II SAB/Lu 88/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędziowie Sędzia WSA Brygida Myszyńska-Guziur Sędzia WSA Bartłomiej Pastucha (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 maja 2026 r. sprawy ze skargi F. W. na bezczynność Inne w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Inne do załatwienia wniosku F. W. z dnia 7 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Inne w załatwieniu wniosku wskazanego w punkcie I, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Inne na rzecz F. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pismem z dnia 25 marca 2026 r. F. W. (dalej jako: Fundacja lub skarżąca) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Inne (dalej jako: Prezes SR lub organ) w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 7 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. W skardze Fundacja zwróciła się o zobowiązanie organu do rozpoznania ww. wniosku w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, a także stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnianiu skargi skarżąca wyjaśniła, że wnioskiem z dnia 7 grudnia 2025 r., złożonym do organu za pośrednictwem platformy ePUAP, zwróciła się o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wskazania mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez prezesa oraz wiceprezesów sądu. Do dnia złożenia skargi skarżąca nie otrzymała od organu żadnej korespondencji w przedmiocie złożonego wniosku. W ocenie Fundacji, przyjmując jako datę wpływu wniosku do organu pierwszy dzień roboczy po dniu złożenia wniosku - 8 grudnia 2025 r., uznać należy, że ustawowy termin do udostępnienia informacji publicznej upłynął w dniu 22 grudnia 2025 r. W odpowiedzi na skargę Prezes SR (reprezentowany przez radcę prawnego) wniósł o uwzględnienie skargi. Jednocześnie zwrócił się o dopuszczenie dowodów z następujących dokumentów: a) wydruku odpowiedzi z dnia 12 grudnia 2025 r. znak: [...], dla ustalenia przygotowania i podpisania w dniu 12 grudnia 2025 r. odpowiedzi na wniosek Fundacji z dnia 7 grudnia 2205 r.; b) wydruku informacji z dnia 15 grudnia 2025 r. znak: [...] z systemu EZD PUW, dla ustalenia że w dniu 15 grudnia 2025 r. organ umieścił i podjął próbę wysłania do Fundacji odpowiedzi z dnia 12 grudnia 2025 r. na wniosek z dnia 7 grudnia 2025 r.; c) wydruku pisma z dnia 3 kwietnia 2026 r. znak: [...], dla ustalenia że pismem z dnia 3 kwietnia 2026 r. organ przesłał Fundacji odpowiedź z dnia 12 grudnia 2025 r. na wniosek z dnia 7 grudnia 2025 r. Organ potwierdził fakty opisane w uzasadnieniu skargi, w świetle których – jak stwierdził - skarga jest zasadna. Wyjaśnił, że odpowiedź na wniosek Fundacji została przygotowana i podpisana w dniu 12 grudnia 2025 r., a w dniu 15 grudnia 2025 r. nadana do wnioskodawcy za pośrednictwem systemu EZD PUW przez e-PUAP, jednakże na skutek omyłki w ekspedycji tej przesyłki, nie doszła ona do adresata. W dniu 3 kwietnia 2026 r. organ ponownie wysłał Fundacji odpowiedź z dnia 12 grudnia 2025 r. na wniosek z dnia 7 grudnia 2025 r. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Organ nie załatwił bowiem w sposób prawidłowy wniosku skarżącej z dnia 7 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, a przez to pozostaje w sprawie tego wniosku bezczynny. Na wstępie wyjaśnić należy, że dla rozpoznania sprawy zbędny był sformułowany w odpowiedzi na skargę wniosek dowodowy, którym organ objął przekazaną wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę dokumentację z przebiegu postępowania zainicjowanego wnioskiem skarżącej z dnia 7 grudnia 2026 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek ten odnosi się w istocie do dokumentów stanowiących akta sprawy, które podlegają przekazaniu sądowi, zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a., i stosownie do art. 133 § 1 p.p.s.a. stanowią podstawę wydania wyroku. Analiza materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy dokonywana jest w ramach kontroli sądowej i nie wymaga przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że uwzględnienie skargi na bezczynność w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga w pierwszej kolejności stwierdzenia, że w odniesieniu do danego wniosku spełnione są kumulatywnie przesłanki podmiotowe i przedmiotowe powstania obowiązku udostępnienia informacji publicznej, tj. że adresat wniosku należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, a