II SAB/Go 3/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. Inc. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi J.K. na bezczynność Prezesa Zarządu Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala [...] Sp. z o.o. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić dopuszczenia R. Inc. do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika.

Pismem z dnia [...] lutego 2020 r. R. Inc. wniosła o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I OZ 819/19 w charakterze uczestnika, wskazując, że jest organizacją społeczną, a sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. W uzasadnieniu wskazano, że forma prawna organizacji to korporacja niedziałająca w celu osiągnięcia zysku, która jest odpowiednikiem polskiej fundacji i jest do niej bardzo podobna w swej konstrukcji. Organizacja ta posiada osobowość prawną, ale nie jest niczyją własnością i nie posiada udziałowców. Podmioty posiadające wspomnianą formę prawną mogą być zakładane tylko w celu społecznie użytecznym, a nie w celu osiągnięcia zysku. W związku z powyższym można uznać, że organizacja jest organizacją społeczną w rozumieniu art. 25 § 4 p.p.s.a. i może zostać dopuszczona do udziału w sprawie na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., jeżeli spełnione zostaną pozostałe przesłanki określone w tym przepisie. Zakresem zaś jej statutowej działalności jest udzielanie darmowej pomocy prawnej w różnych formach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek Spółki nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony (art. 33 § 1 p.p.s.a.). Przepis art. 33 § 2 p.p.s.a. stanowi natomiast, że udział w charakterze uczestnika w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a., w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Wobec powyższego, decydujące znaczenie dla możliwości dopuszczenia Spółki do postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie miało ustalenie, czy istnieje po jej stronie interes prawny, na który mogłoby oddziaływać orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zapadłe w niniejszej sprawie. W orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199 z aprobującą glosą P. Kucharskiego). W związku z tym uznać należy, że mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (zob. postanowienia NSA z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1382/08, a także z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt I OZ 505/09). Stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Jeżeli natomiast akt stosowania tej normy nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, wówczas nie można mówić o interesie prawnym strony, a więc także o statusie strony w postępowaniu, w którym dochodzi do konkretyzacji danej normy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 14.04.2000r., sygn. akt III SA 1876/99, niepublikowane, postanowienie NSA z dnia 7 maja 2013 r., II FSK 754/11). Podstawą wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej była skarga wywiedziona przez J.K. na bezczynność Prezesa Zarządu Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala [...] Sp. z o.o. w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej. Stronami tak zainicjowanego postępowania sądowoadministracyjnego mogą być tylko skarżący, którego skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, została przez organ administracji publicznej przekazana właściwemu sądowi administracyjnemu oraz tenże organ administracji publicznej, którego bezczynność objęta została wspomnianą skargą. Wobec stwierdzenia powyższych faktów uznać należy, że osoba trzecia – R. Ltd, nie może w ogóle brać udziału w charakterze strony, w postępowaniu przed sądem administracyjnym w sprawie, której przedmiotem jest bezczynność Prezesa Zarządu Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala [...] Sp. z o.o. w przedmiocie udostępnienia wszystkich umów zawartych przez Szpital z konkretną osobą. Podmiot ten nie ma interesu prawnego w niniejszej sprawie. W tym stanie sprawy Sąd, działając na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.