II SAB/Kr 144/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w K. na przewlekłe prowadzenie przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. postępowania znak WPZ.5290.4.2026.3.WK w sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie udostępnienia akt postępowania administracyjnego oddala skargę.

Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. postępowania znak WPZ.5290.4.2026.3.WK w sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie udostępnienia akt postępowania administracyjnego. Skarżąca zaznaczyła, że skarga dotyczy przewlekłości w przedmiocie rozpatrzenia zażaleń na postanowienia Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. odmawiające udostępnienia akt postępowań administracyjnych. Skarga dotyczy dwóch postępowań prowadzonych przez organ drugiej instancji pozostających w ścisłym związku faktycznym i prawnym, oznaczonych znakami MZ.52806.1.5.2024 oraz MZ.52806.1.8.2024 przed organem I instancji oraz WPZ.5290.4.2026.3.WK oraz WPZ.5290.3.2026.3.WK przed organem II instancji. Postępowania te dotyczą odmowy udostępnienia akt postępowań administracyjnych związanych z bezpieczeństwem przeciwpożarowym zespołu budynków zlokalizowanych przy ul. D. w K.. W przypadku uznania przez Sąd, że sprawy te powinny zostać rozpoznane odrębnie skarżąca nie sprzeciwia się ich rozdzieleniu. Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że Małopolski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej prowadzi wskazane postępowania w sposób przewlekły, zobowiązanie organu do niezwłocznego rozpoznania zażaleń skarżącej oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Na uzasadnienie żądania skargi skarżąca podniosła, że w dniu 27 grudnia 2025 r. skarżąca wystąpiła do Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z wnioskami o udostępnienie akt postępowań administracyjnych oznaczonych znakami MZ.52806.1.5.2024 oraz MZ.52806.1.8.2024. Postępowania te dotyczą spraw związanych z bezpieczeństwem przeciwpożarowym zespołu budynków przy ul. D. w K. oraz zagadnień związanych z funkcjonowaniem drogi pożarowej obsługującej te obiekty zrealizowane w ramach jednego postępowania inwestycyjnego. Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w K. postanowieniami z dnia 9 stycznia 2026 r. odmówił skarżącej udostępnienia akt wskazanych postępowań administracyjnych. Na powyższe postanowienia skarżąca w dniu 10 stycznia 2026 r. wniosła zażalenia do Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej. Zażalenia zostały przekazane organowi drugiej instancji przy piśmie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 19 stycznia 2026 r. Pomimo upływu znacznego czasu od przekazania zażaleń organ drugiej instancji nie wydał rozstrzygnięcia w żadnej ze spraw. W związku z brakiem rozpoznania zażaleń Skarżąca wniosła ponaglenia na przewlekłe prowadzenie postępowań. W dniu 24 lutego 2026 r. skarżąca wniosła ponaglenie dotyczące postępowania oznaczonego znakiem MZ.52806.1.8.2024. Równolegle skarżąca wniosła ponaglenie dotyczące postępowania oznaczonego znakiem MZ.52806.1.5.2024. Tym samym skarżąca wyczerpała środek prawny przewidziany w art. 37 k.p.a., otwierając drogę do wniesienia niniejszej skargi. W ponagleniach skarżąca wyraźnie wskazała, że brak dostępu do akt postępowań administracyjnych wywołuje dla niej poważne skutki procesowe, ponieważ w innych sprawach toczących się przed organami administracji oraz sądami administracyjnymi biegną terminy do wniesienia środków zaskarżenia. Skarżąca sygnalizowała zatem organowi, że dalsze przetrzymywanie sprawy bez jej rozstrzygnięcia prowadzi do powstania szkody procesowej polegającej na pozbawieniu skarżącej możliwości skutecznego korzystania z przysługujących jej środków prawnych. Pomimo tej wiedzy organ nie rozpoznał zażaleń i nadal nie wydał rozstrzygnięcia w żadnej ze spraw. W ocenie skarżącej prowadzenie postępowania w takich okolicznościach należy uznać za szczególnie naganne, ponieważ organ działa ze świadomością skutków procesowych wywoływanych dla strony postępowania. Przedmiotem postępowań prowadzonych przez organ drugiej instancji jest rozpoznanie zażaleń na postanowienia odmawiające dostępu do akt postępowań administracyjnych. Sprawy te nie wymagają prowadzenia postępowania dowodowego ani podejmowania czynności faktycznych w terenie. Rozpoznanie zażaleń sprowadza się wyłącznie do oceny prawnej zasadności odmowy udostępnienia akt postępowań administracyjnych oraz ustalenia czy skarżącej przysługuje prawo dostępu do tych akt. Pomimo tego organ prowadzi postępowania w sposób rozciągnięty w czasie i nie podejmuje czynności prowadzących do ich zakończenia. W ocenie skarżącej charakter spraw nie uzasadnia takiego sposobu prowadzenia postępowania. Rozstrzygnięcie zażaleń wymaga jedynie dokonania oceny prawnej zgromadzonych dokumentów oraz zastosowania przepisów dotyczących dostępu do akt postępowania administracyjnego. Nie zachodzi potrzeba prowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego ani ustalania nowych okoliczności faktycznych. Pomimo tego postępowania nie zostały zakończone. Przewlekłość postępowań ma dla skarżącej poważne konsekwencje procesowe. Akta postępowań, do których dostęp został odmówiony, zawierają dokumenty istotne dla innych postępowań administracyjnych oraz sądowo-administracyjnych dotyczących zespołu budynków przy ulicy D. w K., w tym budynków [...] za których bezpieczeństwo przeciwpożarowe odpowiada skarżąca. Brak dostępu do tych akt uniemożliwia skarżącej ustalenie pełnego stanu faktycznego spraw oraz przygotowanie argumentacji prawnej w innych postępowaniach. W szczególności brak dostępu do akt uniemożliwia skarżącej wykorzystanie dokumentów znajdujących się w tych aktach jako materiału dowodowego w postępowaniach sądowo-administracyjnych, w których biegną terminy do wniesienia środków zaskarżenia. Sposób prowadzenia postępowań wskazuje, że organ nie dąży do ich zakończenia w rozsądnym terminie, pomimo że charakter spraw pozwala na ich niezwłoczne rozstrzygnięcie. W ocenie skarżącej działanie organu, który pomimo świadomości skutków procesowych dla strony, nadal nie rozpoznaje sprawy, należy kwalifikować jako rażącą przewlekłość prowadzenia postępowania. Skarżąca podkreśliła, że organ administracji nie może skutecznie powoływać się na wyznaczone przez siebie terminy załatwienia sprawy w sytuacji, gdy wcześniejsza bezczynność lub opieszałość organu doprowadziła do konieczności ich wyznaczania. Dodatkowo skarżąca wskazała, że prawidłowy tok postępowania administracyjnego zakłada, iż w jego pierwszej fazie organ podejmuje decyzję, czy zachodzi potrzeba uzupełnienia materiału dowodowego oraz czy konieczne jest prowadzenie postępowania dowodowego. Dopiero po zakończeniu tego etapu możliwe jest przejście do fazy oceny prawnej zgromadzonego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie organ nie podejmował żadnych czynności dowodowych ani nie uzupełniał materiału dowodowego, co oznacza, że postępowanie już od dłuższego czasu znajdowało się w fazie wyłącznie prawnej oceny zgromadzonych dokumentów. W takiej sytuacji nieuprawnione było oczekiwanie przez organ do końca przewidzianego w k.p.a. terminu jedynie w celu poinformowania strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Czynność ta stanowi jedynie końcowy element postępowania wynikający z art. 10 § 1 k.p.a. i nie może być wykorzystywana jako instrument przedłużania postępowania w sytuacji, gdy materiał sprawy nie był w żaden sposób uzupełniany. Ponadto skarżąca po powiadomieniu zajęła stanowisko w sprawie. Skarżąca podkreśliła, że organ nie rozpoznaje sprawy nawet w sposób negatywny dla skarżącej, uniemożliwiając jej tym samym uzyskanie ostatecznego rozstrzygnięcia, które mogłoby zostać przedłożone w innych postępowaniach sądowo-administracyjnych. Brak takiego rozstrzygnięcia uniemożliwia skarżącej wykazanie w tych postępowań, że organy administracji publicznej stosują wobec niej systemowy mechanizm blokowania możliwości wykazania interesu prawnego. Wobec powyższego skarga jest w pełni uzasadniona. Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego rozłączono sprawy pod dwie sygnatury akt: niniejszą II SAB/Kr 144/26 oraz II SAB/Kr 145/26, o czym zawiadomiono strony. Niniejsza sprawa dotyczy skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w K. na przewlekłe prowadzenie przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. postępowania znak WPZ.5290.4.2026.3.WK w sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie udostępnienia akt postępowania administracyjnego. Małopolski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. - w odpowiedzi na skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na przewlekłe prowadzenie przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej postępowania w sprawie zażalenia na postanowienie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 9 stycznia 2026 r. znak MZ.52806.1.5.2024.PT o odmowie udostępnienia akt postępowania administracyjnego znak MZ.52806.1.5.2024.PT - wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, na podstawie art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a., a w razie nieuwzględnienia powyższego wniosku – wniósł o oddalenie skargi w całości. Wskazał, że skarżąca w dniu 11 marca 2026 r. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej. W uzasadnieniu skarżąca wskazała cyt. "Skarga dotyczy dwóch postępowań prowadzonych przez organ drugiej instancji pozostających w ścisłym związku faktycznym i prawnym, oznaczonych znakami MZ.52806.1.5.2024 oraz MZ.52806.1.8.2024 przed organem I instancji i WPZ.5290.4.2026.3.WK oraz WPZ.5290.3.2026.3.WK przed organem II instancji." Mając powyższe na względzie w niniejszej odpowiedzi Małopolski Komendant Wojewódzki ustosunkował się do skargi dotyczącej przewlekłości postępowania WPZ.5290.4.2026.3.WK. Wskazał, że stan faktyczno - prawny sprawy przedstawia się następująco: Dnia 27 grudnia 2025 r. do Komendy Miejskiej PSP w K. wpłynął wniosek skarżącej o udostępnienie akt postępowania administracyjnego znak MZ.52806.1.5.2024.PT. Po jego rozpatrzeniu Komendant Miejski PSP w K. postanowieniem z dnia 9 stycznia 2026 r. znak MZ.52806.1.5.2024.PT odmówił udostępnienia akt ww. postępowania administracyjnego, uzasadniając, iż wnioskodawca nie ma przymiotu strony w tym postępowaniu, nie jest bowiem właścicielem, zarządcą ani użytkownikiem terenu i budynku, którego dotyczyło postępowanie prowadzone przez Komendanta Miejskiego oraz szczegółowo wyjaśniając w uzasadnieniu postanowienia pojęcie strony na gruncie przepisów ustawy o ochronie przeciwpożarowej. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła w dniu 10 stycznia 2026 r. zażalenie, przekazane w dniu 19 stycznia 2026 r. do Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP. W dniu 18 lutego 2026 r. (pismo znak WPZ.5290.4.2026.3.WK) poinformowano skarżącą - zgodnie z art. 10 k.p.a. - o możliwości zapoznania się z aktami i wypowiedzenia w sprawie, w związku z czym przedłużono termin na załatwienie sprawy do dnia 19 marca 2026 r. Pismem z dnia 19 lutego 2026 r. strona wniosła o możliwość zapoznania się z aktami sprawy poprzez udostępnienie akt sprawy w formie elektronicznej - mając pełną świadomość (w związku z licznymi wcześniejszymi postępowaniami), że takiej możliwości technicznej w Komendzie Wojewódzkiej PSP w K. nie ma. Następnie w dniu 24 lutego 2026 r. skarżąca wniosła ponaglenie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP do Komendanta Głównego PSP. W dniu 19 marca 2026 r. postanowieniem znak WPZ.5290.4.2026.6.WK Małopolski Komendant Wojewódzki PSP utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 9 stycznia 2026 r. znak MZ 52806.1.5.2024.PT . Mając na względzie przedstawiony powyżej stan faktyczny sprawy oraz uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 (ONSAiWSA 2020, nr 6, poz. 79), w której przyjęto, że "wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" Komendant wniósł o odrzucenie skargi. W przypadku nieuwzględnienia powyższego wniosku przez Sąd Komendant wniósł w dalszej kolejności o oddalenie skargi z uwagi na brak przewlekłości w prowadzeniu postępowania przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP. Przedłużenie postępowania wynikało bowiem z konieczności wypełnienia dyspozycji art. 10 k.p.a. poprzez umożliwienie stronie czynnego udziału w postępowaniu i zapewnienie możliwości przedstawienia swego stanowiska w sprawie przed wydaniem postanowienia - tj. realizację jednej z podstawowych zasad postępowania administracyjnego – zasady czynnego udziału stron w postępowaniu. Odstąpienie przez organ od powyższej zasady, zgodnie z art. 10 § 2 k.p.a., jest możliwe wyłącznie, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną. W ocenie Komendanta w przedmiotowym postępowaniu brak było podstaw do zastosowania tego odstępstwa, a przedstawiony powyżej stan faktyczny sprawy wskazuje, że nie doszło w niej - wbrew twierdzeniom skarżącej - do przewlekłości postępowania, a co za tym idzie, wniesiona skarga winna ulec oddaleniu. W dalszych pismach procesowych skarżąca Wspólnota podtrzymała skargę i swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Sąd, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a., rozpoznał sprawę w trybie uproszonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części (art. 151 P.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie, co jest bezsporne, skarżąca przed wniesieniem skargi skierowała do organu wyższego stopnia (Komendant Główny PSP) ponaglenie z dnia 24 lutego 2026 r., zatem uznać należało, że skarga była dopuszczalna, przy czym sposób rozpatrzenia ponaglenia przez organ wyższego stopnia nie ma znaczenia dla rozpatrzenia przez Sąd skargi na bezczynność i przewlekłość. Przedmiotem niniejszej sprawy jest zarzucane skargą przewlekłe prowadzenie przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. postępowania znak WPZ.5290.4.2026.3.WK w sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie udostępnienia akt postępowania administracyjnego. Na wstępie przypomnieć należy, że ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935), która weszła w życie 1 czerwca 2017 r., zmieniono Kodeks postępowania administracyjnego m.in. w ten sposób, że zdefiniowano pojęcia "bezczynności" i "przewlekłości". Definicje te zostały zamieszczone w art. 37 § 1 K.p.a., w którym stanowi się, że "stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość)". Zatem bezczynność organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. ma miejsce wówczas, gdy organ nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Przepisy art. 35 § 1-3 K.p.a. stanowią, iż organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawę bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 K.p.a.). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 K.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Jednocześnie, stosownie do art. 35 § 5 K.p.a. do terminów tych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Istotne jest również, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 K.p.a.). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z przystąpieniem do załatwienia sprawy, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu sprawy, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Natomiast okoliczności, które spowodowały zwłokę organu, jego działania oraz zaniechania w toku sprawy oraz stopień przekroczenia terminów, mają wpływ na ocenę, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy z kolei rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69- 70), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, str. 238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z 3 lipca 2014 r., sygn. II OSK 194/14 – powołane w uzasadnieniu orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenie.nsa.gov.pl). Podsumowując, bezczynność jest związana z naruszeniem terminów załatwienia sprawy, i to zarówno terminów określonych w ustawach, jak i wskazanych przez organ administracji na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. Natomiast przewlekłość nie łączy się z przekroczeniem żadnych terminów (por. wyrok NSA z 7 września 2022 r. sygn. II OSK 871/22). Z przytoczonych definicji wynika, że bezczynność zachodzi wówczas, gdy terminy ustawowe oraz wskazane przez organ administracji na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. upłynęły, a sprawa nie została załatwiona, zaś przewlekłość występuje wtedy, gdy terminy ustawowe oraz wskazane na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. jeszcze nie upłynęły, ale sprawa nie została załatwiona, mimo że z uwagi na swój charakter mogła być już załatwiona. Taką wykładnię art. 37 § 1 K.p.a. w zakresie zamieszczonych w tym przepisie definicji bezczynności i przewlekłości potwierdza uzasadnienie projektu ww. ustawy nowelizującej K.p.a. z dnia 7 kwietnia 2017 r., w którym w zakresie nowelizacji powołanego przepisu wyjaśniono, że "przez bezczynność rozumie się niezałatwienie sprawy w terminie wynikającym z przepisów prawa ani w terminie wyznaczonym dodatkowo zgodnie z art. 36 K.p.a. Natomiast stan przewlekłości występuje, gdy postępowanie prowadzone jest dłużej niż jest to konieczne do załatwienia sprawy. Przewlekłość obejmuje zatem przypadki, w których formalnie nie dochodzi do przekroczenia terminu załatwienia sprawy (np. w związku z zastosowaniem art. 36 § 1), ale organ załatwia sprawę dłużej niż powinien w świetle zasady szybkości postępowania" (druk sejmowy nr 1183 Sejmu VIII kadencji). Za takim rozumieniem bezczynności i przewlekłości opowiedział się też NSA w uchwale z 22 czerwca 2020 r., sygn. II OPS 5/19, stwierdzając w jej uzasadnieniu, że "z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. Natomiast postępowanie jest przewlekle prowadzone, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód". Nadto, w powołanej uchwale stwierdzono, że ustawą nowelizującą K.p.a. z dnia 7 kwietnia 2017 r., pojęcia bezczynności i przewlekłości uzyskały "odmienny znaczeniowo sens". Na uwadze trzeba mieć równocześnie, że instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności i czy organ pozostaje w zwłoce. Należy zauważyć, że w istnieje rozbieżność w orzecznictwie, czy bezczynność i przewlekłość, jako pojęcia rozłączne, mogą występować w tej samej sprawie. Sąd w niniejszej sprawie przyjmuje reprezentowany w judykaturze pogląd, że w konkretnym przypadku mogą wystąpić jednocześnie obie postacie opieszałości. Gdy bowiem organ prowadzi postępowanie w sposób nieefektywny, niesprawny – występuje "przewlekłość". Jeżeli zaś w związku z tym nie dotrzymuje terminów załatwienia sprawy zakreślonych w art. 35 K.p.a., bez jednoczesnego dochowania aktów staranności przewidzianych w art. 36 K.p.a. – ma miejsce "bezczynność" (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 14 marca 2023 r., sygn. I SAB/Wr 1266/22). Dokonawszy, na podstawie akt administracyjnych, analizy przebiegu postępowania odwoławczego oraz rozważając argumentację obu stron, w kontekście poczynionych wyżej uwag Sąd uznał, że organ nie dopuścił się ani bezczynności, ani przewlekłego prowadzenia postępowania zażaleniowego - w rozumieniu przytoczonych wyżej przepisów. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy dnia 27 grudnia 2025r. do Komendy Miejskiej PSP w K. wpłynął wniosek skarżącej o udostępnienie akt postępowania administracyjnego znak MZ.52806.1.5.2024.PT. Po jego rozpatrzeniu Komendant Miejski PSP w K. postanowieniem z dnia 9 stycznia 2026 r. znak MZ.52806.1.5.2024.PT odmówił skarżącej udostępnienia akt ww. postępowania administracyjnego. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła w dniu 10 stycznia 2026 r. zażalenie, przekazane w dniu 19 stycznia 2026 r. do Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP. W dniu 18 lutego 2026 r. (pismo znak WPZ.5290.4.2026.3.WK) poinformowano skarżącą, zgodnie z art. 10 K.p.a., o możliwości zapoznania się z aktami i wypowiedzenia w sprawie, w związku z czym przedłużono termin załatwienia sprawy do dnia 19 marca 2026 r. Pismem z dnia 19 lutego 2026 r. skarżąca wniosła o możliwość zapoznania się z aktami sprawy poprzez udostępnienie akt sprawy w formie elektronicznej. W dniu 24 lutego 2026 r. skarżąca wniosła do Komendanta Głównego PSP ponaglenie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP. W dniu 19 marca 2026 r. postanowieniem znak WPZ.5290.4.2026.6.WK Małopolski Komendant Wojewódzki PSP utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 9 stycznia 2026 r. znak MZ 52806.1.5.2024.PT. Nie ulega wątpliwości, że niniejsza sprawa sądowoadministracyjna została zainicjowana skargą z dnia 11 marca 2026 r., wniesioną tego samego dnia. Zatem na dzień wniesienia skargi skarżony organ nie zakończył jeszcze postępowania zażaleniowego, którego dotyczy zarzut przewlekłego prowadzenia. Postępowanie zażaleniowe zostało bowiem zakończone w dniu 19 marca 2026 r. postanowieniem znak WPZ.5290.4.2026.6.WK, którym Małopolski Komendant Wojewódzki PSP utrzymał w mocy zaskarżone zażaleniem postanowienie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 9 stycznia 2026 r. znak MZ 52806.1.5.2024.PT. W przedstawionej chronologii zdarzeń, skoro zażalenie nie było jeszcze rozpoznane na moment wniesienia skargi, to brak było podstaw do odrzucenia skargi, czego w pierwszej kolejności domagał się Komendant w odpowiedzi na skargę. Natomiast, zdaniem Sądu, skarga okazała się bezzasadna, bowiem skoro Małopolski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. , wykonując obowiązek informacyjny określony w art. 36 K.p.a. wskazał, na podstawie art. 36 § 1 K.p.a., nowy termin załatwienia sprawy do dnia 19 marca 2026 r. i dnia 19 marca 2026 r. wydał postanowienie kończące postępowanie zażaleniowe, to nie pozostawał w bezczynności, ani też – mając na uwadze opisaną w odpowiedzi na skargę i wynikającą z przesłanych Sądowi przez organ w formie e-paczki akt administracyjnych – nie dopuścił się zarzucanego skargą przewlekłego prowadzenia postępowania zażaleniowego. Ubocznie Sąd wskazuje, co jest mu wiadomym z urzędu, że nieprawomocnym wyrokiem z 9 lipca 2026 r., sygn. akt II SA/Kr 616/26, została oddalona skarga Wspólnoty na przedmiotowe postanowienie Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP z 19 marca 2026 r. znak WPZ.5290.4.2026.6.WK (którym utrzymał w mocy zaskarżone zażaleniem postanowienie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 9 stycznia 2026 r.). W przytoczonych powyżej okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy bezzasadna skarga podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł w sentencji wyroku na podstawie art. 151 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę.