektora Gimnazjum im. [...]. W dniu [...] do Sądu wpłynął wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca wyjaśniła, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie bez uszczerbku w kosztach utrzymania siebie i dwóch małoletnich córek ponieważ jest zatrudniona na umowę o pracę na część etatu i jej wynagrodzenie za pracę wynosi [...] zł miesięcznie. Ponadto otrzymuje alimenty na córki w kwocie [...] zł miesięcznie. Koszty utrzymania domu w którym mieszka skarżąca wynoszą ok. [...] zł miesięcznie, leki konieczne dla córek ok. [...] zł. Ponadto, wnioskodawczyni spłaca pożyczkę w wysokości [...] zł w ratach po [...] zł przez najbliższe sześć lat i pożyczkę w kwocie [...] zł. Po odliczeniu tych wydatków pozostaje jej [...] zł na zakup żywności dla siebie i dzieci i na najpotrzebniejsze wydatki, co nie pozwala na wygospodarowanie środków na koszty sądowe. Jednocześnie wnioskodawczyni oświadczyła, że mieszka wyłącznie z córkami, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Wezwaniem z dnia [...] (doręczonym pełnomocnikowi [...]) starszy referendarz sądowy zobowiązał skarżącą do przedłożenia, w terminie 7 dni: - kopii decyzji w sprawie podatku od nieruchomości położonej w [...] nr [...] za 2017 r., - dowodów potwierdzających wydatki skarżącej poniesione na utrzymanie tego domu oraz leczenie córek, w okresie ostatnich trzech miesięcy, - dowodu potwierdzającego wysokość wynagrodzenia skarżącej z tytułu wynagrodzenia za pracę, - przetłumaczonego na język polski zaświadczenia o wysokości wynagrodzenia skarżącej z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej zarejestrowanej w [...] w formie Spółki A., - wyciągów z zestawieniem operacji z posiadanych rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - kopii wyroku zasądzającego alimenty na rzecz dzieci wraz z dowodami potwierdzającymi uzyskanie świadczeń w okresie ostatnich trzech miesięcy, - kopii umowy pożyczki i kopii umowy kredytu wraz z harmonogramami spłat, - oświadczenia skarżącej, z jakich środków, wobec deklarowanej trudnej sytuacji finansowej, opłaca profesjonalnego pełnomocnika, - kopii umowy zawartej przez skarżącą z jej pełnomocnikiem z wyboru, w części obejmującej wysokość ustalonego wynagrodzenia i zasad jego płatności. Skarżąca na wezwanie nie odpowiedziała. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – dalej "p.p.s.a", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Oznacza to, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 p.p.s.a., to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. W myśl art. 255 ww. ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Skarżąca w złożonym wniosku podała, że wraz z córkami mieszka w domu, którego koszty utrzymania wynoszą [...] zł miesięcznie. Nie podała czyją własność stanowi ten dom, oświadczyła jedynie, że nie posiada żadnych nieruchomości. W oświadczeniu o dochodach i wydatkach podała, że miesięczne dochody jej rodziny wynoszą [...] zł, a wydatki na utrzymanie domu, leki dla córek i spłatę pożyczki [...] zł miesięcznie. Przy czym skarżąca spłaca kredyt którego wysokości raty nie podała, a mimo to pozostaje jej [...] zł na wyżywienie i inne wydatki. Oświadczenie skarżącej o sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach okazało się niewystarczające do oceny o jej rzeczywistej sytuacji rodzinnej, majątkowej i możliwości płatniczych, a skarżąca, mimo wezwania, nie przedłożyła dowodów pozwalających na ocenę tej sytuacji. W tej sytuacji należało uznać, że nie wykazała w sposób przekonujący, iż rzeczywiście znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej uiszczenie wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.