II SAB/Ol 42/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Osipuk po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. K. na przewlekłe prowadzenie przez Dyrektora Szkoły (...) postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej postanawia odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia

W dniu 21 lutego 2023 r. P. K. (dalej jako: "skarżący"), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie decyzję nr (...) z 24 stycznia 2023 r., wydaną przez Z. Sp. z o.o., utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Szkoły (...) (dalej jako: "Dyrektor Szkoły") z 21 grudnia 2022 r. w sprawie odmowy udostępnienia skarżącemu wnioskowanej informacji publicznej wobec niewykazania szczególnego interesu do uzyskania informacji przetworzonej. W skardze na decyzję skarżący zarzucił również przewlekłe prowadzenie postępowania. Podniósł, że działanie organu ma na celu utrudnianie dostępu do informacji publicznej. Zdaniem skarżącego, bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku, ma charakter rażącego naruszenia prawa. W wykonaniu wezwania tut. Sądu, pełnomocnik skarżącego w piśmie z 29 marca 2023 r. podał, że wskazana w skardze przewlekłość postępowania dotyczy zarówno organu pierwszej, jak i drugiej instancji. W związku z powyższym, skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Szkoły została wyłączona do odrębnego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259, dalej jako: "p.p.s.a."), przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak. Z treści art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a." wynika, że bezczynność to stan niezałatwienia sprawy w określonym przepisami terminie. Przewlekłość zaś występuje, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). W orzecznictwie przyjmuje się w związku z tym, że bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Natomiast przez przewlekłość postępowania przed organem administracji publicznej należy rozumieć brak należytego zaangażowania organu w załatwieniu sprawy. Przewlekłość postępowania obejmuje takie przypadki prowadzenia postępowania, jak np. wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, wykonywanie czynności pozornych powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzeby wynikające z istoty sprawy, stan zastoju procesowego wynikający z zaniechania lub wadliwości działań organu (por. wyroki WSA w Olsztynie: z dnia 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SAB/Ol 9/12 oraz z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SAB/Ol 85/15, dostępne w CBOSA). Instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma na celu ochronę praw strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia czynności kończących postępowanie w sprawie (art. 149 § 1 p.p.s.a.), jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Dlatego też w orzecznictwie zgodnie wskazuje się na specyfikę badania takich skarg, która polega na tym, że sąd ogranicza się do skontrolowania, czy organ rzeczywiście nie podjął stosownych działań w załatwieniu wniosku, do którego był zobowiązany. Oznacza to, że rozpatrując skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd nie wnika, jaka decyzja powinna zapaść w sprawie, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie zostało wydane orzeczenie administracyjne albo została dokonana stosowna czynność (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 1628/14, dostępne w CBOSA). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że Dyrektor Szkoły, któremu skarżący zarzuca przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej, już to postępowanie zakończył wskazaną na wstępie decyzją, utrzymaną następnie w mocy przez organ drugiej instancji. Oznacza to, że Dyrektor Szkoły nie pozostaje w zwłoce w załatwieniu wniosku. Zgodnie z uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 oraz z dnia 7 marca 2022 r., sygn. akt II OPS 1/21 (dostępne w CBOSA), skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania wniesiona po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 269 § 1 p.p.s.a., skład orzekający jest związany stanowiskiem wyrażonym w wymienionych uchwałach NSA. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 23 lutego 2021 r., sygn. akt II OSK 1096/20, dostępne w CBOSA, skoro w momencie wniesienia skargi nie występował zarzucany skargą stan przewlekłości postępowania, bowiem postępowanie to zostało uprzednio zakończone decyzją, to – w kontekście wskazanej wyżej uchwały 7 sędziów NSA z dnia 22 czerwca 2020 r. – brak było podstaw do merytorycznego rozpoznania takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie stwierdzania o tym, czy organ administracji dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.