Sygnatura
II SAB/Lu 49/26
Wyrok WSA w Lublinie z 21 maja 2026 r., II SAB/Lu 49/26
Wynik
Stwierdzono bezczynność organu
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
- Data orzeczenia
- 21 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja Sędziowie Sędzia WSA Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) Sędzia WSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 maja 2026 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] w L. na bezczynność Dyrektora Muzeum Narodowego w Lublinie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Dyrektor Muzeum Narodowego w Lublinie dopuścił się bezczynności w rozpatrzenia wniosku Fundacji [...] w L. z dnia 28 marca 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej w części obejmującej informację za okres od 1 stycznia 2021 r. do 28 marca 2022 r.; II. stwierdza, że bezczynność Dyrektora Muzeum Narodowego w Lublinie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Muzeum Narodowego w Lublinie do rozpoznania wniosku skarżącej z Fundacji [...] w L. z dnia 28 marca 2022 r. w części obejmującej okres od 1 stycznia 2021 r. do 28 marca 2022 r.; IV. w pozostałym zakresie oddala skargę; V. zasądza od Dyrektora Muzeum Narodowego w Lublinie na rzecz Fundacji [...] w L. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Fundacja [...] z siedzibą w L. (dalej także jako: skarżąca lub Fundacja) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Dyrektora Muzeum Narodowego w Lublinie (dalej także jako: organ lub Dyrektor Muzeum) w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia 28 marca 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej. Stan sprawy przedstawia się następująco: Pismem z dnia 28 marca 2022 r. (złożonym za pośrednictwem poczty elektronicznej), skarżąca wystąpiła do organu z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, domagając się przekazania danych obejmujących okres od 2019 r. w zakresie: 1) rejestrów: umów, zarządzeń, pełnomocnictw i upoważnień, skarg i wniosków oraz kontroli, 2) informacji wskazującej podmiot aktualnie świadczący obsługę prawną organu, wraz z określeniem wymiaru czasu oraz kosztów tej obsługi. W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 4 kwietnia 2022 r. organ poinformował skarżącą, że nie posiada dokumentacji w zakresie punktu 1. Jednocześnie, w odniesieniu do żądania z punktu 2, organ wskazał, że obsługę prawną podmiotu zapewniają radcy prawni zatrudnieni na etacie w łącznym wymiarze 1 i 1/3 etatu za wynagrodzeniem zgodnym z obowiązującym w Muzeum Narodowym w Lublinie Regulaminem Wynagradzania. Następnie, pismem z 6 kwietnia 2022 r. Fundacja wezwała organ o uzupełnienie odpowiedzi, wskazując, że według Biuletynu Informacji Publicznej organ prowadzi ww. rejestry. W zakresie informacji dotyczącej radców prawnych, skarżąca wezwała Dyrektora Muzeum o wskazanie z imienia i nazwiska, bądź nazwy podmiotu obsługującego organ wraz ze wskazaniem kwoty wynagrodzenia. W odpowiedzi organ, pismem z dnia 14 kwietnia 2022 r., wyjaśnił, że dane dotyczące radców prawnych zatrudnionych w Muzeum Narodowym w Lublinie są ogólnodostępne i znajdują się na stronie internetowej instytucji, wskazując jednocześnie dokładny adres strony. Z kolei w zakresie żądania dotyczącego wysokości ich wynagrodzenia, organ powołał się na ograniczenie prawa do informacji ze względu na prywatność osoby fizycznej na podstawie art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902; dalej jako: u.d.i.p.). Mając na uwadze konieczność ewentualnego wydania decyzji odmownej, organ – działając w trybie art. 64 § 2 K.p.a. – wezwał jednocześnie Fundację do podpisania wniosku kwalifikowanym podpisem elektronicznym, pod rygorem pozostawienia tej części żądania bez rozpoznania. W odniesieniu do żądania udostępnienia rejestrów (umów, zarządzeń, pełnomocnictw i upoważnień, skarg i wniosków oraz kontroli) za okres od 2019 r., organ wyjaśnił, że informacje upublicznione w Biuletynie Informacji Publicznej nie zostały uprzednio zaktualizowane