II SAB/Lu 94/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędzia WSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi Fundacji "[...]" z siedzibą w W. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego Lublin - Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku w sprawie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Prezes Sądu Rejonowego Lublin - Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku Fundacji "[...]" z siedzibą w W. z 7 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie żądania udostępnienia informacji publicznej; IV. zasądza od Prezesa Sądu Rejonowego Lublin - Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku na rzecz Fundacji "[...]" z siedzibą w W. kwotę 100 (sto) złotych z tytułu zwrotu kosztów postępowania.

Fundacja [...] z siedzibą w W. złożyła (7 grudnia 2025 r.) do Sądu Rejonowego [...] w L. z siedzibą w Ś. (dalej: organ; SR) wniosek (datowany na 25 listopada 2025 r.) o udostępnienie informacji publicznej poprzez wskazanie mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez prezesa oraz wiceprezesów sądu. Wniosek został wniesiony za pośrednictwem platformy ePUAP i podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Pismem z 9 grudnia 2025 r. Prezes SR wezwał Fundację do usunięcia braku wniosku poprzez wskazanie imienia i nazwiska osoby, która złożyła wniosek, w terminie tygodniowym, pod rygorem pozostawienia pisma bez dalszego biegu. Jak wskazano w odpowiedzi na skargę, wezwanie do usunięcia braku wniosku pozostało bez odpowiedzi. Fundacja złożyła 26 marca 2026 r. skargę (datowaną na 20 marca 2026 r.) na bezczynność Prezesa SR w przedmiocie rozpoznania jej wniosku z 25 listopada 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. W skardze Fundacja wniosła o: 1) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku z 25 listopada 2025 r., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2) zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku z 25 listopada 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku z aktami sprawy; 3) zasądzenie od organu na rzecz Fundacji zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ mylnie datuje wniosek z 25 listopada 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej na 7 grudnia 2025 r. Ponadto, wniosek został przesłany za pośrednictwem platformy ePUAP i opatrzony podpisem elektronicznym, co umożliwia ustalenie osoby, która go podpisała bez wzywania wnioskodawcy do uzupełnienia braków wniosku. Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje wymagań formalnych wniosku o udostępnienie informacji publicznej, poza utrwaleniem go w formie pisemnej. Nie ma przy tym konieczności pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, który żądając informacji publicznej, nie musi wykazać się jakimkolwiek uzasadniającym to interesem faktycznym lub prawnym. Wedle skarżącej, do wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie trzeba załączać dokumentów wykazujących umocowanie do reprezentacji osoby prawnej, jeżeli organ nie ma zamiaru wydawać decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Wniosek może być także anonimowy. Skoro organ w niniejszej sprawie nie wskazywał na potrzebę wydania decyzji, ustalenie imienia i nazwiska osoby, która wniosek podpisała, nie było konieczne do rozpoznania wniosku. W ocenie skarżącej, ustawowy termin na udostępnienie informacji publicznej upłynął w dniu 10 grudnia 2025 r. Pismem z 30 marca 2026 r. Prezes SR - "po rozpatrzeniu wniosku zawartego w piśmie z dnia 20 marca 2026 roku, który wpłynął w dniu 26 marca 2026 roku o udostępnienie informacji publicznej" - udzielił skarżącej informacji i wskazał, że stosownie do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 7 marca 2018 r. w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom (Dz.U. z 2018 r., poz. 591) wysokość mnożnika dodatku funkcyjnego Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L. z siedzibą w Ś. wynosi 0,55, zaś wysokość mnożnika dodatku funkcyjnego wiceprezesów tego wynosi 0,45. W odpowiedzi na skargę Prezes SR wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej, z uwagi na fakt, że po wskazaniu autora wniosku - w piśmie z 20 marca 2026 r. (które wpłynęło 26 marca 2026 r.) - udzielono Fundacji żądanej informacji, pismem z 30 marca 2026 r. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm; dalej jako: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Jest oczywiste, że Prezes Sądu Rejonowego L. - W. udzielił odpowiedzi na wniosek Fundacji z 7 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej z naruszeniem ustawowego terminu do dokonania tej czynności, określonego w art. 4 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022, poz. 902; dalej: u.d.i.p.). W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej, do których zalicza się organ sądu powszechnego, jakim jest prezes sądu rejonowego (art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 334). Nie jest więc sporne, że Prezes Sądu Rejonowego [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. W świetle art. 61 ust. 1 Konstytucji, będącego normatywnym źródłem publicznego prawa podmiotowego do informacji publicznej, sprawy publiczne, o których mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., należy rozumieć, jako działalność organów władzy publicznej oraz samorządów, osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, komunalnym lub Skarbu Państwa. Jest niekwestionowaną w niniejszej sprawie okolicznością, że wniosek skarżącej Fundacji dotyczył informacji publicznej w rozumieniu art. 61 ust. 1 Konstytucji, albowiem dodatki funkcyjne przyznawane sędziom w związku z pełnioną funkcją są składnikiem wynagrodzenia sędziów, a więc stanowią wydatek z majątku publicznego, wypłacany