II SAB/Ke 193/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 30 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Prezydenta Miasta Kielce - Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Kielcach w przedmiocie przyznania zasiłku celowego postanawia: odrzucić skargę.

A. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę z 13 lipca 2026 r. (nr 98), w której domagał się stwierdzenia, że przewlekłość prowadzonego przez Prezydenta Miasta Kielce - Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Kielcach postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązania tego organu do załatwienia jego wniosku z listopada 2025 roku w nieprzekraczalnym terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania wyroku, pod rygorem kary przewidzianej w przepisach prawa, a także zasądzenia na jego rzecz sumy pieniężnej i nałożenia na ww. organ grzywny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie lub ewentualnie oddalenie. Wskazał, że wniosek skarżącego z 28 listopada 2025 r. rozpatrzył decyzją 2 lutego 2026 r. o odmowie przyznania jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi finansowej w postaci zasiłku celowego na miesiąc listopad 2025 r. Rozstrzygnięcie to zostało następnie utrzymane w mocy decyzją SKO w Kielcach z 28 maja 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", uprawniony jest do orzekania w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) oraz skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 9). Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (aniżeli wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-5) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W niniejszym przypadku przeszkodę do merytorycznego rozpoznania sprawy stanowi, zdaniem Sądu, okoliczność wniesienia skargi na bezczynność organu w przedmiocie wydania decyzji już po załatwieniu przez organ wniosku skarżącego z 28 listopada 2025 r. W uchwale z 22 czerwca 2020 r. o sygn. II OPS 5/19 (dostępnej na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl), podjętej w składzie 7 sędziów, Naczelny Sąd Administracyjny wyraził stanowisko, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (tj. stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania). Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 7 marca 2022 r. o sygn. II OPS 1/21 (dostępnej jak wyżej), przesądził, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W uzasadnieniu tej uchwały wskazano, że za inną przyczynę niedopuszczalności skargi, nawet po uprzednim złożeniu ponaglenia do organu administracji w toku postępowania administracyjnego, należałoby uznać okoliczność braku przedmiotu skargi w chwili jej wniesienia, rozumianego jako przewlekłość niedającą się już usunąć ze względu na rozstrzygnięcie sprawy przez organ administracji w sposób kończący postępowanie administracyjne. Nie jest już bowiem możliwe osiągnięcie celu skargi, którym jest rozstrzygnięcie sprawy, skoro organ dokonał już takiego rozstrzygnięcia. W obu przywołanych uchwałach jasno wskazano więc, że zakończenie postępowania administracyjnego przed wniesieniem skargi na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) uniemożliwia jej rozpoznanie. Sąd nie może w takiej sytuacji badać, czy przed zakończeniem sprawy organ był bezczynny (prowadził postępowanie w sposób przewlekły). Stanowisko wyrażone w obu przywołanych wyżej uchwałach Sąd orzekający w sprawie podziela i przyjmuje jako własne. W rozpatrywanym przypadku przedmiotem skargi jest bezczynność Prezydenta Miasta Kielce - Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Kielcach w przedmiocie przyznania jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi finansowej w postaci zasiłku celowego na miesiąc listopad 2025 r. Jak wynika z załącznika do skargi oraz z odpowiedzi na skargę, skarżący 28 listopada 2025 r. (data wpływu 2 grudnia 2025 r. ) złożył do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w K. wniosek o przyznanie jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi finansowej na miesiąc listopad 2025 r. w kwocie 417 zł. Po nieudanych próbach przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego, organ 2 lutego 2026 r. wydał decyzję odmawiającą przyznania wnioskowanego świadczenia. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez SKO w K. rozstrzygnięciem z 28 maja 2026 r. Wobec powyższego mając na uwadze przedstawione na wstępie rozważania prawne należy uznać, że w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, na datę wniesienia skargi – 13 lipca 2026 r. organ nie był bezczynny, gdyż wydał decyzję rozstrzygającą wniosek skarżącego z 28 listopada 2025 r. Tym samym, skoro sprawa o przyznanie jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi finansowej w postaci zasiłku celowego na miesiąc listopad 2025 r. została załatwiona przed wniesieniem skargi, gdyż organy obu instancji wydały decyzje w tym przedmiocie, skargę jako niedopuszczalną z powodu braku przedmiotu zaskarżenia należało odrzucić, o czym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.