w kontekście zmian organizacyjnych i formalnego utworzenia Muzeum Narodowego w Lublinie od dnia 1 stycznia 2021 r. W tych okolicznościach Fundacja wniosła skargę na bezczynność organu w zakresie nierozpatrzenia wniosku z dnia 28 marca 2022 r. W treści skargi skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do rozpatrzenia ww. wniosku, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, stwierdzenie rażącego naruszenia prawa oraz wymierzenie grzywny w maksymalnym dopuszczalnym wymiarze, zawiadomienie organów ścigania o popełnieniu przestępstwa z art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz zawiadomienie organów zwierzchnich o istotnych naruszeniach prawa przez organ, zgodnie z art. 155 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.). W uzasadnieniu skargi Fundacja podniosła, że skoro w piśmie z 14 kwietnia 2022 r., organ wskazał, że informacje na stronie BIP nie zostały zaktualizowane w związku z utworzeniem od dnia 1 stycznia 2021 r. Muzeum Narodowego w Lublinie, to "stanowisko organu wskazuje, że organ nie posiada tych informacji, a nie, że np. nie uznał je za informacje publiczne." Skarżąca wyjaśniła, że podejmowała próby zweryfikowania statusu wnioskowanych rejestrów, co stało się kanwą postępowań sądowoadministracyjnych prowadzonych pod sygn. akt II SAB/Lu 91/22 oraz III OSK 42/23. Pomimo że w dniu 21 stycznia 2025 r. organ ostatecznie udzielił odpowiedzi na przedmiotowy wniosek, to zdaniem skarżącej czynność ta nie została podjęta w wymiarze, który można by uznać za pełną i wystarczającą realizację prawa do informacji publicznej. Mając na uwadze powyższe, Fundacja podniosła, że przez okres 3 lat tkwiła w błędnym przekonaniu o nieposiadaniu przez organ wnioskowanych informacji. Wskazała nadto, że przedmiotowy wniosek nie został zrealizowany w zakresie danych za 2019 r. oraz od czerwca 2022 r. do dnia udzielenia przez organ odpowiedzi. Powyższe, w ocenie skarżącej uzasadnia stwierdzenie rażącego naruszenia prawa oraz zasądzenie od organu grzywny. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Muzeum wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej w pismach: z dnia 4 kwietnia 2022 r. oraz 14 kwietnia 2022 r. w zakresie w jakim ją posiadał. Wskazał, że w obecnej formie prawnej jako Muzeum Narodowe w Lublinie podmiot ten funkcjonuje dopiero od 1 stycznia 2021 r., podczas gdy jego poprzednią formą było Muzeum Lubelskie w Lublinie. Tym samym Muzeum Narodowe w Lublinie, do którego był skierowany wniosek skarżącej, nie mógł prowadzić ani posiadać wskazanych we wniosku o udostępnienie rejestrów od 2019 r. Ponadto, Dyrektor Muzeum podniósł, że w okresie od marca 2022 r. do lutego 2026 r. Fundacja złożyła 13 wniosków o udostępnienie informacji dotyczącej rejestrów i ewidencji prowadzonych przez Muzeum Narodowe w Lublinie. Ponadto, sprawy dotyczące rejestrów toczyły się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie pod sygn. II SAB/Lu 125/24, II SAB/Lu 108/24 oraz II SAB/Lu 68/24. Wobec takiej aktywności skarżącej, organ stwierdził, że brak było podstaw do przyjęcia, że Fundacja dalej oczekuje na odpowiedź w sprawie z wniosku z dnia 28 marca 2022 r. W ocenie organu, ilość wniosków kierowanych do organu oraz okoliczność, że skarga Fundacji została wniesiona po upływie 6 lat od dnia złożenia wniosku, ma wyłącznie na celu stworzenie dodatkowej dolegliwości dla instytucji i stanowi nadużycie prawa do sądu. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż Dyrektor Muzeum dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 28 marca 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej. Na wstępie należy przypomnieć, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej będzie miała miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, tj. nie udostępni informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p., nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W sprawie bezsporne jest, że Dyrektor Muzeum należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, jako podmiot reprezentujący państwową osobę prawną – państwową instytucję kultury (art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.; § 2 ust. 2 i 3 Statutu Muzeum Narodowego w Lublinie – załącznik do zarządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 15 maja 2020 r. w sprawie nadania statutu Muzeum Narodowemu w Lublinie; Dz. Urz. MKiDN z 2020 r., poz. 34 oraz 2021 r. poz. 31). W ocenie Sądu nie ulega również wątpliwości, że żądanie skarżącej dotyczyło informacji publicznej. We wniosku z dnia 28 marca 2022 r. Fundacja wystąpiła o udostępnienie rejestrów: umów, zarządzeń, pełnomocnictw i upoważnień, skarg i wniosków oraz kontroli obejmujących okres od 2019 r. oraz informacji wskazującej podmiot aktualnie świadczący obsługę prawną organu wraz z określeniem wymiaru czasu oraz kosztów tej obsługi. Niewątpliwie są to dokumenty dotyczące bezpośrednio funkcjonowania państwowej osoby prawnej, które można kwalifikować jako informacje o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania państwowych osób prawnych i osób prawnych samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.d.i.p.) lub jako dane publiczne, obejmujące treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tiret pierwsze u.d.i.p.). Powyższe aspekty podmiotowe i przedmiotowe są w istocie niesporne w sprawie. Istota sporu prawnego sprowadza się natomiast do odmiennej oceny charakteru i zakresu wniosku Fundacji. W tym kontekście, punktem wyjścia dla oceny zarzutu bezczynności, jak również zasadności wniosku o zobowiązanie organu do rozpoznania żądania z 28 marca 2022 r., staje się ustalenie ram czasowych, w jakich kontrolowany podmiot w ogóle posiadał status prawny i faktyczny, umożliwiający mu wytwarzanie, przetwarzanie oraz posiadanie informacji publicznej w żądanym zakresie. Z analizy akt sprawy i przepisów ustrojowych wynika, że procesy organizacyjne i strukturalne tego podmiotu rozpoczęły się w październiku 2020 r., kiedy to jednostka znajdowała się w tzw. okresie transformacji na mocy Zarządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 30 września 2020 r. w sprawie nadania statutu Muzeum Narodowemu w Lublinie (Dz.Urz.MKiDN.2020.61 z dn. 30.09.2020 r.). Muzeum Narodowe w Lublinie działa w oparciu o statut stanowiący załącznik do Zarządzenia Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie nadania statutu Muzeum Narodowemu w Lublinie (DZ.Urz.MKDNiS z 2020 r. poz. 20 oraz 2021 r. poz. 31), zgodnie z którym Muzeum jest państwową instytucją kultury formalnie utworzoną z dniem 1 stycznia 2021 r. i wpisaną do rejestru instytucji kultury prowadzonego przez Ministra pod numerem RIK 122/2020. Dopełnieniem ram ustrojowych nowej instytucji stał się regulamin organizacyjny wprowadzony zarządzeniem Dyrektora Muzeum Narodowego w Lublinie. W tym kontekście, analizując zakres odpowiedzialności Dyrektora Muzeum za realizację wniosków o udostępnienie informacji, należy pamiętać o granicach posiadania wnioskowanych informacji przez dany organ. Mając na uwadze dyspozycję art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązek udostępnienia danych dotyczy wyłącznie informacji znajdujących się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. Skoro w 2019 r. Muzeum Narodowe w Lublinie nie posiadało podmiotowości prawnej w obecnym kształcie ustrojowym, to było obiektywnie pozbawione kompetencji do prowadzenia i generowania jakiejkolwiek dokumentacji dotyczącej rejestrów umów, zarządzeń, pełnomocnictw, skarg czy kontroli za ten okres. Organ nie mógł ich w tym przedziale czasowym ani wytworzyć, ani prowadzić, ani tym bardziej posiadać w swoich zasobach archiwalnych, co w świetle prawa wyklucza możliwość przypisania mu w tym zakresie zarzutu bezczynności. Wniosek o dostęp do informacji publicznej wiąże organ swym literalnym, brzmieniem. Skoro skarżąca zażądała rejestrów prowadzonych przez Muzeum Narodowe w Lublinie, całkowicie pomijając w treści żądania dokumentację historyczną poprzednika prawnego (Muzeum Lubelskiego w Lublinie), organ nie był ani obowiązany, ani uprawniony do swobodnej interpretacji czy modyfikacji tego wniosku ponad jego literalną treść. Mając powyższe na względzie, Sąd zważył, że Muzeum Narodowe w Lublinie mogło być zobowiązane do udzielenia informacji publicznej wyłącznie w zakresie obejmującym okres od 1 stycznia 2021 r. do dnia złożenia wniosku przez Fundację, tj. 28 marca 2022 r. Z uwagi na status utworzenia i funkcjonowania instytucji, żądane rejestry oraz dane mogły zostać realnie wytworzone i zarchiwizowane - w ramach struktur organizacyjnych tego konkretnego podmiotu publicznego - tylko od tej daty, co jednoznacznie wyznacza datę początkową, od której może być udostępniona żądana przez skarżącą informacja publiczna. Wbrew twierdzeniom skarżącej, zakres czasowy wniosku zamyka się w dacie jego złożenia, a nie w dniu udzielenia odpowiedzi przez organ. Związanie podmiotu zobowiązanego stanem faktycznym z momentu wszczęcia procedury wynika wprost z materialnoprawnego charakteru żądania, które na mocy art. 1 ust. 1 u.d.i.p. może dotyczyć wyłącznie sfery faktów już zaistniałych i znajdujących się w posiadaniu organu. Stanowi to logiczną konsekwencję zasad aktualności oraz związania granicami wniosku – organ ma bowiem obowiązek zrekonstruować i udostępnić wyłącznie ten stan wiedzy, który realnie istniał w dniu wpływu pisma. Każdy okres późniejszy jako chronologicznie następczy wobec momentu wszczęcia sprawy i niewykazany w żądaniu wniosku, wykracza poza ramy toczącego się postępowania i wymaga złożenia nowego, odrębnego wniosku. Konsekwencją powyższych ustaleń dotyczących ustrojowego statusu organu, jest konieczność zróżnicowania rozstrzygnięcia w zakresie wniosku o zobowiązanie podmiotu do rozpoznania żądania skarżącej. W odniesieniu do wniosku obejmującego okres od 2019 r. do 31 grudnia 2020 r., nakazanie organowi udostępnienia informacji publicznej, która z przyczyn ustrojowych materialnie nie istniała i nie mogła powstać w strukturach tego podmiotu, jawi się jako całkowicie bezprzedmiotowe. Na organ władzy publicznej nie można nałożyć obowiązku niemożliwego do wykonania, w konsekwencji, w tej części postępowanie przed Sądem w zakresie zobowiązania organu do działania podlegało umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 p.p.s.a. Natomiast, w przedziale czasowym od 1 stycznia 2021 r. do 28 marca 2022 r., organ niewątpliwie dopuścił się bezczynności. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnienie informacji winno nastąpić w terminie 14 dni. Tymczasem – jak wynika z akt sprawy - merytoryczna realizacja wniosku z dnia 28 marca 2022 r. nastąpiła dopiero w dniu 21 stycznia 2025 r. Doszło do tego przy okazji realizacji wniosku skarżącej z dnia 10 maja 2022 r., będącego przedmiotem rozpoznania bezczynności w sprawie II SAB/Lu 91/22. Przekroczenie ustawowego terminu o blisko kilkadziesiąt miesięcy w sposób oczywisty konstytuuje stan bezczynności. Wcześniejsze czynności organu z 2022 r. (wdrożenie procedury z art. 64 § 2 K.p.a. w celu wydania decyzji odmownej z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie wynagrodzeń) nie mogły przerwać tego stanu, gdyż dotyczyły innej części wniosku skarżącej. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności – co znalazło wyraz w treści punktu I sentencji wyroku – gdyż nie rozpoznał wniosku skarżącej w ustawowym terminie. Z uwagi jednak na okoliczność, że w dniu 21 stycznia 2025 r. organ ostatecznie podjął działania i zrealizował wniosek w dopuszczalnym prawem zakresie (od 1 stycznia 2021 r. do 28 marca 2022 r.), stan bezczynności na dzień wyrokowania ustał. W konsekwencji Sąd, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobligowany był umorzyć postępowanie w zakresie zobowiązania organu do działania, stwierdzając jednocześnie w wyroku sam fakt zaistnienia bezczynności (pkt III sentencji). Na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego (pkt II sentencji wyroku). Odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji, jakkolwiek opierająca się na błędnym przekonaniu organu, że wniosek stanowi przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej, została do skarżącej skierowana w terminie ustawowym, co w ocenie Sądu wyklucza możliwość przypisania bezczynności organu charakteru rażącego naruszenia prawa. W działaniach Dyrektora nie można dostrzec przejawów rażącego lekceważenia obowiązków nałożonych na organ przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej i dążenia do ograniczenia prawa do strony do dostępu do informacji. W ocenie Sądu, argumentacja organu upatrująca w działaniu strony nadużycia prawa nie znajduje jakichkolwiek podstaw prawnych ani faktycznych. Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela znaną w orzecznictwie i literaturze koncepcję nadużycia prawa do informacji publicznej, która może mieć zastosowanie w przypadkach wykorzystania prawa do informacji w celu zakłócenia funkcjonowania organów administracji (do swoistego pieniactwa z wykorzystaniem prawa do informacji), wykorzystania dla celów gospodarczych, zawodowych lub na potrzeby prowadzenia indywidualnych sporów prawnych, a także wykorzystania dla szykanowania osób piastujących funkcje publiczne, do pozyskiwania informacji o tych osobach nie w celu społecznej kontroli, lecz dla prowadzenia sporów osobistych, zaspokojenia prywatnych animozji (por. J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej, w: Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005, red. J. Góral, R. Hauser, J. Trzciński, Warszawa 2005, s. 146, 147; W. Jakimowicz: Nadużycie publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, w: Antywartości w prawie administracyjnym, red. A. Błaś, Warszawa 2016, s. 163-170; J. Parchomiuk, Nadużycie prawa w prawie administracyjnym, Warszawa 2018, s. 548-551; D. Sześciło, B. Wilk, Nadużywanie prawa do informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, Warszawa 2022, rozdział IV, wer. el., SIP Legalis). Akceptując in genere powyższą koncepcję, należy jednak brać pod uwagę, że konstrukcje prawne służące ograniczeniu zjawiska nadużycia prawa do informacji publicznej, ale muszą być one stosowane z daleko idącą ostrożnością, aby w słusznym celu przeciwstawiania się wypaczeniom instytucji dostępu do informacji publicznej, nie doprowadzić do "przechylenia wahadła" w przeciwną stronę, w sposób sprzeczny z aksjologia konstytucyjną (por. wyrok WSA w Lublinie z 26 kwietnia 2022 r., II SA/Lu 983/21). Konstytucyjne prawo do informacji publicznej służy realizacji jednej z podstawowych wartości państwa demokratycznego, tj. jawności działania instytucji publicznych. Skoro prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a jego celem jest zapewnienie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej, to wszelkie pozaustawowe przesłanki ograniczające to prawo mogą utrudnić lub wręcz uniemożliwić kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem instytucji publicznych. Dlatego też ewentualne powołanie się na nadużycie prawa do informacji musi być zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej (por. wyrok NSA z 16 marca 2021 r., III OSK 86/21). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, Sąd wskazuje, że podniesiony przez organ argument nadużycia prawa jest całkowicie nietrafiony. W rozpoznawanej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej był dość jasno i precyzyjnie skonstruowany, co umożliwiało jego bezzwłoczną realizację. Z kolei fakt składania w okresie od marca 2022 r. do lutego 2026 r. kolejnych 13 wniosków o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej rejestrów i ewidencji prowadzonych przez Muzeum Narodowe w Lublinie nie wynikał ze złej woli skarżącego ani chęci utrudniania pracy organu. Działanie to stanowiło bezpośrednią i naturalną konsekwencję nazbyt ogólnikowej odpowiedzi organu na wcześniejsze wnioski, w tym na wniosek będący przedmiotem niniejszego postępowania w sprawie o bezczynność. Podobnie, wniesienie skargi do sądu po 6 latach od złożenia wniosku do organu o dostęp do informacji publicznej nie może być kwalifikowane jako nadużycie prawa. Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność w sprawach dotyczących informacji publicznej można wnieść w każdym czasie, dopóki sprawa nie zostanie merytorycznie załatwiona. Skoro organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej w ustawowym terminie, a zrobił to dopiero w styczniu 2025 r. to bezczynność organu - do tego czasu, miała charakter ciągły. Przerzucanie na skarżącego odpowiedzialności za upływ czasu, który był bezpośrednim skutkiem bierności samego organu, jest bezpodstawne. O nadużyciu prawa nie może świadczyć również okoliczność, że złożyła go Fundacja, często występująca w tym trybie do podmiotów realizujących zadania publiczne. Na tym przecież polega istota działalności tego rodzaju organizacji, których celem działania jest zwiększenie transparentności życia publicznego oraz kontrola obywatelska instytucji publicznych i korzystających ze środków publicznych. Nie mniej jednak samo zaangażowanie skarżącej w ochronę praworządności nie może automatycznie przesądzać o konieczności stosowania wobec organu środków o charakterze represyjnym. Z uwagi na brak znamion rażącego naruszenia prawa w zachowaniu Dyrektora Muzeum, Sąd nie znalazł podstaw do przyznania skarżącemu sumy pieniężnej lub wymierzenia organowi grzywny (art. 149 § 2 p.p.s.a.). W ocenie Sądu nie ma racjonalnych powodów, aby piętnować błędy organu nie mające charakteru rażącego poprzez wymierzanie grzywny. Taki instrument powinien być stosowany wyłącznie w przypadku rażącego naruszenia prawa, przejawiającego się w istotnym lekceważeniu obowiązków wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Takiego zachowania nie można przypisać Dyrektorowi Muzeum w rozpoznawanej sprawie. W zakresie tego żądania Sąd skargę oddalił (pkt IV sentencji). Odnosząc się do wniosku skarżącej o zastosowanie art. 23 u.d.i.p., należy podkreślić, że żądanie to nie znajduje się w zakresie kognicji tut. Sądu. Jeżeli skarżąca uważa, że w ramach postępowania o dostęp do informacji publicznej organ dopuścił się przestępstwa to powinna zwrócić się do odpowiednich organów ścigania (policji lub prokuratury). Z kolei, instytucja sygnalizacji, o której mowa w art. 155 § 1 p.p.s.a., oparta została na zasadzie uznania sędziowskiego i konstytuuje uprawnienie dyskrecjonalne, a nie bezwzględny obowiązek procesowy sądu administracyjnego. W realiach niniejszej sprawy uchybienia proceduralne podmiotu zobowiązanego zostały ostatecznie konwalidowane poprzez podjęcie stosownych czynności informacyjnych w styczniu 2025 r. Skoro wszelkie aspekty prawne oraz nieprawidłowości w sferze stosowania przepisów u.d.i.p. stały się przedmiotem szczegółowej oceny i wywodu w motywach niniejszego orzeczenia, uzasadnienie wyroku w pełni realizuje funkcję prewencyjną, dyscyplinującą oraz edukacyjną wobec organu. W konsekwencji Sąd nie dostrzegł podstaw do uruchamiania nadzwyczajnego trybu sygnalizacyjnego i wydawania odrębnego postanowienia w tym przedmiocie. W przedmiocie kosztów postępowania Sąd orzekł jak w punkcie V sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., mając na uwadze wysokość uiszczonego przez skarżącego wpisu sądowego w wysokości 100 zł. Z tych względów orzeczono jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 9 marca 2026
- Symbol z opisem
- 6480 658
- Hasła tematyczne
- Dostęp do informacji publicznej
- Skarżony organ
- Inne
- Sędziowie
- Anna Ostrowska Brygida Myszyńska-Guziur /sprawozdawca/ Jacek Czaja /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 155; art. 119 pkt 4; art. 161 § 1; art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a, § 2; · Dz.U. 2026 poz. 143
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
art. 5 ust.2 w zw. z art. 16; art. 23; art. 14 ust.2; art. 4 ust.1; art. 6 ust.1 pkt 3 lit.b); art. 6 ust.1 pkt 4 lit.a); art. 1 ust.1; · Dz.U. 2022 poz. 902
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny