II SAB/Po 75/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O. B. i J. S. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia odrzucić skargę co do J. S.

O. B. i J. S. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Badanie merytoryczne skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania była skarga na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Sprawy z zakresu dostępu do informacji publicznej są rozpatrywane w związku z wnioskiem konkretnego podmiotu i odnoszą się do zindywidualizowanego roszczenia tego podmiotu, a nie do praw i obowiązków innych osób, którym również przysługuje publiczne prawo podmiotowe dostępu do informacji publicznej. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Aby doszło do powstania obowiązku organu do podjęcia określonych prawem czynności musi nastąpić zdarzenie, które zainicjuje postępowanie w sprawie. W przypadku spraw z zakresu dostępu do informacji publicznej, w których to sprawach tryb postępowania jest uregulowany w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zdarzeniem inicjującym postępowanie będzie zawsze złożenie przez stronę wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Tylko w sytuacji, gdy taki wniosek zostanie złożony, Sąd może oceniać, czy organ był zobowiązany do jego rozpatrzenia, a co za tym idzie, czy pozostaje w bezczynności. W przypadku zaś, gdy postępowanie w sprawie się nie toczy, albowiem z uwagi na brak wniosku danego podmiotu nigdy nie zostało wszczęte, nie można stawiać organowi zarzutu bezczynności. Skarga w takich przypadkach jest niedopuszczalna i winna być odrzucona. W niniejszej sprawie należy również pamiętać, iż w myśl art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143– dalej jako p.p.s.a.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Skarżącym może być zatem każdy, kto ma w tym interes prawny. O interesie prawnym w rozumieniu zacytowanego przepisu można mówić tylko wówczas, gdy ma on oparcie w przepisach prawa. Najczęściej wynika on z przepisów prawa materialnego, czasami procesowego czy przepisów ustrojowych. Posiadanie interesu prawnego i tym samym uprawnienia wniesienia skargi do sądu powinno być rozumiane wyłącznie jako obiektywna, aktualna, rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż z wnioskiem z dnia 26 stycznia 2026 r. o udostępnienie informacji publicznej wystąpiła wyłącznie O. B. i to jej organ pismem z dnia 27 stycznia 2026 r. udzielił odpowiedzi. Natomiast skargę na bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku O. B. wniósł również J. S., pomimo, że sam nie był wnioskodawcą jak również nie był stroną postępowania toczącego się z wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Z tych też względów powtórzyć należy, iż sprawy z zakresu dostępu do informacji publicznej są rozpatrywane w związku z wnioskiem konkretnego podmiotu i odnoszą się do zindywidualizowanego roszczenia tego podmiotu, a nie do praw i obowiązków innych osób. Z tych też względów skoro postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zostało zainicjowane wyłącznie przez O. B., to tylko ona miała prawo wnieść skargę na bezczynność organu w zakresie rozpoznania jej wniosku. Mając powyższe na uwadze Sąd, uznając, iż J. S. nie był podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi na bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku O. B. o udostępnienie informacji publicznej, skargę co do J. S. odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a..