sędziemu danego sądu przez organ władzy publicznej (sąd). Jak wynika z akt sprawy, wniosek Fundacji o udostępnienie informacji w zakresie wysokości mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez prezesa oraz wiceprezesów Sądu Rejonowego [...] w L. wpłynął do tego sądu przy użyciu środka komunikacji elektronicznej. Jak wynika z informacji zawartej w treści tego wniosku (k. 10 akt sprawy), wniosek został w niedzielę 7 grudnia 2025 r. (godzina 20:16) podpisany podpisem elektronicznym. Oznacza to, że najwcześniej tego dnia, nie zaś 25 listopada 2025 r., żądanie udzielenia informacji zostało skutecznie wniesione do organu. W tej sytuacji ustawowo określony termin do udzielenia odpowiedzi na ten wniosek upłynął 22 grudnia 2025 r. - koniec terminu do wykonania czynności przypadający na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy, upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą (art. 57 § 4 k.p.a.). W sprawie jest bezsporne, że informacja publiczna objęta wnioskiem została udzielona Fundacji 30 marca 2026 r. (k. 12 akt sprawy), co miało miejsce po wniesieniu przez skarżącą skargi (26 marca 2026 r.; k. 2 akt sprawy). Przypomnieć należy, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce w sytuacji, w której w ustawowo określonym terminie nie podejmie on - w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji - żadnej z czynności określonych w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, tj. nie udostępni informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W świetle powyższej regulacji stwierdzić należy, że jakkolwiek Prezes SR udzielił skarżącej informacji publicznej, to uczynił to z naruszeniem 14 dniowego terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Oceny tej nie podważa okoliczność wezwania przez organ skarżącej Fundacji do usunięcia braków formalnych wniosku z 7 grudnia 2025 r., co dokonane zostało w piśmie z 9 grudnia 2025 r. (k. 11 akt sprawy). Jak wynika z treści tego wezwania, organ wezwał Fundację do usunięcia braku pisma poprzez wskazanie imienia i nazwiska osoby, która złożyła wniosek, w terminie tygodniowym, pod rygorem pozostawienia pisma bez dalszego biegu. Wskazać należy, że organ działał w tym zakresie bez podstawy prawnej, gdyż przepisy cyt. ustawy o dostępie do informacji publicznej nie przewidują obowiązku wskazania danych osobowych wnioskodawcy. Podzielić należy pogląd wyrażany w orzecznictwie sądów administracyjnych, że przepisy art. 2 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p nie wprowadzają wymogów formalnych wniosku o udostępnienie informacji publicznej i z tego powodu wniosek taki nie musi odpowiadać żadnym szczególnym wymogom. Nie stanowi on również podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na wstępnym etapie postępowania w ogóle nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a co więcej, wniosek o udostępnienie informacji publicznej może być nawet anonimowy (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 692/18). W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, że informacje, których skarżąca domagała się we wniosku z 7 grudnia 2025 r. - z uwagi na zakres żądania oraz podmiot, do którego wniosek został skierowany - podlegały udostępnieniu w trybie uregulowanym w cyt. ustawie o dostępie do informacji publicznej i wobec spełnienia omawianych przesłanek, nie było podstaw prawnych do żądania ujawnienia danych osoby fizycznej, która w imieniu Fundacji złożyła sporny wniosek o dostęp do informacji publicznej. W tej sytuacji wezwanie skarżącej do uzupełnienia braków formalnych wniosku nie tylko nie miało podstaw prawnych, ale i doprowadziło do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a w konsekwencji do naruszenia przepisu art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Podkreślić przy tym trzeba, że brak jednoznacznego wskazania osoby fizycznej składającej podpis pod wnioskiem Fundacji o dostęp do informacji publicznej, w żaden sposób nie uniemożliwił Prezesowi Sądu udzielenia odpowiedzi na żądanie zawarte w tym wniosku. Prezes Sądu dysponował bowiem adresem skrzynki elektronicznej, z której nadesłano wniosek, a zatem miał możliwość udostępnienia żądanej informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na ten sam adres, tym bardziej, że kierując do skarżącej wezwanie do uzupełnienia braków wniosku, Prezes SR skorzystał właśnie z tej drogi komunikacji elektronicznej. Nadmienić także warto, że kwalifikowany podpis elektroniczny jest zawsze przypisany do konkretnej osoby fizycznej. Weryfikacja tego podopisu – w zakresie poprawności jego złożenia, a także w celu bezpośredniej identyfikacji osoby, od której podpis pochodzi - możliwa jest m.in. poprzez wykorzystanie funkcjonalności platformy rządowej, powszechnie i nieodpłatne udostępnionej pod adresem https://podpis.gov.pl/podpisz-dokument-elektronicznie/. Z tego względu należało stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej z 7 grudnia 2025 r. (punkt I sentencji wyroku). Organ nie dopuścił się przy tym bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, gdyż brak jest przesłanek do uznania, że działanie organu było wyrazem celowego lekceważenia obowiązków ustawowych w zakresie terminowego załatwienia sprawy. (punkt II sentencji wyroku). Wobec udzielenia odpowiedzi na wniosek - udostępnienia żądanej informacji - po wniesieniu skargi, lecz przed rozpoznaniem sprawy przed sąd, zbędnym było zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku. W tym zakresie sąd umorzył zatem postępowanie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (punkt III sentencji wyroku). Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia przepis art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. (punkt IV sentencji wyroku).