II SAB/Łd 125/23

Dnia 19 stycznia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu 19 stycznia 2024 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. Z. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w przedmiocie likwidacji urządzenia wodnego służącego do odprowadzania wód opadowych p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej J. Z. kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego, zaksięgowaną 24 października 2023 roku pod pozycją [...].

J. Z., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w przedmiocie likwidacji urządzenia wodnego służącego do odprowadzania wód opadowych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 8 grudnia 2023 r. strona skarżąca wezwana została do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez wskazanie nr PESEL skarżącej, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka pocztowa zawierająca odpis powyższego zarządzenia została skierowana na adres kancelarii ustanowionego przez stronę pełnomocnika i uznana za doręczoną w trybie art. 73 p.p.s.a. z dniem 29 grudnia 2023 r. W zakreślonym prawem terminie strona skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. – skarga powinna zawierać numer PESEL strony wnoszącej skargę, będącej osobą fizyczną. W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.). W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22 (orzeczenie dostępne w CBOSA), podkreślono, że: "Na stronie wnoszącej pismo spoczywa obowiązek wypełnienia wszystkich warunków formalnych określonych w art. 46-47 p.p.s.a. Przepis art. 49 § 1 p.p.s.a. jednoznacznie stanowi, że na wezwanie przewodniczącego strona uzupełnia braki formalne pisma, które uniemożliwiają nadanie mu prawidłowego biegu. Wniesienie pisma zawierającego wszystkie wymagane elementy, a także uzupełnienie jego braków niewątpliwie należy zaliczyć do czynności strony. Przyjęty w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podział czynności z uwagi na kryterium podmiotowe (czynności sądu, strony i innych uczestników postępowania), wyklucza podejmowanie czynności nienależących do danego podmiotu, co jest związane z określoną w ustawie pozycją każdego z tych podmiotów. W związku z tym nie można oczekiwać, że sąd będzie podejmował czynności należące do strony postępowania. Poszukiwanie przez sąd numeru PESEL strony w aktach administracyjnych nie ma normatywnej podstawy i nie jest obowiązkiem sądu. Jego podanie należy do strony inicjującej postępowanie sądowoadministracyjne.". Ponadto NSA stwierdził, że: "Jeżeli strona nie skorzysta z możliwości uzupełnienia braku formalnego skargi, to z jej zaniechania nie można wyprowadzać wniosku o naruszeniu prawa strony do sądu. Równość w prawie odnosi się zaś, co do zasady, do procesu stanowienia norm prawa i nakłada na prawodawcę obowiązek nadawania prawu takich treści, które czynią zadość nakazowi jednakowego traktowania podmiotów (sytuacji) podobnych. Konstytucyjna zasada równości wobec prawa nie zwalnia wnoszących skargę od respektowania tych reguł procesowych ujętych w przepisach powszechnie obowiązujących, które odnoszą się do wszystkich skarżących.". Zdaniem NSA: "niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd. (...) Koncepcja o możliwości, a nawet obowiązku ustalenia przez sąd numeru PESEL strony i uzupełnienie w ten sposób braku formalnego skargi nie ma podstaw normatywnych. Z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wprost wynika, że wskazanie numeru PESEL jest obowiązkiem strony wnoszącej pierwsze pismo w sprawie (skargi).". Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie czyniła zadość powyższym wymaganiom, wobec czego pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia braków skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie skierowano na adres kancelarii podany w skardze. Przesyłka – po dwukrotnej awizacji 15 i 27 grudnia 2023 roku - została zwrócona 4 stycznia 2024 roku do Sądu z adnotacją "nie podjęto w terminie". Na podstawie art. 73 p.p.s.a. Sąd uznał opisaną przesyłkę za doręczoną 29 grudnia 2023 roku. W rezultacie termin na wykonanie wezwania upłynął bezskutecznie 5 stycznia 2024 r. (piątek). W ustawowym terminie strona nie wykonała wezwania, a zatem należało stwierdzić, że skarga powyższa - jako dotknięta brakami formalnymi - nie została skutecznie wniesiona i podlega odrzuceniu na zasadzie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargo orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.