II SAB/Kr 55/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia Paweł Darmoń Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Joanna Człowiekowska po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] Związku Działkowców – Stowarzyszenia Ogrodowego w W. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu w przedmiocie rozpoznania odwołania skargę oddala

Pismem z dnia 1 marca 2023 r. [...] Związek Działkowców – Stowarzyszenie Ogrodowe w W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu. W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, że pismem z dnia 29 kwietnia 2022 r. złożono odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Nowego Sącza z dnia 21 kwietnia 2022 roku wydanej w trybie art. 76 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych, a odmawiającej stwierdzenia nabycia prawa użytkowania nieruchomości zajmowanej przez ROD "Węzła PKP" w Nowym Sączu. W piśmie z dnia 7 listopada 2022 roku, doręczonym w dniu 14 listopada 2022 roku na prawidłowy adres pełnomocnika strony skarżącej organ poinformował. iż przedmiotowa sprawa została zakończona w sposób prawem przewidzianym, poprzez pozostawienie przedmiotowego odwołania bez rozpoznania. Wezwaniem z dnia 14 września 2022 roku zaadresowanym na adres [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze wezwało skarżące stowarzyszenie do uzupełnienia braków formalnych odwołania poprzez przedłożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa. Wezwanie to nie zostało doręczone do strony skarżącej z uwagi na wysłanie przez organ na błędny adres - ul. [...], a nie prawidłowy ul. [...]. Wezwanie zostało awizowane bez wiedzy strony skarżącej. Podano, że prawidłowy adres ul. [...],[...] K. widniał w nagłówku pisma firmowego oraz na pieczątce zamieszczonej na kopercie, w której nadano odwołanie. Wskazanie w komparycji odwołania ul. [...], jako adresu do doręczeń, stanowiło oczywistą omyłkę pisarska, która doprowadziła do sytuacji braku doręczenia adresatowi wezwania organu. Podkreślić również należy, że adres ul. [...] w K. nie istnieje. W dalszej części skargi wskazano, że pierwszą czynnością Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu doręczoną na prawidłowy adres było wystosowanie pisma z dnia 7 listopada 2022 roku. Pozostałe pisma, wystosowane na inny niż prawidłowy adres, nie zostały skutecznie doręczone, zatem wobec nich nie można przyjąć fikcji doręczenia wynikającej z art. 44 § 4 K.p.a. O treści wezwania z dnia 14 września 2022 roku pełnomocnik powziął wiadomość dopiero w dniu 17 listopada 2022 roku. Pismem z dnia 6 lutego 2023 r. strona skarżąca złożyła ponaglenie w niniejszej sprawie, a organ udzielając odpowiedzi stwierdził, że sprawa została zakończona w sposób prawem przewidziany, poprzez pozostawienie przedmiotowego odwołania bez rozpoznania. W konkluzji skarżące stowarzyszenie wniosło o stwierdzenie, że SKO w Nowym Sączu dopuściło się bezczynności oraz o zobowiązanie organu do rozpatrzenia odwołania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wniosło o jej oddalenie. Organ wskazał, że odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Nowego Sącza z dnia 21 kwietnia 2022 r. złożyło Stowarzyszenie Ogrodowe Polski Związek Działkowców w W. Okręg Małopolski w K.. Z uwagi na fakt, że wraz z odwołaniem pełnomocnik strony nie przedłożył dokumentu pełnomocnictwa, pismem z dnia 14 września 2022 r. organ wezwał do usunięcia braków formalnych odwołania poprzez przedłożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa uprawniającego do reprezentowania strony w niniejszej sprawie, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. Wezwanie zostało przesłane na wskazany przez pełnomocnika w treści odwołania adres do doręczeń. Przedmiotowa korespondencja z uwagi na brak jej bezpośredniego doręczenia pod wskazanym adresem została po okresie 14 dni przechowywania w Urzędzie Pocztowym w Krakowie, zwrócona do organu odwoławczego z adnotacją o niepodjęciu w terminie. W związku z bezskutecznym upływem 7-dniowego terminu wynikającego z ww. wezwania pismem z dnia 26 października 2022 r. przesłanym na ten sam, wskazany przez pełnomocnika w treści odwołania, adres do doręczeń Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu powiadomiło pełnomocnika strony o pozostawieniu złożonego odwołania bez rozpoznania. Przedmiotowa korespondencja została prawidłowo doręczona w dniu 2 listopada 2022 r. Pismem z dnia 4 listopada 2022 r. pełnomocnik zwrócił się do organu o prawidłowe doręczenie wezwania z dnia 14 września 2022 r. oraz wyznaczenie terminu na uzupełnienie braków formalnych złożonego odwołania. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 9 listopada 2022 r. organ wskazał, że nie znajduje podstaw do podważenia skutku prawnego doręczenia korespondencji z dnia 14 września 2022 r. Pismem z dnia 18 listopada 2022 r. pełnomocnik strony skarżącej zwrócił się do organu o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania. W wyniku rozpatrzenia przedmiotowego wniosku postanowieniem z dnia 15 grudnia 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu odmówiło wnioskodawcy przywrócenia terminu. W wyniku rozpatrzenia wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem w dniu 20 stycznia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wydało postanowienie, którym orzekło utrzymaniu w mocy ww. postanowienia własnego. Organ wskazał, że sprawa odwołania została załatwiona w sposób prawem przewidziany, poprzez pozostawienie złożonego odwołania bez rozpoznania zgodnie z art. 64 § 2 K.p.a. Podkreślić również należy, że pozostawiając odwołanie strony bez rozpoznania – z uwagi na nieusunięcie braku formalnego w postaci braku pełnomocnictwa – organ odwoławczy nie był zobligowany do wydawania w tym przedmiocie zaskarżalnego aktu administracyjnego, w szczególności zaś wydawania postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność złożonego odwołania. Pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania i stwierdzenie niedopuszczalności odwołania to dwie odrębne instytucje procesowe. Nie ma podstaw, aby niedopuszczalność odwołania wiązać z jego brakami formalnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022r. poz. 2492, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 poz. 259, ze zm. dalej P.p.s.a. ) obejmuje ona orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4, przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Z treści skargi wynika, że skarżące stowarzyszenie domaga się stwierdzenia bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu polegającej na zaniechaniu merytorycznego rozpoznania jego odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Nowego Sącza z dnia 21 kwietnia 2022 r. Z uwagi na to, że przedmiotem skargi stowarzyszenie uczyniło bezczynność organu skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a. Zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, wniesienie skargi należy poprzedzić ponagleniem do organu wyższego stopnia (o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. Dopiero po wyczerpaniu tego trybu strona może wnieść skargę do sądu administracyjnego, zaś skarga jest dopuszczalna niezależnie od tego, czy stanowisko organu wyższego stopnia było pozytywne, czy negatywne, a nawet, czy zostało ono wyrażone. Odnosząc powyższe uwagi do realiów niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżące stowarzyszenie przed wniesieniem skargi do Sądu spełniło przywoływany tutaj wymóg formalny, albowiem złożyło ponaglenie. Przechodząc do merytorycznej oceny wniesionej skargi na bezczynność stwierdzić należy, że przepisy P.p.s.a. nie definiują pojęcia "bezczynności". W art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. ustawodawca wskazał z kolei, że o stanie bezczynności można mówić, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Powyższe pozwala przyjąć, że sądowa ocena stanu bezczynności ogranicza się do ustalenia, że sprawy nie załatwiono w terminie ustawowym albo wyznaczonym przez organ zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Innymi słowy, przedmiotem skargi na bezczynność jest wyłącznie ocena zachowania organu w postępowaniu administracyjnym przez pryzmat terminowości, a wniesienie skargi ukierunkowane jest na wymuszeniu na organie podjęcia wymaganej prawem czynności lub aktu. Bez znaczenia jest natomiast przyczyna niezałatwienia sprawy, w tym twierdzenia organu o usprawiedliwionej, czy też nieusprawiedliwionej bierności. Generalnie z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął postępowania w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Uwzględniając taką skargę sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa lub stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 P.p.s.a.). Instytucja skargi na bezczynność ma więc na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Analizując akta sprawy wskazać należy, że pismem z dnia 29 kwietnia 2022 r. [...] Związek Działkowców, Stowarzyszenie Ogrodowe w W. złożyło odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta N. S. z dnia 21 kwietnia 2022 r. W piśmie tym widniał adres ul. [...]. Faktem jednak jest, co wyraźnie podnosi strona skarżąca, że w nagłówku cytowanego wyżej pisma widniał poprawny adres czyli ul. [...]. W dalszej kolejności organ pismem z dnia 14 września 2022 r. wezwał pełnomocnika stowarzyszenia do usunięcia braków formalnych podania poprzez przedłożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa uprawniającego do reprezentowania strony. Zawiadomieniem z dnia 26 października 2022 r. SKO w Nowym Sączu poinformowało stronę skarżącą, że z powodu nieuzupełnienia braków formalnych odwołania pozostawia się je bez rozpoznania w oparciu o treść art. 64 § 2 K.p.a. Powyższe pismo mimo, że adresowane na błędny adres dotarło do skarżącego stowarzyszenia w dniu 2 listopada 2022 r., co potwierdza pieczątka na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k-9 akt administracyjnych). W następstwie powyższego stowarzyszenie wystosowało w dniu 4 listopada 2022 r. wniosek do organu o prawidłowe doręczanie pism na właściwy adres. W piśmie z dnia 7 listopada 2022 r. SKO w Nowym Sączu wskazało, że przedmiotowa sprawa została zakończona w sposób prawem przewidziany poprzez pozostawienie odwołania strony bez rozpoznania. W dniu 18 listopada 2022 r. Stowarzyszenie wystosowało pismo, w którym wniesiono o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania. W następstwie tego organ w dniu 15 grudnia 2022 r. wydał postanowienie, którym działając na podstawie art. 58 § 1 i 2 oraz art. 59 § 1 K.p.a. odmówił przywrócenia terminu. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu postanowieniem z dnia 20 stycznia 2023 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Biorąc pod uwagę powyższą chronologię zdarzeń wskazać należy, że działania organu podejmowane były bez zbędnej opieszałości. Co więcej faktycznie kwestia odwołania strony skarżącej załatwiona została w sposób przewidziany przez prawo procesowe. Jednocześnie podkreślić należy, że badając kwestię ewentualnej bezczynności organu Sąd nie bada i nie ocenia poprawności merytorycznej podejmowanych przez organ działań, sprowadza jedynie czy w konkretnych okolicznościach sprawy organ dopuścił się bezczynności. Przeprowadzona przez Sąd analiza działań organu administracji publicznej w wyznaczonych ramach czasowych pozwala opowiedzieć się za stanowiskiem, że we wskazanym okresie czasu organ ten nie dopuścił się bezczynności w stopniu uzasadniającym uwzględnienie wniesionej skargi. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.