II SAB/Kr 108/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Agnieszka Nawara - Dubiel po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Dyrektora Miejsko - Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej l. zobowiązuje Dyrektora Miejsko - Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. do wydania aktu lub dokonania czynności w sprawie załatwienia wniosku P. K. z dnia 1 lutego 2021 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Dyrektora Miejsko - Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. na rzecz P. K. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego

Pismem z dnia 1 maja 2021 r. P. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Dyrektora Miejsko – Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Organowi zarzucono naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w związku z art. 10 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 i art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący wskazał, że wiadomością e-mail z dnia 1 lutego 2021 r. wniósł o udzielenie przez podmiot zobowiązany informacji o tym czy Ośrodek Kultury partycypował przy organizacji miejskiego pokazu sztucznych ogni w Sylwestra ubiegłego roku oraz czy zostały na to przeznaczone jakiekolwiek środki z budżetu jednostki, a jeśli tak to jaka była ich wartość. Do chwili obecnej żądana informacja nie została udostępniona. W związku z powyższym skarżący wniósł o zobowiązanie organu do udostepnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 1 lutego 2021 r. w terminie 14 dni. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Miejsko – Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. wskazał, że wniosek o udzielenie informacji przesłany w załączonym do skargi mailu nigdy nie dotarł. Jest duże prawdopodobieństwo, że przedmiotowy mail trafił do spamu. Zdaniem organu złożony w niniejszej sprawie wniosek ma na celu wywołanie dolegliwości u adresata i utrudnienie funkcjonowania Centrum. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w punktach 1-4. Kontroli sądu w przypadku skarg na bezczynność poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. W orzecznictwie sądowym oraz doktrynie prawniczej zgodnie przyjmuje się, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. J. Woś, wyd. LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 103). Skarga złożona w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Dyrektora Miejsko – Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. w udzieleniu informacji publicznej na wniosek skarżącego z dnia 1 lutego 2021 r. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo też nie podjął stosownej czynności. W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej – Dz. U. z 2020 r., poz. 2176., dalej u.d.i.p.), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 tej ustawy). Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa jej udzielenia lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Nie jest w sprawie sporne, że Dyrektor Miejsko – Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. zobowiązany jest do udzielania informacji publicznej zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej (art. 4 ust. 1 ust. 4 u.d.i.p.), jak również, że żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). Pojęcie informacji publicznej obejmuje również wydatkowanie publicznych środków finansowych na wynagrodzenia osób zatrudnionych w podmiotach, wymienionych w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Z przepisów u.d.i.p. wynika, że to wnioskodawca decyduje o sposobie i formie udostępnienia informacji publicznej. Skoro wnioskodawca złożył pisemny wniosek drogą elektroniczną, podając swój adres mailowy, to organ zobowiązany był do udostępnienia żądanej informacji również drogą elektroniczną na podany przez wnioskodawcę adres mailowy. W tym miejscu należy odnieść się do twierdzeń organu, że wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej trafił do folderu spam. Z dołączonego do skargi wydruku z poczty elektronicznej skarżącego wynika, że wniosek o udzielenie informacji publicznej został wysłany na prawidłowy i aktualny email podmiotu zobowiązanego. Bez wątpienia obowiązkiem organu administracji publicznej jest taka konfiguracja poczty elektronicznej, w tym filtrów antyspamowych oraz takie zorganizowanie obsługi technicznej poczty elektronicznej organu, aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór przesyłanych na ten adres podań. Dlatego też, skoro strona skarżąca przesłała wniosek o udostępnienie informacji publicznej na podany przez organ do powszechnej wiadomości adres poczty elektronicznej, to oznacza, że obowiązkiem tego organu było odebranie tej wiadomości i udzielenie na nią odpowiedzi w terminie i w sposób określony w przepisach u.d.i.p. Skarżący miał prawo działać w zaufaniu do władzy publicznej i oczekiwać, że skoro organ podaje do publicznej wiadomości adres swojej poczty elektronicznej, to będzie odbierał listy skierowane na ten adres. W konsekwencji ryzyko nieodebrania przez organ wysłanego do niego przy użyciu poczty elektronicznej listu, skierowanego na oficjalnie podany adres poczty elektronicznej obciąża ten organ, a nie podmiot składający wniosek i świadczyć może jedynie o wadliwej organizacji pracy organu lub nieprawidłowym skonfigurowaniu jego poczty elektronicznej (zob. postanowienia NSA z: 10 września 2015 r., sygn. akt I OSK 1968/15, 5 listopada 2015 r., sygn. akt I OZ 1414/15 i 18 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 2897/15). W takiej sytuacji, jak przyjmuje się w orzecznictwie, wystarczającym dowodem wysłania wiadomości zawierającej wniosek o informację publiczną, jest wydruk z poczty elektronicznej nadawcy (zob. wyrok NSA z 16 września 2016 r., sygn. akt I OSK 1924/16). Mając powyższe na względzie, Sąd uznał, że Dyrektor Miejsko – Gminnego Centrum Kultury i Promocji w N. dopuścił się bezczynności w niniejszej sprawie, albowiem wniosek skarżącego z 1 lutego 2021 r. nie został załatwiony w przewidzianym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. 14-dniowym terminie, biegnącym od dnia jego otrzymania przez organ. Dlatego też Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego (punkt I sentencji wyroku). Sąd administracyjny zobowiązany jest do dokonania oceny charakteru stwierdzonej bezczynności przez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie, co wprost wynika z treści art. 149 § 1a P.p.s.a. Biorąc zatem pod uwagę, że wniosek skarżącego nie został odczytany przez organ, a o jego istnieniu dowiedział się on dopiero z treści skargi stwierdzić należy, iż organ dopuścił się bezczynności, która jednak nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, ponieważ nie wynikała z lekceważącego traktowania przez organ swoich obowiązków. Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a P.p.s.a., orzekł jak w pkt II sentencji wyroku. O należnych skarżącemu kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. w pkt III sentencji wyroku.