II SAB/Go 136/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.M. na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w przedmiocie rozpoznania odwołania postanawia odrzucić skargę.

Pismem z dnia [...] października 2023 r. J.M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w przedmiocie rozpoznania odwołania. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 30 listopada 2023 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia, braku formalnego skargi poprzez podanie swojego numeru PESEL, a także do podania, czy przed wniesieniem skargi do Sądu skierowała w trybie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego ponaglenie do właściwego organu administracji publicznej, tj. do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności oraz do nadesłania do Sądu odpisu wniesionego ewentualnie ponaglenia, pod rygorem przyjęcia, iż ponaglenie takie nie zostało złożone. W odpowiedzi z dnia [...] grudnia 2023 r. skarżąca uzupełniła brak formalny skargi, tzn. podała swój PESEL, a nadto oświadczyła, że wielokrotnie dokonywała telefonicznych ponagleń pracowników organu. Następnie pismem sądowym z dnia 14 grudnia 2023 r. zwrócono się do organu o podanie, czy przed wniesieniem skargi na jego bezczynność do Sądu J.M. skierowała do organu ponaglenie w trybie art. 37 k.p.a. W piśmie z dnia [...] grudnia 2023 r. organ jednoznacznie wskazał, że takowe ponaglenie nie zostało przez J.M. złożone. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). W myśl natomiast art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Instytucja ponaglenia została uregulowana w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej k.p.a.). I tak, zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W myśl natomiast art. 37 § 3 k.p.a., ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Przedmiotem skargi J.M. jest bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w przedmiocie rozpoznania wniesionego przez skarżącą odwołania w administracyjnym toku instancji. Z treści cytowanych przepisów bezspornie wynika konieczność poprzedzenia takiej skargi do sądu ponagleniem wniesionym w trybie art. 37 k.p.a. do właściwego organu, w tym przypadku do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Ponaglenie musi mieć formę podania w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a., zgodnie z którym podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) wnosi się na piśmie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu. Podania utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej. Jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania. Zgodnie z art. 37 § 2 k.p.a. ponaglenie wymaga również uzasadnienia. W niniejszej sprawie skarga na bezczynność organu nie została poprzedzona wniesieniem ponaglenia w opisanej formie i trybie. Spełnieniem takiego wymogu nie jest przeprowadzenie rozmów telefonicznych z pracownikami organu, na które skarżąca powołała się w piśmie z dnia [...] grudnia 2023 r. Nie kwestionując faktu odbycia rozmów telefonicznych, w ocenie Sądu, nie stanowią one ponaglenia w rozumieniu art. 37 k.p.a., gdyż w świetle tego przepisu jest to sformalizowany środek dyscyplinujący organy administracji publicznej, w reakcji na który organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie. Sformalizowanie ponaglenia polega na tym, że powinno ono przybrać formę pisemną bądź elektroniczną, a nadto zawierać uzasadnienie i być skierowane do właściwego organu (por. postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 18 października 2021 r., sygn. akt II SAB/Wr 65/21). Rozmowa telefoniczna tymczasem nie pozwala na przyjęcie, by skarżąca dopełniła warunku dopuszczalności wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego w postaci uprzedniego wniesienia ponaglenia (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną.