II SAB/Kr 89/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu w sprawie znak PINB.5160.GNT.22.2019 postanawia I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu wpis od skargi w kwocie 100 (sto) zł.

II SAB/Kr 89/25 UZASADNIENIE 2 kwietnia 2025 r. J. K. wywiódł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu w sprawie rozbudowy budynku inwentarsko-składowego na działce nr [...] w L. (PINB.5160.GNT.22.2019), wnosząc o: 1) zobowiązanie do wydania decyzji administracyjnej w terminie 7 dni; 2) stwierdzenie bezczynności lub przewlekle prowadzonego postępowania z rażącym naruszeniem prawa; 3) wymierzenie grzywny (z uwagi na 595-dniowy okres, w którym organ nie podjął żadnych czynności); 4) przyznanie 71405,20 zł sumy pieniężnej (z uwagi na to, że rozbudowa i używanie zbiornika gnojowicy stanowiły źródło stałych immisji zapachowych odczuwalnych na działce skarżącego służącej mu do sprzedaży detalicznej i hurtowej). 5) zasądzenie kosztów postępowania (w tym kosztów zastępstwa procesowego). Skarżący podniósł, że 9 dni po wpływie ponaglenia postępowanie umorzono (decyzja z 13 marca 2025 r.), a wcześniej było ono przewlekle prowadzone. Dzięki rozstrzygnięciom MWINB (decyzja kasatoryjna z 30 września 2020 r. i postanowienie kasatoryjne z 15 listopada 2022 r.) sprawa była w dużym stopniu wyjaśniona, a wykonanie jasnych wytycznych nie wymagało czasochłonnych lub skomplikowanych czynności. Mimo to PINB nie podjął żadnej czynności najpierw przez 99 dni (od 15 grudnia 2020 r. – oględziny do 23 marca 2021 r. – postanowienie PINB nr 57/2021), potem przez 246 dni (od 15 listopada 2022 r. – postanowienie MWINB do 19 lipca 2023 r. – zawiadomienie PINB) i wreszcie 595 dni (od 19 lipca 2023 r.). W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu wniósł o oddalenie skargi albo orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa i oddalenie wniosków o wymierzenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej, wskazując przy tym, że: 1) skarżący wywiódł skargę dzień po odebraniu decyzji kończącej postępowanie (od której nie złożył odwołania); 2) budynek, w którym prowadzi działalność gospodarczą, wybudował po powstaniu spornego obiektu; 3) inwestor prowadził działalność rolniczą przed rozbudową spornego obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a ww. przepisu. Stosownie natomiast do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1 pkt 1-3). Jednocześnie sąd stwierdza czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 84). Z akt postępowania administracyjnego wyłania się następująca chronologia wydarzeń: 1) 16 lipca 2019 r. – wpływ pisma skarżącego o sprawdzenie samowolnej budowy zbiornika gnojowicy i stajni w granicy z jego sklepem (k. 21); 2) 23 lipca 2019 r. – kontrola robót budowlanych (k. 51); 3) 30 lipca 2019 r. – wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie przebudowy budynku inwentarsko-składowego bez wymaganego pozwolenia na budowę (k. 62); 4) 7 października 2019 r. – postanowienie PINB nr 147/2019 o wstrzymaniu robót budowlanych i nałożeniu obowiązku przedstawienia dokumentacji w terminie 30 dni wydane na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 Pb (k. 74); 5) 6 grudnia 2019 r. – decyzja PINB nr 214/2019 o nakazaniu doprowadzenia budynku inwentarsko-składowego do zgodności z przepisami wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb (k. 87); 6) 30 września 2020 r. – decyzja kasatoryjna MWINB nr 494/2020 (k. 109); 7) 13 listopada 2020 r. – zwrot akt administracyjnych przez MWINB (k. 110); 8) 15 grudnia 2020 r. – oględziny (k. 150); 9) 23 marca 2021 r. – postanowienie PINB nr 57/2021 o wstrzymaniu prowadzenia rozbudowy budynku inwentarsko-składowego i robót budowlanych przy sąsieku żelbetowym oraz nałożeniu obowiązku przedłożenia dokumentacji w terminie do 31 maja 2021 r. wydane na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Pb (k. 155); 10) 30 marca 2021 r. – wpływ zażalenia skarżącego (k. 172); 11) 27 maja 2021 r. – wpływ prośby inwestora o przedłużenie terminu (k. 176); 12) 15 listopada 2022 r. – postanowienie kasatoryjne MWINB nr 905/2022 (k. 184); 13) 3 lutego 2023 r. – zwrot akt administracyjnych przez MWINB (k. 185); 14) 13 marca 2025 r. – decyzja PINB nr 46/2025 o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego ze względu na konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego postanowienia, o którym mowa w pkt 4 i wszczęcia nowego postępowania na podstawie art. 48 Pb (k. 201). Opisana chronologia czynności wskazuje zatem, że organ którego bezczynność zaskarżono, zakończył postępowanie wydaniem decyzji z dnia 13 marca 2025 r., tymczasem skarga wniesiona została już po tej dacie tj. w dniu 2 kwietnia 2025 r. Skoro organ zakończył postępowanie wydaniem decyzji przed wniesieniem skargi, to oznacza, że nie był już bezczynny w dacie jej wniesienia. W uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19 przesądzono, że "wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej, stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.". Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że pogląd " (...) sprowadzający się do dopuszczalności rozstrzygania spraw ze skarg na bezczynność w razie załatwienia sprawy administracyjnej przed wniesieniem skargi jest, w ocenie składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, nieprawidłowy z tego podstawowego powodu, że zakończenie postępowania, którego sposób prowadzenia jest skarżony, skutkuje ustaniem stanu podlegającego kontroli sądowej, tj. stanu bezczynności". Sąd w pełni aprobuje powyższy pogląd NSA wyrażony w ww. uchwale. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. O zwrocie wpisu orzeczono w pkt. II postanowienia na podstawie art. 232§ 1 pkt. 1 p.p.s.a.