wniosek dotyczy danych lub dokumentów mających charakter informacji publicznej w rozumieniu w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako: u.d.i.p.). Prezes SR niewątpliwie należy do podmiotów, na których ciąży ustawowy obowiązek udostępniania informacji publicznych. Stosownie bowiem do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Z mocy art. 10 i art. 173 Konstytucji RP sądom przyznano natomiast przymiot władzy publicznej, zaś w świetle art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 334 ze zm.) organem sądu rejonowego jest prezes tego sądu. Prezes sądu rejonowego należy zatem do organów władzy publicznej, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. i z tego względu jest obowiązany do udostępniania informacji publicznych będących w jego posiadaniu (por. wyroki NSA: z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1938/10; z dnia 11 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 933/11). W niniejszej sprawie bezsporny pozostaje również publiczny charakter informacji objętych wnioskiem skarżącej z dnia 7 grudnia 2025 r. Wyjaśnić należy, że w myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informację publiczną stanowi natomiast każda informacja o sprawach publicznych. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 u.d.i.p., który w ust. 1 zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu, pośród których znalazły się między innymi informacje o organizacji i majątku publicznym osób lub jednostek organizacyjnych, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym. Wniosek Fundacji dotyczył informacji o wysokości mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez Inne oraz wiceprezesów tego Sądu. Żądana informacja niewątpliwie zalicza się do powyższej kategorii informacji publicznych. Dotyczy bowiem podstawy ustalenia wysokości dodatku funkcyjnego będącego składnikiem wynagrodzenia osób pełniących funkcję publiczną. Informacja ta pozostaje w bezpośrednim związku ze sprawowaną funkcją publiczną - dotyczy wszakże warunków jej powierzenia i wykonywania. W orzecznictwie wielokrotnie już wyrażano pogląd, że wynagrodzenie sędziego, jako osoby pełniącej funkcję publiczną, jest informacją publiczną i nie podlega ochronie prywatności w zakresie udostępnienia tej informacji (zob. np. wyroki WSA w Gdańsku: z dnia 22 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Gd 190/13 i II SA/Gd 191/13; z dnia 18 września 2013 r., sygn. akt II SAB/Gd 85/13). Analogicznie zatem ocenić należy charakter informacji dotyczącej składnika wynagrodzenia sędziego pełniącego dodatkowo funkcję prezesa lub wiceprezesa sądu. Żądana informacja mieści się jednocześnie w zakresie określonym w art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p., bowiem dotyczy zasad funkcjonowania organu władzy publicznej, oraz w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. "h" u.d.i.p., gdyż odnosi się ciężarów publicznych ponoszonych na utrzymanie aparatu administracyjnego (por. wyroki NSA: z 20 września 2016 r., sygn. akt I OSK 168/16; z dnia 14 kwietnia 2023 r., sygn. akt III OSK 3899/21). Dodać trzeba, że wniosek skarżącej nie dotyczy informacji, która wynika bezpośrednio z przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Reguły ustalania wysokości dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom (w tym prezesom i wiceprezesom sądów rejonowych) określają przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 marca 2018 r. w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom (.t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 206). Zgodnie z § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia, wysokość dodatku funkcyjnego ustala się z zastosowaniem mnożników podstawy ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych. Tabela funkcji oraz mnożników służących do ustalania wysokości dodatków funkcyjnych jest określona w załączniku do rozporządzenia (ust. 3). Jak wynika ze wskazanego załącznika, w przypadku prezesa i wiceprezesa sądu rejonowego, wysokość mnożnika do ustalania wysokości dodatku funkcyjnego nie została ustalona w sposób kategoryczny, lecz w formie tzw. "widełek" wynoszących odpowiednio od 0,3 do 0,55 dla prezesa sądu rejonowego (pkt 8 załącznika) oraz od 0,2 do 0,45 dla wiceprezesa sądu rejonowego (pkt 10 załącznika). Stąd w przypadku konkretnego prezesa lub wiceprezesa sądu rejonowego, wysokość mnożnika będącego podstawą wysokości jego dodatku funkcyjnego ustalana jest indywidualnie – w granicach dopuszczalnych wartości mnożnika określonych w rozporządzeniu. Informacja żądana przez skarżącą nie wynika zatem wprost z przywołanego rozporządzenia, a tym samym podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p., jako informacja publiczna. W związku z powyższym stwierdzić należy, że w warunkach niniejszej sprawy spełnione zostały tak podmiotowe, jak i przedmiotowe wymogi zastosowania u.d.i.p. Bezczynność na gruncie tej ustawy zachodzi co do zasady wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznych, żądanej informacji publicznej nie udostępnia zgodnie z art. 13 ust. 1 w zw. z art. 14 ust. 1 u.d.i.p., to jest bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (za wyjątkiem sytuacji opisanych w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), bądź też nie wydaje na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub o umorzeniu postępowania. Przy czym podkreślić trzeba, że podmiot objęty regulacją art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p. zwolniony jest z obowiązku udostępnienie informacji publicznej, której nie posiada. Z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. wprost bowiem wynika, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. W razie niedysponowania żądaną informacją publiczną, po stronie adresata wniosku nie powstaje również obowiązek wydania decyzji przewidzianej w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Wskazanie, iż podmiot, do którego skierowano żądanie udzielenia informacji publicznej, informacji tej nie posiada, nie stanowi bowiem odmowy jej udzielenia (por. wyroki NSA: z dnia 27 września 2002 r., sygn. akt II SAB 289/02 i z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1644/09). Mając na uwadze ustanowiony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - 14-dniowy termin udostępnienia informacji publicznej, należy stwierdzić, że organ w niniejszej sprawie dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej. Okoliczność ta nie jest zresztą kwestionowana przez organ, który w odpowiedzi na skargę sam wniósł o uwzględnienie skargi przyznając, że nie załatwił przedmiotowego wniosku w ustawowym terminie. Z wyjaśnień organu oraz przekazanych akt sprawy wynika, że wniosek skarżącej wpłynął do Sądu Rejonowego w B. w dniu 7 grudnia 2025 r. przez ePUAP (za pośrednictwem systemu EZD PUW). Organ w dniu 12 grudnia 2025 r. przygotował odpowiedź na wniosek, zawierającą informację o wysokości mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez Prezesa SR, a także wyjaśnienie braku posiadania (istnienia) informacji o wysokości mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez wiceprezesów Sądu Rejonowego w B. (w piśmie wskazano, że w Sądzie nie ma wiceprezesa). Treść powyższej odpowiedzi niewątpliwie czyniła zadość wnioskowi skarżącej (była adekwatna to zawartego w nim żądania). Pomimo jednak podjętej w dniu 15 grudnia 2025 r. próby doręczenia skarżącej sporządzonej odpowiedzi na wniosek, odpowiedź ta nie została skutecznie wysłana (jak wyjaśnił organ – doszło do omyłki w ekspedycji przesyłki). Ponowną próbę udostępnienia skarżącej żądanej informacji publicznej organ podjął natomiast dopiero w dniu 3 kwietnia 2026 r., a więc już po upływie terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a zarazem już po złożeniu przez Fundację rozpoznawanej skargi na bezczynność. W tych okolicznościach nie budzi wątpliwości, że po stronie organu zaistniał stan bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej. Co więcej, wbrew przekonaniu organu, bezczynność w tej sprawie nie ustała po wniesieniu skargi, tj. wraz z przesłaniem skarżącej w dniu 3 kwietnia 2026 r. odpowiedzi na wniosek. Należy bowiem zauważyć, że pomimo złożenia przedmiotowego wniosku przez ePUAP, Fundacja w jego treści jednoznacznie wskazała, iż prosi o przekazanie żądanej informacji na wskazany adres e-mail ([...].org.pl). Tymczasem, wbrew tak określonemu sposobowi udostępnienia informacji, organ żądaną informację przesłał skarżącej na adres skrzynki ePUAP. Powyższe działanie nie wyeliminowało bezczynności po stronie organu (zwłaszcza, że w dokumentach przekazanych przez organ brak jest potwierdzenia odebrania przez skarżącą przesłanej przez ePUAP odpowiedzi na wniosek). Podkreślić należy, że postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej jest w znacznym stopniu odformalizowane. Charakter uprawnienia do uzyskania dostępu do informacji publicznych powoduje, że to wnioskodawca jest gospodarzem takiego postępowania, wyznaczając zakres swojego żądania poprzez wskazanie nie tylko tego, jakie informacje chce otrzymać, ale również poprzez określenie formy i sposobu jej otrzymania. Stosownie bowiem do art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W świetle przytoczonego przepisu celem postępowania podmiotu zobowiązanego powinno być doręczenie odpowiedzi w formie i w sposób, jakie wybrał wnioskodawca (które mogą być odmienne od sposobu złożenia samego wniosku oraz jego formy). Sposób udzielenia informacji oznacza w tym wypadku tryb, w jakim wnioskodawca życzy sobie, aby informacji mu udzielono (np. wysłanie pocztą, odbiór osobisty, wgląd do dokumentów lub przesłanie pocztą elektroniczną), natomiast przez formę udzielenia informacji publicznej należy rozumieć postać, w jakiej wnioskodawca chce otrzymać informację (np. kopia dokumentu, scan, zapis na elektronicznym nośniku - por. M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, 3. Wydanie, Warszawa 2018, str. 187). W obu tych kwestiach, co do zasady, decydująca jest wola wnioskodawcy, który określa w jaki sposób i w jakiej formie chce otrzymać informację publiczną. Natomiast organ nie może go w tym zakresie zastępować, a wyjątkowo, jeżeli nie może wydać informacji w formie lub w sposób wskazany przez wnioskodawcę - powinien wdrożyć odrębny tryb określony w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1732/17; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 12 marca 2020 r., sygn. akt II SAB/Ol 5/20). Podkreślić jednak w tym miejscu należy, że z treści ustępu 1 tego unormowania wynika jednoznacznie, iż obowiązek zachowania określonych we wniosku formy i sposobu udostępnienia informacji publicznej, wyłączony jest jedynie wówczas, gdy podmiot zobowiązany nie dysponuje niezbędnymi ku temu środkami technicznymi. Wyjątek ten nie może być interpretowany rozszerzająco, co oznacza, że w każdej innej sytuacji – jeżeli tylko podmiot zobowiązany posiada w swych zasobach środki techniczne umożliwiające przygotowanie żądanej informacji publicznej w formie wskazanej przez wnioskodawcę oraz jej udostępnienie w określony przez niego sposób – zobowiązany jest uwzględnić w tym zakresie wolę wnioskodawcy i nie może narzucać mu innej formy bądź innego sposobu udostępnienia informacji, a tym bardziej odmówić zachowania żądanego sposobu i żądanej formy udostępnienia. Skoro więc Fundacja w złożonym w dniu 7 grudnia 2025 r. wniosku jednoznacznie wskazała, iż prosi o przesłanie żądanej informacji publicznej na podany adres e-mail, to prawidłowe załatwienie wniosku wymagało od organu zachowania tak określonego sposobu udostępnienia informacji. Nie sposób bowiem uznać, że organ może nie dysponować środkami technicznymi niezbędnymi do przesłania odpowiedzi na wniosek za pośrednictwem zwykłej poczty elektronicznej. Skoro zaś organ nie załatwił do tej pory wniosku skarżącej z zachowaniem określonego w nim sposobu udostępnienia informacji, uznać należało, że nadal pozostaje w sprawie tego wniosku bezczynny. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał Prezesa SR do załatwienia wniosku Fundacji z dnia 7 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy wykonanie tego obowiązku sprowadzać się będzie do przesłania sporządzonej już przez organ odpowiedzi na ww. wniosek na adres e-mail skarżącej podany w treści tego wniosku. Uwzględniając skargę Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Wyjaśnić należy, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). Rażące naruszenie prawa to zatem naruszenie wyraźne oraz bezsporne. W niniejszej sprawie bezczynność organu nie miała takiego charakteru, albowiem nie wynikła z zaniechania jakichkolwiek działań w sprawie wniosku skarżącej, lecz stanowiła konsekwencję niezachowania określonego przez wnioskodawcę sposobu udostępniania informacji. W tej sytuacji zaistniałej w sprawie bezczynności nie można przypisać rażącego charakteru (z czym zgodziła się skarżąca). O zwrocie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, które w niniejszej sprawie ograniczają się do uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 100 złotych, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów orzeczono, jak w sentencji.